ปัจจุบันคนไทยใส่ใจสุขภาพมากขึ้น พอตรวจสุขภาพเจอสิ่งผิดปกติก็จะตั้งคำถามทันที และเป็นโชคดีของยุคปัจจุบันที่มีบุคลากรการแพทย์ตัวจริงมาให้ความรู้ผ่านโซเชียลมีเดียจำนวนมาก อย่าง รศ.นพ.ศิระ เลาหทัย ศัลยแพทย์ทรวงอก จากศูนย์ผ่าตัดส่องกล้อง โรงพยาบาลวชิรพยาบาล ที่ได้เปิดเพจเฟซบุ๊ก “ผ่าตัดปอดโดย รศ.นพ.ศิระ เลาหทัย” หรือ Youtube : ผ่าตัดปอด หรือ Lineid:@lungsurgeryth หรือเว็บไซต์ https://www.siradoctorlung.com
ล่าสุด รศ.นพ.ศิระ ได้หยิบคำถามของประชาชน “เจอจุดที่ปอด (lung nodule) มีโอกาสเป็นมะเร็งกี่เปอร์เซ็นต์” มาเผยแพร่ต่อ โดย “ศัลยแพทย์ทรวงอกฯ” อธิบายว่า หลายครั้งที่เราไปตรวจสุขภาพแล้วพบเจอฝ้าขาว เมื่ออ่านผลรังสีวินิจฉัยพบเจอความผิดปกติในฟิล์มเอกซเรย์ปอด ทั้ง ๆ ที่เรายังไม่มีอาการผิดปกติใด ๆ เลย สิ่งที่สำคัญที่สุด ก็คืออย่าเพิ่งตกใจเราต้องหาสาเหตุของจุดที่เกิดขึ้นมีจริงหรือไม่
วิธีการที่ดีที่สุดคือการทำเอกซเรย์คอมพิวเตอร์(CT scan) แต่ไม่ควรที่จะทำเอกซเรย์ซ้ำ เพราะไม่เกิดประโยชน์ เนื่องจากการทำฟิล์มเปรียบเสมือนการถ่ายภาพ 2 มิติ เห็นแค่ด้านหน้า-หลัง ส่งผลทำให้เกิดผลภาพลวงได้บ่อย เปรียบเทียบกับการทำเอกซเรย์คอมพิวเตอร์เห็นรายละเอียด เป็นลักษณะของก้อนเนื้อสงสัยว่ามะเร็งหรือไม่ รวมทั้งมีจริงหรือไม่
หากการทำเอกซ เรย์คอมพิวเตอร์ CT scan ไม่มีจุดหรือไม่พบจุด บางที่สิ่งที่เราเห็นจากฟิล์ม คือเงาที่ซ้อนทับกัน เนื่องจากมุมภาพ กรณีนี้มั่นใจได้ ว่าไม่มีอะไร ใช้ชีวิตปกติ ติดตามตรวจสุขภาพประจำปี ในทางกลับกัน เมื่อใดหากเราได้ทำเอกซเรย์คอมพิวเตอร์แล้วเจอว่ามีจุดที่ปอดจริงๆ โดย สาเหตุอาจเกิดได้จาก 1.มะเร็ง ซึ่งอาจจะเป็นมะเร็งปอดหรือมะเร็งจากที่อื่นกระจายมา 2. วัณโรค และ 3.อย่างอื่น ๆ เช่น เนื้องอกธรรมดาของปอด หรือในช่องทรวงอก
ปกติเมื่อทำเอกซเรย์คอมพิว เตอร์มักจะเจอจุดโอกาสเป็นมะเร็งแค่ 1% แนะนำควรเจอแพทย์ที่มีความเชี่ยวชาญ เช่น หมอโรคปอดหรือหมอผ่าตัดปอด เพื่อจะดูความน่าจะเป็น หรือติดตามอาการ
อย่างไรก็ดี ในกรณีที่สงสัยว่าเป็นก้อนเนื้อร้ายการเอาชิ้นเนื้อไปตรวจเป็นสิ่งที่สำคัญที่สุดโดยสามารถทำได้หลายวิธี เช่น การส่องกล้องผ่านหลอดลม (Bronchoscope)
โดยการเจาะเอาชิ้นเนื้อโดยการทำเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ (CT guide Biopsy) ผ่าตัด (Surgical biopsy)
ดังนั้นแนะนำการทำเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ปอด จึงเป็นการฉายรังสีเอ็กซ์ไปที่ส่วนของหน้าอกหรือปอด โดยภาพจากการฉายรังสีนั้นจะถูกบันทึกลงในแผ่นฟิล์มที่มีความละเอียดสูง ซึ่งแพทย์จะใช้ในการตรวจวินิจฉัยความสมบูรณ์ของอวัยวะภายใน ทั้งทรวงอก ปอด และโครงสร้างข้างเคียง
อีกทั้งปัจจุบันวิวัฒนาการเราสามารถทำ Low dose CT การเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ใช้รังสีต่ำ จึงเป็นการตรวจอย่างหนึ่งที่นิยมใช้กันมาก ในการคัดกรองมะเร็งปอดเพราะเป็นการตรวจที่ง่ายและสามารถคัดกรองได้เบื้องต้น ไม่เป็นอันตรายเพราะใช้รังสีที่มีปริมาณน้อย โดยรูปแบบการทำงานของเครื่องเอกซเรย์ปอดจะใช้เพื่อให้ได้ภาพรังสีของภาพภายในปอดทั้งหมด
ปัจจุบันประเทศไทยได้ทำ“การเอกซเรย์ปอด” เป็นเครื่องมือสำคัญในการวินิจฉัยระบบการทำงานอวัยวะภายในที่ผิดปกติ ไม่ว่าจะเป็นการตรวจเช็กตั้งแต่บริเวณอวัยวะส่วนทรวงอกจนไปถึงส่วนของโครงสร้างกระดูกที่ครอบคลุมบริเวณปอดและหัวใจ ซึ่งเป็นอวัยวะสำคัญในการดำเนินชีวิตของมนุษย์ ดังนั้นการตรวจเอกซเรย์ปอด ยิ่งมีการพัฒนาให้ภาพฉายรังสีถูกสแกนเป็นระบบดิจิทัล ทำให้ผู้ป่วยได้รับการวินิจฉัยที่แม่นยำมากขึ้น.
