อ่านความจริง อ่านเดลินิวส์

พุธที่ 26 มิถุนายน 2562
พิธีราชาภิเษกรัชกาลที่ 10

อ่านความจริง อ่านเดลินิวส์

พุธที่ 26 มิถุนายน 2562

สวัสดีปีใหม่ผู้อ่านทุกท่าน

สัปดาห์นี้เริ่มต้นปีขอกล่าวทักทาย “สวัสดีปีใหม่ 62” ปี 2019 ที่ก้าวไปพร้อมกับ “การเปลี่ยนผ่าน” ทุกสายอาชีพต้องรับมือกับเทคโนโลยี โดยเฉพาะวิชาชีพ “สื่อมวลชน” พุธที่ 2 มกราคม 2562 เวลา 14.00 น.


วันนี้วันที่ 2 ม.ค.62 ยังถือเป็นปีใหม่แบบควันหลงมอบให้กับผู้อ่านทุกท่าน ถึงเวลานี้ผมเขียนหนอนโรงพักมาแล้ว 201 ตอน ยาวนานทีเดียว ก่อนอื่นก็ต้องขอขอบคุณทางเดลินิวส์ที่ให้โอกาสผมได้สำแดงลีลาการเขียน ขอบคุณในบรรทัดนี้ด้วย

ปีเก่าผ่านพ้น ปีใหม่มาถึง เดือนแรกของปี เรื่องราวใหม่ๆ ที่หลายคนตั้งใจไว้ก็ขอให้ประสบผล สำหรับเรื่องราวที่อยากจะสลัดหรืออยากเปลี่ยนแปลง หลายคนหาฤกษ์เอาช่วงปีใหม่ก็ขอให้สำเร็จด้วยดี ใครที่คิดสิ่งใดและอยากให้ประสบผลสำเร็จก็ขอให้ประสบผลได้ด้วยดี

ใครที่ร้าวรานต้องการแรงผ่านพ้น หนอนโรงพักขอเป็นกำลังใจผลักหลังให้เบาๆ พาผ่านความทุกข์ตรมก้าวสู่ความสุขสมหวังในวันหน้า

ทุกวันนี้เทคโนโลยีการสื่อสารเปลี่ยนไปอย่างมาก และความเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีนี้ก็ทำให้พฤติกรรมคนเปลี่ยนแปลงไปจากเดิม (อันนี้มีนักวิชาการได้เสนอไว้หลายปีแล้ว ผมเอามาปรับประโยคนิดหน่อย)



คำถามสำคัญคือ แล้วเทคโนโลยีเก่าจะเป็นอย่างไร??

คำตอบที่ผมพอจะมีได้ก็คือ หากไม่ปรับตัวก็ต้องตาย

และการปรับตัวนั้นอาจหมายถึงการทิ้งเทคโนโลยีเก่าไปเลยก็เป็นได้ เป็นความโหดเหี้ยมแต่ก็ถือเป็นความจริงในประวัติศาสตร์ความเปลี่ยนแปลงของโลกเสมอมา

จากเดิมทีมนุษย์เลือกอาศัยอยู่ในถ้ำ ถึงวันนี้ให้เรากลับไปในถ้ำอีกก็คงจะไม่กลับแล้ว ตอนที่มนุษย์เราเริ่มทำการเกษตรออกมาใช้ชีวิตในโลกภายนอก สร้างบ้านกระท่อมนอกถ้ำ ซึ่งเสี่ยงจะถูกสารพัดประเภทสัตว์สังหาร ยังไม่นับโรคภัยไข้เจ็บมากมายอีก เป็นความเสี่ยงที่บรรพบุรุษของเรากล้ามาก ถือว่ากล้ายิ่งกว่าที่พวกเราในทุกวันนี้จะกล้ายิ่งนัก เพราะหากเสี่ยงแล้วล้มเหลว พวกเราคงสูญพันธ์กันไปหมดแล้ว

