อ่านความจริง อ่านเดลินิวส์

เสาร์ที่ 25 มกราคม 2563
พิธีราชาภิเษกรัชกาลที่ 10

อ่านความจริง อ่านเดลินิวส์

เสาร์ที่ 25 มกราคม 2563

‘ฤาษีเกศ’ ต้นกำเนิดโยคี...ศาสตร์โยคะ

โยคะที่แพร่ขยายออกไปยังประเทศต่าง ๆ พัฒนาจากอินเดียจะเห็นได้จากเมืองฤาษีเกศมีชาวต่างชาติเดินทางมาเที่ยวและมาศึกษาศาสตร์โยคะที่นี่เยอะมาก พุธที่ 5 พฤศจิกายน 2557 เวลา 00.00 น.

ตำนานเมืองเก่า ‘ฤาษีเกศ’ ต้นกำเนิดโยคี...ศาสตร์โยคะ

นอกเหนือจากได้รับการขนานนามเป็นประตูสู่เทือกเขาหิมาลัย รายล้อมไปด้วยธรรมชาติสวยงาม และอากาศหนาวเย็นตลอดทั้งปี ฤๅษีเกศ (Rishikesh) เมืองแห่งนี้ซึ่งมีโยคีและกูรูแห่งศาสตร์โยคะรวมตัวกันอยู่มากมายยังเป็นสถานที่สำคัญที่ผู้สนใจในศาสตร์แห่งโยคะไม่พลาดเดินทางมาเยือน!!

ฤๅษีเกศ เมืองทางตอนเหนือของประเทศอินเดีย ตั้งอยู่ในรัฐอุตตราขัณฑ์ สถานที่นี้ยังได้ชื่อเป็นต้นกำเนิดแห่งโยคีและศาสตร์วิชาโยคะ โดยปัจจุบันมีโรงเรียนสอนโยคะเก่าแก่อยู่มากมายและแต่ละปีมีนักท่องเที่ยวจากหลายเชื้อชาติเดินทางมาเรียนรู้ ฝึกฝนวิชาโยคะจากมาสเตอร์ต้นตำรับกันที่นี่

เมืองแห่งโยคีและเมืองโยคะฤๅษีเกศแห่งนี้ยังมีตำนานกล่าวถึงพระศิวะ มีแม่น้ำคงคาสะอาดใสไหลผ่านเมืองรวมทั้งยังเป็นแหล่งความรู้ถ่ายทอดแก่นโยคะ ชญาดา มาตรเจริญ บรรณาธิการบริหารนิตยสารโยคะเจอร์นัล ประเทศไทยและกรรมการผู้จัดการบริษัท เมคเฟรนด์ จำกัด เล่าถึงมนต์เสน่ห์เมืองว่า ฤๅษีเกศมีประวัติความเป็นมายาว นาน มีหลายแง่มุมที่มีความน่าสนใจ ทั้งสถานที่ท่องเที่ยว วิถีชีวิต วัฒนธรรมของผู้คนในเมือง มีความโดดเด่นในด้านธรรมชาติ รวมถึงเรื่องของโยคะซึ่งเป็นต้นทางความรู้ จากนั้นแพร่ขยายออกไปกว้างขวาง แตกแขนง เกิดความหลากหลายมากขึ้น

“โยคะที่แพร่ขยายออกไปยังประเทศต่าง ๆ พัฒนาจากอินเดียจะเห็นได้จากเมืองฤาษีเกศมีชาวต่างชาติเดินทางมาเที่ยวและมาศึกษาศาสตร์โยคะที่นี่เยอะมาก โดยที่นี่มีโรงเรียนโยคะมากกว่า 300 แห่ง ในจำนวนนี้มีโรงเรียนที่มีความเก่าแก่อยู่หลายสาย แต่อย่างไรก็ตามเป้าหมายการฝึกโยคะเพื่อให้ได้สมาธิ ซึ่งสิ่งที่ตามมาคือสุขภาพแข็งแรง เกิดประโยชน์ในทุกด้านเมื่อสุขภาพจิตดี สุขภาพกายก็ดีตามขึ้นด้วย เรียกว่าดีจากภายในสู่ภายนอก การควบคุมลมหายใจถูกต้องสอดคล้องกับการเคลื่อนไหวก็จะได้ประโยชน์เต็มสมบูรณ์ ซึ่งสิ่งเหล่านี้เป็นหลักการพื้นฐานเดียวกัน เกิดประโยชน์ทั้งทางด้านสุขภาพกาย สุขภาพใจ ผิวพรรณผุดผ่อง อิ่มเอิบ”

