วันอาทิตย์ 21 กันยายน 2557 อ่านความจริง อ่านเดลินิวส์

​กับ​การ​ต่อ​สู้​เพื่อ​คง​อยู่​

​ฝน​เท​กระหน่ำ​ทำ​ให้​ปลัก​ควาย​ปริ่ม​น้ำ​...“​ไอ้​เพชร​”​ควาย​ไทย​ตัว​เขื่อง​รีบ​ตรง​ปรี่​ไป​ยัง​คัน​ดิน​ขอบ​ปลัก​ ​เอา​เขา​แซะ​แต่ง​คัน​ดิน​ ​แล้ว​เอน​กาย​พลิก​ตัว​ไป​มา​ ​ก่อน​ทำ​ท่า​ ​พิสดาร​ด้วย​การ​ชี้​ขา​หน้า​ขึ้น​ฟ้า​ปั่น​จักรยาน​กลาง​อากาศ​ ​น้ำ​ใน​ปลัก​กระเซ็น​เป็น​วง​กว้าง​ ​เพราะ​น้ำ​หนัก​ 760 ​กิโลกรัม​ ​ของ​ควาย​หนุ่ม​วัย​ 4 ​ปี​ ​ผู้​คว้า​แช​มป์​ควาย​งาม​ระดับ​ประเทศ​
   
“​พลิก​ตัว​” ​ผม​สั่ง​ “​ไอ้​เพชร​” ​เพื่อ​ถ่าย​รูป​สวย​ ๆ ​มัน​กลับ​ชู​คอ​เหนือ​ปลัก​ควาย​แล้ว​ทำ​หน้า​ฉงน​!! ​ต่าง​จาก​ผู้​เลี้ยง​ใน​ศูนย์​อนุรักษ์​และ​พัฒนา​ควาย​ไทย​ จ.​ชล​บุรี​ ​สั่ง​ให้​มัน​พลิก​ตัว​ก็​ยอม​แต่​โดย​ดี​ ​สำหรับ​ควาย​งาม​ตาม​ตำรา​สมัย​โบราณ​คง​หาด​ู​ได้​ยาก​ ​เพราะ​จาก​สถิติ​ควาย​ใน​ไทย​ปี​ 2551 ​ถึง​ปีน​ี้​ลด​ลง​กว่า​เมื่อ​ 10 ​ปี​ ​ก่อน​ ​ซึ่ง​เมื่อ​ไม่​นาน​มานี​้ ​หน่วย​งาน​ภาค​รัฐ​เตรียม​เก็บ​ข้อมูล​ลักษณะ​ของ​ควาย​พันธุ์​ดี​ ​ตาม​พระ​ราช​ดำริ​สมเด็จ​พระ​เทพ​รัต​น​ราช​สุดา​ฯ ​สยาม​บรม​ราช​กุมารี​ ​ที่​ทรง​ห่วง​ใย​ว่า​ควาย​ไทย​จะ​สูญ​พันธุ์​!!
   
​ประมวล​ ​จัน​ทวง​ษ์ ​หรือ​ทิด​ม่อน​ ​เกษตรกร​ผู้​ชำนาญ​การ​เลี้ยง​ควาย​และ​เป็น​กรรมการ​การ​ประกวด​ควาย​ใน​จังหวัด​ชล​บุรี​เล่า​ว่า​ ​ชาว​บ้าน​ผูก​พัน​กับ​ควาย​มา​ตั้ง​แต่​เด็ก​ ๆ ​เพราะ​ครอบ​ครัว​ใด​เมีย​ตั้ง​ท้อง​ต้องเต​รี​ยม​ซื้อ​ควาย​แม่​พันธุ์​มา​ไว้​เพื่อ​ผสม​พันธุ์​ ​ซึ่ง​พอ​ลูก​ของ​ครอบ​ครัว​นั้น​โต​เตรียม​เข้า​โรง​เรียน​ ​ลูก​ควาย​ก็​สามารถ​ขาย​ได้​เพื่อ​เป็น​ทุน​การ​ศึกษา​ให้​ลูก​ ​ชาว​บ้าน​ทำ​อย่าง​นี้​จน​สามารถ​ขาย​ควาย​ส่ง​ลูก​เรียน​จบ​ปริญญา​มา​แล้ว​หลาย​คน​
   