แน่นอนว่าแรงต้านจากการออกมาสู่การใช้ชีวิตนอกถ้ำนั้น ต้องมีคนต้านพอสมควร แต่ความเปลี่ยนแปลงนั้นเหมือนสายลมเมื่อพัดมาแล้วก็พัดไปทีเดียว มันไม่พัดย้อนกลับอีก สุดท้ายแรงต้านแรงเสียดทานจึงถูกลบเลือน หายไปจากหน้าประวัติศาสตร์ทันที

เทคโนโลยีแท่นพิมพ์เป็นเทคโนโลยีสำคัญยิ่ง มันเปลี่ยนโลก เพราะทำให้ระบบการคัดลายมือของคนยุคนั้นแทบจะสูญสิ้น ด้วยความเร็วของแท่นพิมพ์ทำให้มีหนังสือออกมาจำนวนมาก งานเขียนได้เผยแพร่ไปสู่คนจำนวนมาก สื่อสารมวลชนเลยมีต้นกำเนิดจากจุดนี้ ผู้เห็นเหตุการณ์และชำนาญการเล่าเรื่องจากเดิมที่เขียนบันทึกให้คนไม่กี่คนอ่าน บัดนี้พวกเขาสามารถเขียนเรื่องราวให้คนจำนวนมากอ่านได้

ผู้เห็นเหตุการณ์และชำนาญการเล่าเรื่อง จึงกลายเป็นผู้สื่อข่าวและทำหน้าที่สื่อมวลชนตั้งแต่บัดนั้น



เทคโนโลยีการคัดลายมือมีข้อเสียตรงไหน อาจจะมีข้อดีมากกว่าด้วยซ้ำหากเรานั่งไล่กันดู แต่ข้อเสียคือมันช้ากว่าเทคโนโลยีแท่นพิมพ์ คุณจะมีหมึกดีแค่ไหนก็ตามที่เอื้อให้การคัดลายนิ้วมือพลิ้วไหว แต่แท่นพิมพ์มันผลิตได้อย่างทรงประสิทธิภาพ สุดท้ายเทคโนโลยีใหม่ก็ท้าทายเทคโนโลยีเดิม

แท่นพิมพ์นำไปสู่หรือจะเรียกให้ถูกว่าเป็นส่วนหนึ่งของการก่อตัวของรัฐชาติ เป็นชุมชนจินตกรรมที่ร้อยรัดกันทางภาษาหลักที่เหนือกว่าภาษาอื่นๆ ในภูมิภาค การอ่านหนังสือพิมพ์จึงเป็นพิธีสวดมนต์ศักดิ์สิทธิ์ของคนจำนวนมาก และเจ้าคนจำนวนมากนี้ก็ได้รู้สึกเป็นหนึ่งเดียว ผ่านการอ่านข่าว เหตุการณ์ในกรอบแห่งวันเวลาเดียวกัน รับรู้ทางภาษาเหมือนกัน ผูกพันแน่นแฟ้นทั้งที่เราไม่เคยเห็นหน้ากันเลย และอาจจะไม่เคยเห็นหน้ากันก็ได้ในชั่วชีวิตนี้

แต่เรากลับรู้ว่าเราคือพวกเดียวกัน ความงามของรัฐชาติมันดีงามตรงนี้แหละครับ เพราะมันเป็นความรัก ซึ่งจะให้ดีต้องไม่นำไปสู่การเกลียดชังคนอื่นด้วย (ส่วนหนึ่งเอามาจากงานหนังสือชุมชนจินตกรรมของอาจารย์เบน แอนเดอร์สันผู้ล่วงลับ)

ปัจจุบันเทคโนโลยีสื่อสารมวลชนเปลี่ยนไปอย่างมาก เร็วจนผมไม่รู้ว่าอนาคตจะเร็วกว่านี้อีกไหม ทุกวันนี้เราสามารถชมการแถลงข่าวร่วมกับนักข่าว เราสามารถจับประเด็นได้เหมือนนักข่าวแล้ว ข้อเสียของเทคโนโลยีใหม่ ซึ่งคงเหมือนกับเทคโนโลยีใหม่ในอดีตก็คือ มีข่าวลวงข่าวปลอมเรื่องไม่จริงปะปนกันหมด