ศาสตร์โยคะที่เป็นต้นตำรับจึงมักฝึกฝนในที่โล่ง ท่ามกลางอากาศที่บริสุทธิ์ ดิน น้ำ ท้องฟ้า ทั้งนี้เพราะการหายใจเป็นสิ่งสำคัญ!!

มาสเตอร์มาโนช คูมาร์ ครูโยคะจากเมืองฤๅษีเกศ เล่าถึงจุดหมายปลายทางในเรื่องการเรียนโยคะที่เกิดขึ้นที่นี่ว่า ฤๅษีเกศเป็นเมืองที่มีความเก่าแก่ สมัยก่อนมีโยคีอาศัยอยู่ที่นี่เป็นจำนวนมากจึงได้ชื่อว่าเป็นเมืองแห่งโยคีและด้วยเป็นเมืองที่มีประวัติศาสตร์ความเป็นมายาวนาน กล่าวกันว่าพระศิวะได้ให้กำเนิดศาสตร์โยคะในเมืองนี้ ฤๅษีเกศจึงเป็นเมืองที่มีความเชื่อเป็นเมืองต้นกำเนิดแห่งโยคะที่ได้รับการยอมรับทั้งในอินเดียและทั่วโลก อีกทั้งผู้สอนโยคะก็คือโยคี

นอกจากนี้ฤๅษีเกศยังเป็นเมืองแห่งแม่น้ำคงคาอันศักดิ์สิทธิ์ของชาวฮินดู เมืองแห่งนี้จึงเป็นคำตอบของการมาเรียนโยคะที่นี่และด้วยความที่โยคะคือ ความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันของจิตวิญญาณและร่างกาย เชื่อมต่อไปยังเทพเจ้า ปัจจุบันโยคีที่มีอายุมากที่สุดคือ ท่านสวามีโยคะนันดา อายุของท่านร้อยกว่าปีซึ่งในปัจจุบันยังคงสอนโยคะโดยท่านได้ให้มุมมองไว้ กล่าวถึง โยคะคือ การรวมทุกอย่างไว้ด้วยกัน ทั้งโยคะอาสนะ ปราณะยามะ การฝึกสมาธิ รวมกันเป็นโยคะ โยคะไม่ใช่แค่การฝึกหรือออกกำลังเฉพาะร่างกาย แต่โยคะเป็นเรื่องการฝึกนับตั้งแต่ข้างในออกสู่ภายนอก

ทางด้าน ยุทธนา พลเจริญ หรือครูจิมมี่ คนไทยคนแรกที่ขึ้นทะเบียนเป็นครูฝึกโยคะระดับนานาชาติกับYogaAlliance(YA.) USA. ในระบบ (E-RYT) และ International Yoga Federation (IYF)Uruguayในระบบ (IRYT) สององค์กรโยคะที่ได้รับการยอมรับทั่วโลกให้ความรู้เพิ่มอีกว่า ประเทศอินเดียมีชื่อเสียงกล่าวขานถึงโยคะมายาวนาน คนส่วนใหญ่อาจมีความเข้าใจว่าโยคะเป็นส่วนหนึ่งของการออกกำลังกาย แต่โดยแนวคิดของโยคีเป็นเรื่องของจิตเป็นวิถีอย่างหนึ่งที่ปฏิบัติแล้วนำเราไปสู่แสงสว่างแห่งชีวิต