​ปัจจุบัน​ควาย​ลักษณะ​ดี​ตาม​ตำรา​หาย​าก​เต็ม​ที​เนื่อง​จาก​หลาย​พื้น​ที่​ผสม​พันธุ์​แบบ​เลือด​ชิด​คือ​ ​ควาย​ที่​มา​ผสม​พันธุ์​มี​ประวัติ​และ​ความ​เกี่ยว​เนื่อง​เป็น​สาย​เลือด​เดียว​กัน​ ​ทำ​ให้​ลักษณะ​เด่น​หาย​ไป​ ​ขณะ​ที่​รูป​ร่าง​มี​ขนาด​เล็ก​ลง​
     
​ด้าน​ ​สา​โรจน์​ ​เจียร​ะ​คง​มั่น​ ​ประธาน​คณะ​ทำงาน​ ​ศูนย์​อนุรักษ์​และ​พัฒนา​ควาย​ไทย​ จ.​ชล​บุรี​ ​กล่าว​ถึง​ปัญหา​ที่​มี​ผล​ต่อ​ควาย​ไทย​ว่า​ ​ควาย​ที่​มี​ลักษณะ​เด่น​เกษตรกร​มัก​ตอน​ควาย​เหล่า​นั้น​ ​เพื่อ​ไม่​ให้​เวลา​เจอ​ตัว​เมีย​แล้ว​มี​อารมณ์​คึก​ ​ไม่​ฟัง​คำ​สั่ง​ของ​เจ้า​ของ​ ​จึง​ไม่​มี​โอกาส​ขยาย​พันธุ์​เด่น​ใน​วง​กว้าง​ ​ควาย​พวก​นี้​มี​รูป​ร่าง​ใหญ่​เนื้อ​แน่น​ ​ทำ​ให้​เกษตรกร​ขาย​ให้​กับ​โรง​ฆ่า​สัตว์​ขณะ​ที่​ควาย​ยัง​โต​ไม่​เต็ม​ที่​
   
“​อุทัย​ธานี​ ​เป็น​จังหวัด​ที่​มี​ควาย​งาม​เยอะ​ ​แม้​จะ​มี​ควาย​มาก​ที่​สุด​เป็น​อันดับ​ที่​ 18 ​ของ​ประเทศไทย​ ​เนื่อง​จาก​นัก​อนุรักษ์​ควาย​ใน​จังหวัด​มี​การ​ทำงาน​จริง​จัง​ ​ประกอบ​กับ​มี​ท้อง​นา​ใน​การ​เลี้ยง​มาก​อยู่​ ​เช่น​เดียว​กับ​ชล​บุรี​ที่​มี​ประเพณี​วิ่ง​ควาย​และ​ประกวด​ควาย​งาม​ทุก​ปี​ ​ทำ​ให้​เกษตรกร​ใน​พื้น​ที่​เลี้ยง​ควาย​เกือบ​ทุก​บ้าน​” ​สา​โรจน์​ ​เล่า​  
   
​ทิด​ม่อน​ ​เล่า​ถึง​ควาย​งาม​ว่า​ ​ใน​ชล​บุรี​สมัย​ก่อน​เลี้ยง​ควาย​เพื่อ​ใช้​แรง​งาน​ใน​โรง​งาน​อ้อย​ ​ขณะ​ที่​ชาว​บ้าน​ก็​เลี้ยง​ไว้​ทำ​เกษตรกรรม​ ​แต่​เริ่ม​มา​แพร่​หลาย​เมื่อ​ชาว​บ้าน​เห็น​บ้าน​ไหน​มี​ควาย​งาม​ ​อีก​บ้าน​ก็​อยาก​มี​ไว้​เลี้ยง​ประดับ​บารมี​ ​ทำ​ให้​เกิด​การ​ประกวด​ควาย​งาม​ขึ้น​ทุก​หัว​ระแหง​
   
​ควาย​งาม​จาก​เอกสาร​ควาย​ไทย​ของ​ศูนย์​อนุรักษ์​และ​พัฒนา​ควาย​ไทย​ จ.​ชล​บุรี​ ​เขียน​ไว้​ว่า​ 1.​มี​ความ​เชื่อง​ ​อารมณ์​ดี​ท่า​ทาง​เป็น​มิตร​ใช้​งาน​ง่าย​ 2.​ท่า​ยืน​สง่า​งาม​ ​หน้า​ยก​ ​มี​เอกลักษณ์​ ​รูป​ร่าง​ใหญ่​สม​ส่วน​ ​ท่า​เดิน​คล่องแคล่ว​นุ่ม​นวล​ 3.​รูป​ร่าง​สม​ส่วน​ ​มอง​ด้าน​ข้าง​เป็น​สี่​เหลี่ยม​  ​ผืน​ผ้า​ (​ส่วน​ท้าย​ยก​กว่า​ส่วน​หัว​เล็ก​น้อย​พอง​าม) 4.​คอ​ใหญ่​หนา​บึกบึน​ ​สั้น​ ​แข็ง​แรง​ ​สม​ส่วน​กับ​หัว​และ​ไหล่​ 5.​ท้อง​ ​กลม​กลึง​ ​ตั้ง​แต่​หน้า​ไป​หลัง​ ​ลำ​ตัว​ลึก​ ​มี​ความ​จุ​มาก​ ​ซี่​โครง​เต็ม​ ​สวาบ​แคบ​
   
