นายชัยพล สุขเอี่ยม อธิบดีกรมการศาสนา (ศน.) เปิดเผยว่า ช่วงออกพรรษา ประจำปี 2566 ศน. ได้คัดเลือกนักเรียนจากสถานศึกษาที่ได้รับคัดเลือกจากการประกวดสวดโอ้เอ้วิหารราย เข้าร่วมสวดวันละ 12 โรงเรียน ประจำศาลาราย 12 ศาลารอบพระอุโบสถ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม ในพระบรมมหาราชวัง กำหนดสวดในวันที่ 28-30 ต.ค. แบ่งการสวดออกเป็น 2 รอบ คือ รอบเช้าสวดเวลา 09.00-11.00 น. และรอบบ่ายสวดเวลา 13.00-16.00 น. ซึ่งการสวดโอ้เอ้วิหารราย เป็นการสวดเนื่องในวันสำคัญทางพระพุทธศาสนา ในช่วงเข้าพรรษา กลางพรรษา และออกพรรษา โดยพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พร้อมด้วย สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี จะเสด็จฯ ไปประกอบพิธีทางศาสนา ณ พระอุโบสถ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม ในพระบรมมหาราชวัง ถือเป็นธรรมเนียมทางวัฒนธรรมของไทยที่มีมาอย่างยาวนาน
นายชัยพล กล่าวต่อไปว่า การสวดโอ้เอ้วิหารราย เป็นบทสวดที่ปฏิบัติและสืบทอดต่อกันมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยาถึงกรุงรัตนโกสินทร์ โดยเป็นการอ่านกาพย์พระไชยสุริยา ที่นำมาจากหนังสือมูลบทบรรพกิจ ซึ่งเป็นตำราเรียนขั้นปฐมภูมิของเด็กสมัยโบราณ เพื่อช่วยในการอ่านออกเสียงและผันวรรณยุกต์ โดยบทสวดดังกล่าว ยังได้มีการสอดแทรกคติธรรมต่างๆ ที่สามารถใช้ในการดำรงชีวิตได้ และเพื่ออนุรักษ์สืบสานไว้ให้คนรุ่นหลัง เป็นการส่งเสริมให้เยาวชนและประชาชน ได้ตระหนักถึงความสำคัญของการสวดโอ้เอ้วิหารราย และได้มีส่วนร่วมของการสืบสานธรรมเนียมการสวดโอ้เอ้วิหารราย ที่กำลังจะเลือนหายไปจากสังคมไทยให้ดำรงคงอยู่เป็นมรดกทางวัฒนธรรม แสดงออกถึงเอกลักษณ์ของความเป็นไทย ตลอดจนช่วยให้เยาวชนได้ใช้เวลาว่างอย่างสร้างสรรค์ และเกิดประโยชน์ทั้งต่อตนเอง ครอบครัว สังคม และประเทศชาติตลอดไป ทั้งนี้ การสวดโอ้เอ้วิหารราย ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของชาติ ประจำปี 2558 ด้วย
“การสวดโอ้เอ้วิหารรายในอดีตได้หายไปเป็นระยะเวลาหนึ่ง กระทั่งสำนักพระราชวังได้แจ้งให้กรมการศาสนา หาผู้ฝึกสอนการสวดคำฉันท์ตามหนังสือมูลบทบรรพกิจ และให้ประสานไปยังกระทรวงศึกษาธิการ เพื่อจัดหานักเรียนมาเข้ารับการฝึกหัดสวด และนำนักเรียนเข้าไปสวดโอ้เอ้วิหารราย พร้อมกับนักสวดพระมหาชาติคำหลวงของกรมการศาสนา นับตั้งแต่เทศกาลเข้าพรรษา พ.ศ. 2553 เป็นต้นมา ปัจจุบันการสวดโอ้เอ้วิหารรายนั้น กองศาสนพิธี กรมการศาสนา เป็นหน่วยงานรับผิดชอบโดยตรง ซึ่งมีการเปิดรับสมัครจากสถานศึกษาทั่วประเทศ เพื่อเข้าอบรมและจัดประกวดคัดเลือกสถานศึกษาต้นแบบ และนำสถานศึกษาที่ผ่านคัดเลือกเข้าร่วมสวดโอ้เอ้วิหารราย ในวันที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พร้อมด้วย สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี เสด็จฯ ไปทรงประกอบพระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศลเนื่องในวันอาสาฬหบูชา และเทศกาลเข้าพรรษา” อธิบดี ศน. กล่าว
