ท่ามกลางกระแสการเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำและแรงกดดันด้านการบริหารต้นทุนพลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ ภาคอุตสาหกรรมไทยจำเป็นต้องมองหาทางออกที่ไม่เพียงแค่ ‘ประหยัด’ แต่ยังต้อง ‘ฉลาดและยั่งยืนมากขึ้น’
ด้วยเหตุนี้ บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) หรือ ปตท. และบริษัท เมตรอน เอเชียแปซิฟิก จำกัด (METRON) ผู้พัฒนาเทคโนโลยีด้านพลังงานจากฝรั่งเศส จึงได้นำแพลตฟอร์ม EMOS (Energy Management & Optimization System) มาใช้ยกระดับขีดความสามารถของอุตสาหกรรมไทยให้พร้อมแข่งขันในยุคที่พลังงานกลายเป็นปัจจัยเชิงกลยุทธ์
‘EMOS’ ไม่ได้เป็นเพียงระบบติดตามการใช้พลังงานทั่วไป แต่ยังเป็นโซลูชันแบบครบวงจรที่ผสานเทคโนโลยีขั้นสูง ทั้ง
Advanced Analytics, Optimization Algorithm และการวาง Digitalization Roadmap ที่สามารถปรับใช้ได้ตามบริบทของแต่ละโรงงานโดยเฉพาะ จุดเด่นเหล่านี้ช่วยให้ธุรกิจสามารถวางแผนการใช้พลังงานได้อย่างเป็นระบบ ติดตามข้อมูลแบบเรียลไทม์ วิเคราะห์หาจุดสูญเสียที่ไม่เคยมองเห็น และบริหารจัดการคาร์บอนได้อย่างเป็นรูปธรรม อีกทั้งยังช่วยพัฒนาบุคลากรให้องค์กรก้าวสู่การเป็นธุรกิจที่ขับเคลื่อนด้วยข้อมูล (Data-Driven Business) ได้อีกด้วย
หัวใจของ EMOS คือการบูรณาการข้อมูลจริงจากหน้างานเข้ากับปัญญาประดิษฐ์ (AI) และเครื่องมือวิเคราะห์เชิงลึก เพื่อให้ได้ข้อมูลที่แม่นยำสำหรับการตัดสินใจอย่างมีประสิทธิภาพ โดยมี ผู้เชี่ยวชาญด้านพลังงานจาก ปตท. ทำหน้าที่ให้คำปรึกษาอย่างใกล้ชิด พร้อมถ่ายทอดประสบการณ์และกรณีศึกษาที่ได้รับการพิสูจน์แล้ว เพื่อให้องค์กรสามารถใช้แพลตฟอร์มได้อย่างเต็มศักยภาพ และเห็นผลลัพธ์ที่ชัดเจน ทั้งด้านต้นทุน การดำเนินงาน และการลดปริมาณคาร์บอน
‘Vincent Sciandra’ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท เมตรอน เอเชียแปซิฟิก จำกัด กล่าวว่า ความร่วมมือกับ บริษัท ธนากรผลิตภัณฑ์น้ำมันพืช จำกัด (TVOP) และ ปตท. มีส่วนช่วยเปลี่ยนข้อมูลด้านพลังงานให้กลายเป็นปัจจัยสร้างความได้เปรียบในการแข่งขัน (Game Changer) พร้อมกำหนดนิยามใหม่ของการเปลี่ยนผ่านสู่ดิจิทัลในภาคอุตสาหกรรม โดยมุ่งสู่การดำเนินงานที่มีความกระชับ มีความยืดหยุ่น และยั่งยืนมากยิ่งขึ้น
การเดินทางของ EMOS ในประเทศไทยเริ่มต้นขึ้นเมื่อปี 2566 โดยฝ่ายตลาดก๊าซอุตสาหกรรมและเอนเนอร์ยี่ โซลูชั่นส์ ของ ปตท. ได้ลงนามความร่วมมือกับMETRON เพื่อขยายตลาดเอนเนอร์ยี่ โซลูชั่นส์ในประเทศ โดยมีกลุ่มลูกค้าแรกเริ่มคืออุตสาหกรรมอาหาร เครื่องดื่ม และเหล็ก ซึ่งถือเป็นการเริ่มต้นการยกระดับมาตรฐานการจัดการพลังงานอย่างยั่งยืนให้กับภาคอุตสาหกรรมไทย
หนึ่งในกรณีศึกษาที่น่าสนใจคือ บริษัท ธนากรผลิตภัณฑ์น้ำมันพืช จำกัด (TVOP) ที่ตัดสินใจนำ EMOS มาใช้ภายใต้สัญญาระยะยาว 3 ปี เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงานในโรงงาน ในระยะแรก ปตท. และ METRON ได้ช่วยวาง Digitalization Roadmap ประเมินความพร้อมของโรงงาน และวางแนวทางเชื่อมโยงข้อมูลที่เกี่ยวข้องสำหรับการใช้งานจริง ผลลัพธ์ที่ได้คือการจัดการพลังงานเชิงลึกที่ดีขึ้น สามารถลดค่าใช้จ่ายด้านพลังงานได้ถึง 3% ซึ่งสะท้อนความมุ่งมั่นขององค์กรในการผลิตที่ยั่งยืนตามมาตรฐาน ISO 50001 และช่วยเสริมสร้างภาพลักษณ์ด้าน ESG อีกด้วย
ด้าน ‘อดุลย์ เปรมประเสริฐ’ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร TVOP กล่าวเสริมว่า การนำแพลตฟอร์ม EMOS มาใช้ช่วยเร่งกระบวนการเปลี่ยนผ่านสู่การผลิตที่มีความชาญฉลาดและยั่งยืน ข้อมูลด้านพลังงานที่ได้รับถูกปรับเป็นข้อมูลเชิงลึกที่สามารถนำไปใช้ได้จริง ช่วยเพิ่มความโปร่งใสในการดำเนินงาน ยกระดับมาตรฐานด้าน ESG และสร้างความเชื่อมั่นให้แก่คู่ค้าและผู้บริโภค
ทั้งนี้ ปตท. และ METRON พร้อมขยายการใช้แพลตฟอร์ม EMOS ไปยังอุตสาหกรรมไทยในวงกว้าง เพื่อสนับสนุนการบรรลุเป้าหมายความเป็นกลางทางคาร์บอน (Carbon Neutrality) และการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ (Net Zero Emissions) ของประเทศ ขณะเดียวกันยังเป็นการสร้างความได้เปรียบเชิงกลยุทธ์ให้กับภาคธุรกิจไทยในเวทีโลก โดยใช้พลังงานอัจฉริยะเป็นเครื่องมือสำคัญในการขับเคลื่อนสู่อนาคตที่ยั่งยืน