6.​จมูก​หนา​ ​สัน​จมูก​เต็ม​ ​ไม่​แอ่น​ ​มี​เหงื่อ​เปียก​ชื้น​อยู่​เสมอ​แสดง​ว่า​สุข​ภาพ​ดี​ ​ไม่​แห้ง​ผาก​ 7.​หน้า​โหนก​ ​กะโหลก​หัว​โต​หนา​ ​หน้า​ผาก​กว้าง​นูน​ 8.​ดวง​ตา​ใหญ่​เด่น​นูน​ ​แจ่ม​ใส​ ​กลม​โต​ ​ไม่​มี​ฝ้า​ ​ไม่​ขุ่น​มัว​ ​ตา​ไม่​เข​ ​คิ้ว​หนา​ 9.​ใบ​หูก​ว้าง​ใหญ่​ ​สะอาด​ ​โบก​สะบัด​ได้​ดี​ ​ดำ​เป็น​มัน​ ​ทั้ง​สอง​ข้าง​ขนาด​เท่า​กัน​ 10.​เขา​ตก​ช้อน​ ​สง่า​งาม​ ​รับ​กับ​ใบ​หน้า​ ​ผิว​เขา​มัน​ใส​
   
11.​ผิว​กาย​ทอง​แดง​ ​หรือ​สีด​ำ, ​ดำ​แดง​ ​เป็น​เงา​งาม​ 12.​ตะโพก​กว้าง​ ​โค้ง​มน​สม​ส่วน​ ​เนื้อ​แน่น​เต็ม​ ​ไม่​แฟบ​ ​ไม่​เรียว​แหลม​ 13.​หลัง​กว้าง​ตรง​ ​แบน​ราบ​พอง​าม (​เท​น้ำ​ ​ไม่​ไหล​หก​ง่าย​) 14.​แข้ง​ขา​ใหญ่​ตรง​ ​ยืน​เป็น​สง่า​ ​ขา​ไม่​เก​ ​หรือ​ถ่าง​มอง​จาก​ด้าน​ข้าง​ด้าน​หลัง​ ​ต้อง​ตรง​ 15.​ตะ​โหนก​กว้าง​ ​หนา​และ​สูง​เล็ก​น้อย​ 16.​ปาก​ใหญ่​กว้าง​ ​ขน​ปาก​ล่าง​เกลี้ยง​แสดง​ว่า​กิน​หญ้า​เก่ง​ ​ตัว​ไม่​ชอบ​กิน​หญ้า​จะ​มี​ขน​ปาก​ข้าง​ล่าง​มาก​ ​กราม​ล่าง​แข็ง​แรง​อ้า​ได้​กว้าง​รับ​กับ​ลำ​คอ​
   
17.​หนัง​หนา​ ​หย่อน​ไม่​ตึง​มาก​ ​แสดง​ว่า​เจริญ​เติบ​โต​ได้​ดี​ 18.​โคน​หาง​ใหญ่​ ​เข้า​รูป​รัด​ก้น​มิด​ชิด​ ​ได้​สัด​ส่วน​ ​หาง​ยาว​เลย​ข้อ​พับ​ ​ปลาย​หาง​เป็น​พวง​สวย​งาม​ 19.​เล็บ​ใหญ่​กลม​โต​ ​แข็ง​แรง​รับ​น้ำ​หนัก​ได้​ดี​ ​กาง​ออก​ได้​สัด​ส่วน​ ​ปลาย​เล็บ​แนบ​ชิด​ไม่​เกย​กัน​ ​รอย​เท้า​หลัง​ต้อง​อยู่​เหนือ​รอย​เท้า​หน้า​บ่ง​บอก​ถึง​การ​เดิน​ที่​รวด​เร็ว​ ​เล็บ​น้อย​ตรง​งาม​ไม่​คด​งอ​ 20.​ระบบ​สืบ​พันธุ์​สมบูรณ์​ดี​ ​เพศ​เมีย​มี​เต้า​นม​ 4 ​เต้า​วาง​ตำแหน่ง​เหมาะ​สม​ ​อวัยวะ​เพศ​ใหญ่​กลม​เหมือน​ใบ​ตอง​จาน​ (​ใบ​ทองกวาว​) ​เพศ​ผู้​  ​มี​ลูก​อัณฑะ​ใหญ่​ตรง​เท่า​กัน​สอง​ข้าง​ไม่​บิด​เบี้ยว​หรือ​หย่อน​ยาน​
   