การฝึกโยคะทำให้ได้ทบทวนอยู่กับสิ่งที่เราทำอยู่ไม่ว่าจะเป็นร่างกายหรือลมหายใจ สำรวจและสังเกตสิ่งที่อยู่ใกล้ตัวเราเป็นความกลมกลืนอยู่กับธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม อยู่กับสิ่งรอบข้างได้อย่างกลมกลืนสมดุล

ในการฝึกเริ่มได้ง่ายโดยเริ่มจากความพร้อมแรงขับภายในจิตใจ มีความพร้อมทางด้านร่างกายและจิตใจก่อนซึ่งไม่ใช่เรื่องยากหรือเรื่องใหญ่ที่ต้องกังวล การฝึกอาจจะเริ่มจากหาสถานที่ใกล้บ้าน ใกล้ที่ทำงาน สอบ ถามข้อมูลเบื้องต้นหรือเริ่มจากพื้นฐานก่อน อีกทั้งควรเลือกให้ตรงกับความถนัดสนใจ แต่อย่างไรแล้วโยคะไม่ใช่เรื่องของความท้าทาย การแข่งขัน ดังนั้นก่อนจะเริ่มฝึกควรศึกษาและทดลองว่าตรงกับความต้องการหรือไม่

ด้วยความที่โยคะมีหลากหลาย ครูจิมมี่ให้ความรู้เพิ่มอีกว่า ที่นิยมฝึกแพร่หลายในเมืองไทย ฝึกทีละท่า ช่วงหลังต่อมาฝึกเป็นท่าชุดต่อเนื่อง ด้วยท่วงท่าลื่นไหล จะมีปราณะยามะ เน้นในเรื่องลมหายใจ ไม่เน้นท่าฝึกมากแต่จะเป็นการฝึกสำรวจลมหายใจ สังเกตและควบคุมลมหายใจ ฯลฯ ถ้าจะจัดแบ่งจะมีโยคะแบบดั้งเดิมและโมเดิร์น ซึ่งในส่วนนี้จะมีการปรับให้เข้ากับยุคสมัย

ในความดั้งเดิมก็จะมีการแตกแยกย่อยออกไป ขึ้นอยู่กับการเรียนด้วยว่าได้เรียนที่สำนักใด ทั้งนี้ในอินเดียมีสำนักโยคะกระจายอยู่ทั่วไป ทั้งทางเหนือหรือทางใต้ซึ่งก็มีรูปแบบการฝึกที่ต่างกัน รวมทั้งชื่อเรียกของสไตล์ที่ต่างกันไปด้วย ส่วนชื่อที่คนไทยได้ยินคุ้นหูกันจะมี หัตถะโยคะ ซึ่งมีหลายสำนัก หลายสไตล์ ในยุคหลังต่อมาเป็นโยคะแบบท่าชุดเคลื่อนไหวต่อเนื่อง พอถึงยุคที่มีชาวต่างชาติเข้ามาใช้ความแข็งแรงเข้ามาด้วย เป็นต้น

จากความดั้งเดิมก็ปรับให้เข้ากับยุคสมัยยิ่งขึ้นเมื่อชาวยุโรป อเมริกาเข้ามาเรียนหลังจากกลับไปก็แตกแขนงออกไปเป็น โมเดิร์นโยคะ หลายรูปแบบซึ่งถ้ามองมายังต้นกำเนิดจากประเทศอินเดียจะเห็นได้ว่า แตกแขนงแยกย่อยออกไปในประเทศต่าง ๆ ซึ่ง ณ ตอนนี้เกือบทุกประเทศรู้จักศาสตร์โยคะกันหมด แต่จะเลือกฝึกแนวไหน เข้าใจในเรื่องของโยคะลึกซึ้งอย่างไรเชื่อว่าคงต่างกันไป

โยคะในเวลานี้เติบโตอย่างรวดเร็วเปิดกว้างมากขึ้น รวมทั้งมีความหลากหลายในรูปแบบ รวมถึงการเรียนรู้ก็มีเพิ่มขึ้น ช่วงแรกอาจมองว่าเป็นเรื่องของการออกกำลังกายแต่เมื่อฝึกไปจะมีคำถามว่าที่ฝึกอยู่นั้นมีที่มาที่ไปอย่างไร เกิดการศึกษาลึกลงไป ทั้งประวัติความเป็นมาและอาจนำไปสู่จุดมุ่งหมายที่แท้จริงของการฝึกโยคะ!!

