รัฐบาลไคโร หวังว่า การอัดฉีดเงินสดจะกลบคำเตือนของไอเอ็มเอฟเกี่ยวกับ “ช่องว่างทางการเงินประมาณ 17,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 582,000 ล้านบาท) ในอีก 4 ปีข้างหน้า”
การที่อียิปต์ลดค่าเงินของตัวเองลงอย่างมาก กระตุ้นความสนใจให้กับการลงทุน ภายในเวลาไม่ถึง 1 ปี เงินปอนด์อียิปต์สูญเสียมูลค่าไปครึ่งหนึ่ง ส่งผลให้อัตราเงินเฟ้อประจำปีของประเทศเพิ่มขึ้นเป็น 26.5% เมื่อเดือน ม.ค. ที่ผ่านมา อีกทั้งยังทำให้เงินทุนสำรองระหว่างประเทศลดลง 20% จากเดือน ก.พ. 2565 และเพิ่มหนี้ต่างประเทศมากกว่า 3 เท่าในรอบ 10 ปี เป็น 155,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 5.3 ล้านล้านบาท)
แม้ประธานาธิบดีอับเดล ฟัตตาห์ อัล-ซิซี ผู้นำอียิปต์ ให้ความสำคัญกับ “ความช่วยเหลือจากมิตรสหาย ได้แก่ ยูเออี, ซาอุดีอาระเบีย และคูเวต” ทว่านายโมฮัมเหม็ด อัล-จาดาน รมว.คลังซาอุดีอาระเบีย กล่าวเตือนว่า ช่วงเวลาของการช่วยเหลือแบบไม่เงื่อนไขนั้น “สิ้นสุดลงแล้ว” และเรียกร้องให้ “มีการปฏิรูป”
หนึ่งในเงื่อนไขของข้อตกลงเงินกู้กับไอเอ็มเอฟ รัฐบาลไคโรให้คำมั่นว่า จะโอนทรัพย์สินของรัฐที่สำคัญให้เป็นของเอกชน โดยมีเป้าหมายที่จะเพิ่มส่วนแบ่งของภาคเอกชนในเศรษฐกิจจาก 30% เป็น 65% ภายในปี 2568
นั่นทำให้กลุ่มประเทศอ่าวเข้าหาอียิปต์กันมากขึ้น โดยในปี 2565 อียิปต์มีการควบรวมและซื้อกิจการถึง 66 รายการ ซึ่งมากกว่าธุรกรรมเมื่อปี 2564 เกินสองเท่า
อนึ่ง กองทุนความมั่งคั่งแห่งชาติ “เอดีคิว” ของรัฐบาลอาบูดาบี และกองทุนเพื่อการลงทุนสาธารณะ (พีไอเอฟ) ของซาอุดีอาระเบีย ใช้เงินราว 3,100 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 106,000 ล้านบาท) เพื่อซื้อหุ้นส่วนน้อยจำนวนมากใน “บริษัทที่มั่นคงที่สุดบางแห่ง” โดยพวกเขาได้รับส่วนแบ่งหลักของผู้ผลิตปุ๋ยรายใหญ่ที่สุด 2 รายของอียิปต์ด้วย
นอกจากนี้ เอดีคิวยังเป็นผู้ถือหุ้นรายใหญ่ที่สุดในธนาคาร “คอมเมอร์เชียล อินเตอร์เนชั่นแนล แบงก์” (ซีไอบี) ของอียิปต์ ขณะที่ในตอนนี้ กองทุนของซาอุดีอาระเบียถือหุ้น 25% ของ “อีไฟแนนซ์” บริษัทชำระเงินดิจิทัลที่ก่อตั้งโดยรัฐ และกำลังเจรจาขอซื้อธนาคาร “ยูไนเต็ด แบงก์ ออฟ อียิปต์” เช่นกัน
อย่างไรก็ตาม นายเยซิด ซายิกห์ จากศูนย์ตะวันออกกลางคาร์เนกี กล่าวว่า แม้ทรัพย์สินของกองทัพอียิปต์จะมีจำนวนมหาศาล และมีบทบาทสำคัญอย่างลับ ๆ ในเศรษฐกิจของประเทศมานานหลายทศวรรษ แต่มันยังคงไม่รวมอยู่ในข้อตกลงเป็นส่วนใหญ่ เนื่องจากหลายบริษัทที่มีกองทัพเป็นเจ้าของนั้น “มีความคลุมเครือทางการเงินอย่างมาก จนไม่สามารถนำเข้าสู่ตลาดได้”
ยิ่งไปกว่านั้น การที่ข้อตกลงดังกล่าวเกิดการสะดุด เห็นได้ชัดว่าเป็นเพราะการจัดการทางการเงินภายในของบริษัททหาร จะทำให้นักลงทุนที่จริงจังเกิดความกลัว และไม่กล้านำเงินลงทุนของพวกเขาไปเสี่ยง.
เลนซ์ซูม
เครดิตภาพ : AFP