​ทิด​ม่อน​เล่า​เสริม​ว่า​ ​ควาย​จะ​ดี​หรือ​ไม่​ดี​ต้อง​ดู​ที่​ ​ดวง​ตา​ ​ถ้า​ดวง​ตา​สด​ใส​จะ​เลี้ยง​ ​เชื่อง​ฝึก​ง่าย​ ​แต่​บาง​ตัว​ที่​ตา​ขุ่น​เขียว​มัก​ดุ​ร้าย​วิ่ง​ชน​เจ้า​ของ​ ​ส่วน​การก​ิน​ต้อง​กัด​ให้​ถึง​โคน​ต้น​หญ้า​ถึง​จะ​ดี​ ​แต่​ถ้า​กัด​หญ้า​เพียง​เล็ม​ ๆ ​ยอด​หญ้า​จะ​เลี้ยง​ให้​สมบูรณ์​ยาก​ ​ควาย​ก็​เหมือน​สัตว์​ทั่ว​ไป​คน​เลี้ยง​ต้อง​เอา​ใจ​ใส่​ ​ตก​กลาง​วัน​ก็​พาม​ัน​ไป​เล่น​น้ำ​เอา​หญ้า​ขัด​เนื้อ​ตัว​ถึง​จะ​เชื่อง​
   
​ขณะ​ที่​ ​ความ​เชื่อ​ของ​ชาว​บ้าน​เกี่ยว​กับ​ควาย​งาม​ที่​ถูก​โฉลก​ต้อง​ให้​ดู​ที่​ “​ขวัญ​” ​ซึ่ง​เป็น​ขน​ที่​เวียน​เป็น​ก้น​หอย​เหมือน​บน​ศีรษะ​คน​ ​โดย​    “​ขวัญ​” ​มงคล​คือ​ 1.​ขวัญ​ก้อน​เกลือ​ ​บริเวณ​กลาง​หัว​ ​เสมือน​อาหาร​กับ​ข้าว​ที่​อุดม​สมบูรณ์​ 2.​ท้าว​นั่ง​จา​ ​บริเวณ​เหนือ​คิ้ว​ ​เจ้า​ของ​จะ​ประสบ​ความ​สำเร็จ​ใน​การ​เจรจา​ความ​ 3.​ทัด​ดอก​ ​ขวัญ​ที่​กก​หู​ทั้ง​ ​สอง​ข้าง​ ​เสมือน​การ​ทัด​ดอก​ไม้​ ​สวย​งาม​เป็น​มงคล​ 4.​ขวัญ​โหนก​หน้า​ ​เรียก​ว่า​ ​งำ​เงา​หรือ​พญา​กลาง​จ้อง​ ​มงคล​ได้​เป็น​ร่ม​เงา​ 5.​ยุ้ง​ข้าว​แตก​ ​ขวัญ​ ​ตรง​สวาบ​ (​เหนือ​กระเพาะ​) ​เปรียบ​เหมือน​การ​ทำ​นา​ได้​ข้าว​ ​จน​ยุ้ง​แตก​                
   
6.​ก้อน​หาง​คำ​ ​ขวัญ​ที่​กก​หู​ ​เสมือน​มี​ทอง​คำ​ ​ร่ำรวย​มี​เงิน​ทอง​ 7.​สะเภา​อุ้ม​ทอง​ ​ขวัญ​ที่​ใต้​ท้อง​ ​หาก​มี​ทั้ง​สอง​ข้าง​จะ​ดี​ ​ให้​ลูก​มาก​และ​เลี้ยง​ลูก​ได้​ดี​ 8.​แม่​ฮ่าง​เปิด​ซิ่น​ ​ขวัญ​ที่​ขา​พับ​หลัง​ ​ใคร​เห็น​ใคร​ชอบ​เป็น​เสน่ห์​ขาย​ออก​ได้​ 9.​หน้า​ตรง​ ​ขวัญ​เดียว​บริเวณ​หน้า​ผาก​เปรียบ​เสมือน​เลข​หนึ่ง​
   