ในประเทศไทยโยคะมีมานานไม่น่าจะต่ำกว่า 30-40 ปี ถึงทุกวันนี้การฝึกโยคะในบ้านเรายังคงได้รับความนิยมอย่างแพร่หลายมาก จะเห็นได้ว่าไม่ว่าจังหวัดใดต่างรู้จักโยคะ “ไทยแลนด์ โยคะ เฟส 2014” ที่มีกำหนดจัดขึ้นเป็นครั้งแรกในประเทศไทย ระหว่างวันที่ 5-7 ธันวาคม 2557 ณ สถาบันเมคเฟรนด์โยคะ อาคารเคซีซี สีลม ซอย 9 จากแนวคิด Be Original สู่แก่นกำเนิดศาสตร์โยคะ ได้เชิญโยคี เมืองฤๅษีเกศและคณาจารย์โยคะที่มีชื่อเสียงคนไทยเปิดคลาสโยคะ รวมทั้งมีกิจกรรมที่เกี่ยวเนื่อง ฯลฯ เพื่อความเข้าใจในศาสตร์โยคะและสุขภาพ.

...........................................................................................

มองมุมท่องเที่ยวใน‘ฤาษีเกศ’

นอกจากฤาษีเกศจะเป็นจุดหมายของการศึกษาศาสตร์โยคะ ตัวเมืองตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำคงคา น้ำในแม่น้ำใสสะอาดเป็นสีเขียว และด้วยที่เป็นเมืองเก่าแก่ภายในตัวเมืองมีวัดฮินดูและอาศรมสำหรับเรียนและฝึกฝนโยคะหลายสถานที่ สามารถเดินเที่ยวเพลิดเพลินไปกับบรรยากาศร้านค้า สัมผัสวิถีชีวิตแห่งนี้ได้

เมืองฤๅษีเกศยังมีตำนานกล่าวถึงพระราม พระลักษมณ์ บริเวณตัวเมืองมีสะพานแขวนโดดเด่นสะดุดตา สะพานข้ามแม่น้ำคงคา สองแห่ง “รามจุฬา” และ “ลักษณ์มันจุฬา” อีกหนึ่งสถานที่ที่ต้องไม่พลาดบันทึกภาพประทับใจ โดยสะพานดังกล่าวเล่าต่อกันมาว่าพระลักษมณ์ใช้เป็นที่ข้ามแม่น้ำและเป็นสถานที่ที่พระรามขอพรก่อนออกไปรบกับทศกัณฑ์

อีกกิจกรรมที่มีชื่อเสียงของเมืองที่ต้องไม่พลาดคือ ล่องแก่งในแม่น้ำคงคา ทั้งในระยะสั้นและระยะยาว รวมถึง การตั้งแคมป์ พักค้างคืนใกล้ชิดธรรมชาติริมฝั่งแม่น้ำ นอกจากนี้ในปี ค.ศ. 2015 ช่วงต้นเดือนมีนาคม ประเทศอินเดียจัดเทศกาลโยคะนานาชาติ ณ เมืองฤๅษีเกศและช่วงกลางเดือนเมษายน ณ เมืองแคชเมียร์.

พงษ์พรรณ บุญเลิศ



คุณเห็นด้วยกับข่าวนี้หรือไม่

  • เห็นด้วย
    0%
  • ไม่เห็นด้วย
    0%

บอกต่อ : 0