ในยุคที่ภัยไซเบอร์และมิจฉาชีพออนไลน์ระบาดหนัก ใครจะคาดคิดว่าคนทำงานในวงการสื่อสารมวลชนมานานกว่า 35 ปี ที่ผ่านหูผ่านตากับข่าวสารการหลอกลวงมานับไม่ถ้วนอย่าง “ต๊ะ-นารากร ติยายน” จะเกือบตกเป็นเหยื่อของขบวนการ “Romance Scam” (การหลอกลวงโดยใช้ความรักเป็นเครื่องมือ) เสียเอง

โดยเจ้าตัวได้ออกมาเปิดเผยประสบการณ์ผ่านเวทีระดับนานาชาติ ทั้งในงานของ UN WOMEN เมื่อปีที่ผ่านมา และล่าสุดได้รับการติดต่อจาก VP Marketing ของบริษัท SurePay (Fintech จากประเทศเนเธอร์แลนด์) เพื่อร่วมรณรงค์ในกิจกรรมระดับสากล International Fraud Week เพื่อเตือนสติสังคมว่าภัยมิจฉาชีพออนไลน์ในปัจจุบันนั้นอยู่ใกล้ตัวกว่าที่คิด และใช้กลยุทธ์ที่แนบเนียนจนคนฉลาดหรือมีประสบการณ์ก็อาจพลาดท่าได้หากขาดความระมัดระวัง

ครั้งที่ 1 : จากรู้ทันสู่ความคุ้นเคย กลลวงการลงทุนที่มาพร้อมผลกำไรลวงตา

ในครั้งแรก มิจฉาชีพใช้รูปโปรไฟล์ชายชาวเอเชียหน้าตาดี อ้างว่าเป็นชาวจีนที่อาศัยอยู่ในสิงคโปร์ แม้ในตอนแรกเจ้าตัวจะรู้ทันและทักกลับไปตรงๆ ว่า ฉันรู้ว่าคุณเป็นสแกมเมอร์ แต่ฝ่ายชายกลับไม่ถอดใจ โต้ตอบด้วยเหตุผล ชวนคุยในเรื่องที่สนใจ และหมั่นส่งข้อความทักทายอบอุ่นทุกเช้าจนเกิดเป็นความคุ้นเคย

เมื่อความสนิทใจเริ่มก่อตัว จึงเริ่มเข้าสู่แผนสองด้วยการชวนลงทุนในคริปโตเคอร์เรนซี โดยส่งลิงก์ทดลองให้ทำธุรกรรมโดยที่ยังไม่ต้องใช้เงินตัวเอง ปรากฏว่าระบบแสดงผลกำไรจริงและสามารถถอนเงินออกมาได้จริง ทำให้เกิดความตายใจ ยอมทดลองลงทุนด้วยเงินจำนวนน้อยๆ และได้เงินคืนพร้อมกำไรกลับมาจริงๆ แต่จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นเมื่อมิจฉาชีพเร่งเครื่องชวนลงทุนก้อนใหญ่ถึง 3 ล้านบาท แต่ถูกปฏิเสธเด็ดขาด เมื่อใช้ความโลภไม่ได้ผล จึงเปลี่ยนกลยุทธ์มาใช้การกดดัน ข่มขู่ และอ้างว่าตนเองเดือดร้อนถูกทำร้ายเพื่อทวงเงินคืน แต่สุดท้ายรอดพ้นมาได้เพราะยึดมั่นหลักการไม่ลงทุนกับคนที่ไม่เคยเห็นหน้า

ครั้งที่ 2 : บทเรียนครั้งนี้แนบเนียนยิ่งกว่าเดิม เมื่อมิจฉาชีพสวมรอยเป็นหนุ่มชาวยุโรป ดีกรีวิศวกรขุดเจาะน้ำมันในประเทศเนเธอร์แลนด์ มีเรื่องราวชีวิตครอบครัวที่ดูร้าวรานและมีลูกสาว โดยสร้างความน่าเชื่อถือขั้นสุดด้วยการให้ช่องทางติดต่อพูดคุยกับ “ลูกสาว” ผ่านอีเมลจริงๆ ทำให้เรื่องราวมีตัวตนและสมจริง

เมื่อสร้างความไว้วางใจสำเร็จ จึงเริ่มใช้แผนเดิมคือชวนลงทุนฟอเร็กซ์ แต่ถูกปฏิเสธเช่นเคย จากนั้นจึงสร้างสถานการณ์ฉุกเฉินอ้างว่าติดปัญหาเรื่องโจรสลัดและติดศุลกากรที่ประเทศอินเดีย ต้องใช้เงินช่วยเหลือด่วนถึง 5 แสนดอลลาร์ พร้อมกับใช้คำพูดบีบหัวใจว่า คุณเป็นคนเดียวในโลกที่ผมสามารถติดต่อได้ แต่ด้วยสติและประสบการณ์ ทำให้ตั้งคำถามย้อนกลับว่า เหตุใดชายวัยกลางคนผ่านโลกมาเยอะจึงไม่มีใครช่วยเหลือได้เลยนอกจากผู้หญิงไทยที่ไม่เคยเจอหน้ากัน สุดท้ายจึงตัดสินใจตัดขาดและบล็อกทุกช่องทางติดต่อ

จากประสบการณ์ทั้งสองครั้ง ทำให้มองเห็นกระบวนการทางจิตวิทยาที่ชัดเจนของแก๊งสแกมเมอร์ ซึ่งไม่ได้เริ่มต้นด้วยการขอเงินทันที แต่แบ่งเป็น 3 ขั้นตอนอย่างแยบยล คือ 1. สร้างความสัมพันธ์และความใส่ใจ ศึกษาพฤติกรรมให้เหยื่อรู้สึกมีคนแคร์ 2. ใช้ความโลภ (แผนเอ) ชักชวนลงทุนและสร้างภาพลวงตาให้ได้กำไรจริงในตอนแรก และ 3. ใช้ความเห็นอกเห็นใจ (แผนบี) หากเหยื่อไม่โลภ จะเปลี่ยนมาใช้ความสงสารและสถานการณ์ฉุกเฉิน อ้างว่าเหยื่อคือที่พึ่งสุดท้ายในยามวิกฤต

ทั้งนี้ ต๊ะ นารากร ได้ฝากข้อคิดเตือนใจทิ้งท้ายเอาไว้ว่า อย่าให้ความหวังว่าจะร่ำรวย ทำให้เรามองข้ามความจริง และอย่าให้ความรักหรือความสงสาร ทำให้เราละทิ้งเหตุผล เพราะบางครั้ง คนที่บอกว่าเราคือคนสำคัญที่สุดในชีวิตของเขา อาจเป็นคนที่กำลังวางแผนทำลายชีวิตของเราอยู่ก็ได้

พร้อมย้ำเตือนสังคมว่า ความรักเป็นเรื่องของความรู้สึก แต่การตัดสินใจเรื่องเงินต้องอยู่บนพื้นฐานข้อเท็จจริงและการตรวจสอบ รูปถ่ายโปรไฟล์หรูหรา บัญชีธนาคารที่มีตัวเลขมหาศาล หรือเรื่องดราม่ารันทด ไม่ใช่เครื่องยืนยันตัวตนที่แท้จริง และไม่มีใครปลอดภัยจากภัยไซเบอร์ 100% หากประมาท

ขอบคุณภาพจาก : นารากร ติยายน