นี่จึงเป็นภารกิจที่ท้าทายสำหรับนักข่าวอย่างพวกเราในปัจจุบัน ที่จะฝ่าอุปสรรคนี้ไปให้ได้ เทคโนโลยีใหม่จะมาทดแทนเทคโนโลยีเก่าในไม่ช้า แต่ศักยภาพของผู้ใช้เทคโนโลยีที่ต้องรู้เท่าทันและเรียกร้องความสามารถสูง ถือเป็นเรื่องท้าทายในวงการสื่อมวลชนทุกวันนี้

แม้พฤติกรรมคนจะเปลี่ยนไปมากเพียงใด แต่สิ่งหนึ่งที่มนุษย์ไม่เคยเปลี่ยน คือ การอยากรู้เรื่องราว การนินทา การรับฟังเรื่องราวไม่ว่าจะเล็กน้อยหรือใหญ่โต ในชุมชนจินตกรรมที่มีความหลากหลายและไม่ได้จำกัดวงอยู่ที่รัฐชาติเท่านั้น



เมื่อพวกเขายังคงหิวกระหายข้อมูลข่าวสารองค์ความรู้ ผมจึงเชื่อว่า วิชาชีพของผู้เห็นเหตุการณ์และชำนาญการเล่าเรื่องจะยังคงมีอยู่ตราบนานเท่านาน เพียงแต่ถ้าเราไม่ปรับตัว ยังคงทำข่าวกันอย่างง่ายๆ ไม่ได้เหนือกว่าประชาชนคนทั่วไปทำ แล้วเราจะมีประโยชน์ให้พวกเขาต้องพึ่งพาเราทำไม ในเมื่อทุกวันนี้ใครก็สามารถเป็นผู้เห็นเหตุการณ์และชำนาญการเล่าเรื่องได้

นักข่าวอย่างพวกเรา อาชีพที่สืบทอดกันมายาวนานเป็นหลาย 100 ปี อาชีพที่คงอยู่อิสระในการนำเสนอข้อมูล แม้จะมีอุปสรรคให้ท้าทายและปิดกั้นศักยภาพนี้ หน้าที่ของพวกเราก็คือต้องสู้ สู้ตาย สู้จนกว่าจะได้มาซึ่งอิสระนี้

หากนี่เป็นสงครามก็ไม่ใช่สงครามที่เรารบแบบเบ็ดเสร็จจบสิ้นในเร็ววัน แต่จะเป็นสงครามที่เราจะต้องสู้ยาวนาน เพื่อนำข้อมูลข่าวสารเรื่องราวที่มีประเด็นแหลมคมมานำเสนอให้สังคมชุมชนจินตกรรมของพวกเราให้ได้รับรู้ แม้จะนำเสนอในช่องทางใดของเทคโนโลยี เราก็จะต้องทำ เพราะหากเราไม่สู้ พวกเราเองต่างหากที่จะเป็นฝ่ายพ่ายแพ้อย่างย่อยยับ

นี่จึงเป็นปีใหม่ที่ท้าทายสำหรับทุกสายงานอาชีพบนความเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี...เป็นกำลังใจให้ทุกท่าน

สวัสดีปีใหม่ย้อนหลังกันอีกครา แล้วร่วมเดินทางไปสู่ปีใหม่กับเส้นทางแสนมหัศจรรย์นี้ด้วยกันครับ.
..................................
คอลัมน์ : หนอนโรงพัก
โดย “ณัฐกมล ไชยสุวรรณ”


คุณเห็นด้วยกับข่าวนี้หรือไม่

  • เห็นด้วย
    100%
  • ไม่เห็นด้วย
    0%

บอกต่อ : 257