​ส่วน​ขวัญ​ที่​ไม่​เป็น​มงคล​ ​คือ​ 1.​กระ​บาน​หัว​แตก​ ​ขวัญ​ที่​หน้า​ผาก​ ​ถ้า​มี​สาม​ขวัญ​ไม่​ดีด​ื้อ​พยศ​ 2.​สีด​า​นั่ง​ให้​ ​บริเวณ​ใต้​ตา​ ​เจ้า​ของ​จะ​ประสบ​ความ​ทุกข์​ความ​โศก​ 3.​แทง​โลง​ ​ขวัญ​กลาง​ตัว​ทั้ง​สอง​ข้าง​ ​เป็น​อัปมงคล​ ​ดื้อ​รั้น​ไม่​เชื่อง​ ​เลี้ยง​ไม่​โต​ 4.​ธรณี​อก​แตก​หรือ​ปั่น​พื้น​ ​ขวัญ​บริเวณ​หน้า​อก​ ​ไม่​ดี​ 5.​ขวัญ​นั่ง​ทับ​ ​บริเวณ​กลาง​หลัง​ ​เปรียบ​เสมือน​ของ​หาย​จะ​ไม่​ได้​คืน​
   
6.​ปัด​ตลอด​หรือ​วี​ปัด​ ​ขวัญ​ที่​โหนก​หลัง​ ​เพราะ​หาง​จะ​ปัด​ออก​ไป​ตลอด​ 7.​กระ​บาน​หัว​แตก​ ​บริเวณ​ตรง​สะดือ​ ​เปรียบ​เสมือน​เรือ​รั่ว​ 8.​ขวัญ​ดีด​ขี้​ ​บริเวณ​ใต้​เล็บ​เล็ก​น้อย​ ​จะ​ดื้อ​ชอบ​เตะ​ถีบ​เจ้า​ของ​     
   
​ความ​เชื่อ​เรื่อง​ขวัญ​ ​ทิด​ม่อน​ ​เคย​ประสบ​กับ​ตัว​เอง​มา​แล้ว​ ​หลัง​ซื้อ​ควาย​ที่​มี​ “​ขวัญ​ ​นั่ง​ทับ​” ​ไม่​ถึง​สอง​เดือน​ ​ขโมย​ ​เข้า​บ้าน​เอา​ไก่​และ​สิ่ง​ของ​ ​ทั้ง​ที่​แก​อยู่​หมู่​บ้าน​นี้​มานาน​ไม่​มี​ใคร​กล้า​กระตุก​หนวด​เสือ​เพราะ​แก​เป็น​อดีต​นัก​เ​ลง​เก่า​
   
​สา​โรจน์​ ​มอง​อนาคต​ ​ของ​ควาย​งาม​ว่า​ ​ควร​มี​หน่วย​งาน​ภาค​รัฐ​มาด​ู​แล​ให้​มาก​ขึ้น​ ​เพราะ​ปัจจุบัน​เกษตรกร​มัก​ใช้​รถ​ไถ​นา​แทน​ควาย​ ​ซึ่ง​ทำ​ให้​ควาย​ไม่​มี​งาน​ทำ​ ​เกษตรกร​ก็​ไม่​เลี้ยง​จึง​เป็น​ผล​ให้​ควาย​พันธุ์​ ​ดี​ ๆ ​เหลือ​น้อย​ลง​ทุก​ที​ ​ซึ่ง​หาก​ ​เกษตรกร​ต้องการ​น้ำ​เชื้อ​ควาย​สาย​พันธุ์​ดี​ควร​ติด​ต่อ​ไป​ยัง​ปศุ​สัตว์​จังหวัด​ที่​อาศัย​อยู่​ 
    
​หลัง​จาก​ “​ไอ้​เพชร​” ​นอน​เล่น​ใน​ปลัก​ควาย​จน​หนำ​ใจ​ ​ก็​ยืน​ผึ่ง​ลม​สง่า​งาม​ ​ท่ามกลาง​พายุ​ลม​ฝน​ ​และ​โลก​ระบบ​ทุน​ที่​เน้น​ปริมาณ​มาก​ ​กว่า​เหลียว​แล​แรง​งาน​เชื่องช้า​อย่าง​พวก​มัน​ ​จน​ลืม​ว่า​ ​อดีต​ ​ชาติพันธุ์​ไทย​คง​อยู่​ได้​เพราะ​ควาย​นี่​เอง​.

​ทีม​วา​ไร​ตี​้


Tags:

บทความที่เกี่ยวข้อง


แบ่งปัน

จำนวนคนดู 11,302 ครั้ง

แสดงความคิดเห็น