เมื่อวันที่ 17 ก.พ. นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา ได้โพสต์ข้อความลงในเพจหมอเจด ระบุว่า

ลำไส้สุขภาพดี ไม่อักเสบ เช็กได้ที่โพสต์นี้!

หลายคนสงสัยว่าตัวเอง “ลำไส้อักเสบอยู่รึเปล่า?” หรือ “เรามีปัญหากับระบบย่อยแบบเรื้อรังไหม?” จริง ๆ แล้วลำไส้ส่งสัญญาณให้เรารู้ตลอดครับ ลำไส้ที่สุขภาพดีจะมีลักษณะเฉพาะตัวมาก ๆ ครับ เพราะลำไส้คืออวัยวะที่เชื่อมกับภูมิ ตับ สมอง และฮอร์โมนหลายอย่างเลยครับ วันนี้ผมจะพาเช็ก 5 สัญญาณ “ลำไส้ดี ไม่อักเสบ ไม่เสียสมดุล” ถ้าเข้าข้อส่วนใหญ่ แปลว่าลำไส้ตัวเองกำลังทำงานแบบที่ร่างกายต้องการจริง ๆ ครับ

1) ถ่ายง่าย ถ่ายคล่อง = ลำไส้บีบตัวเป็นจังหวะ ไม่อักเสบ

ถ้าตื่นมาปุ๊บ ไม่นานก็เข้าห้องน้ำได้เลย และ ถ่ายออกแบบไม่ต้องออกแรงเบ่ง นี่คือสัญญาณที่ดีมากครับ เพราะลำไส้ที่สุขภาพดีจะมีการบีบตัวสม่ำเสมอ ไม่เร็วเกิน ไม่ช้าเกิน ทำให้อุจจาระไม่ค้างจนเกิดแก๊สหรือการหมักหมม ใครที่เริ่มถ่ายง่ายขึ้น แปลว่าภาวะอักเสบกำลังลด และจังหวะการทำงานของลำไส้กำลังกลับมาปกติครับ

2) อุจจาระเป็นแท่งนิ่ม = ไฟเบอร์พอ แบคทีเรียดีทำงานเก่ง

อุจจาระที่ดีจะมีหน้าเหมือน “กล้วยน้ำว้า” คือเป็นแท่ง นิ่ม ไม่แตก ไม่แห้ง เพราะเกิดจาก 3 อย่างทำงานร่วมกัน ดูตามนี้ครับ

• ไฟเบอร์ละลายน้ำ ดูดน้ำไว้ ทำให้อุจจาระนิ่ม

• น้ำเพียงพอ ทำให้อึไม่แข็งและไม่ค้าง

• แบคทีเรียดี สร้าง SCFA และเมือกเคลือบผนังลำไส้ ทำให้อุจจาระเคลื่อนผ่านง่าย

ถ้าอึแข็ง แปลว่าไฟเบอร์น้อย แบคทีเรียดีลดลง หรือลำไส้ดูดน้ำมากเกินเพราะมีการอักเสบ

อึดี = ผนังลำไส้แข็งแรง + จุลินทรีย์สมดุล

3) ตดไม่เหม็น = แบคทีเรียเลวลดลง + อักเสบลดจริง

เวลาตดไม่เหม็น นี่ไม่ใช่เรื่องบังเอิญนะครับ แต่เป็น “สัญญาณทอง” ของลำไส้ดีเลย เพราะกลิ่นเหม็นส่วนใหญ่เกิดจากแบคทีเรียเลวที่ย่อยโปรตีนไม่หมดและสร้างแก๊สกำมะถัน (H₂S) ซึ่งมักเกิดในลำไส้อักเสบ แต่ถ้าตดไม่เหม็นแปลว่าแบคทีเรียเลวลดลง โปรตีนไม่เน่าในลำไส้ อาการหมักหมมลด การอักเสบเบาลง SCFA เพิ่ม → ผนังลำไส้แข็งแรงขึ้นครับ

4) ไม่ปวดท้อง จุก เสียด = ผนังลำไส้ฟื้นตัวดีขึ้น

อาการปวดท้องเรื้อรัง จุกเสียด ท้องอืดหนัก ๆ มักมาจากการที่ผนังลำไส้ระคายเคืองหรืออักเสบจนลำไส้บีบตัวผิดจังหวะ แต่ถ้าช่วงนี้รู้สึกว่าอาการเหล่านี้ลดลงหรือแทบไม่เป็นเลยแปลว่าลำไส้อักเสบลดลง ระบบประสาทของลำไส้สงบขึ้น การบีบตัวกลับมาสมดุล แบคทีเรียดีช่วยลดแก๊สและของเสีย นี่เป็นสัญญาณว่าภายในกำลังเรียบร้อยขึ้นเรื่อย ๆ ครับ

5) ท้องไม่อืดง่ายเหมือนก่อน = แบคทีเรียกลับมาสมดุล

คนที่ท้องอืดง่าย ๆ มักเกิดจากลำไส้ย่อยอาหารได้ช้าหรือมีแก๊สเยอะ เพราะแบคทีเรียเลวทำงานหนัก แต่ถ้าเริ่มรู้สึกว่าอืดน้อยลง อิ่มแล้วไม่พองท้องเหมือนลูกโป่ง นี่คือจุดบอกชัดว่าการย่อยดีขึ้น แบคทีเรียเลวลดลง ลำไส้บีบตัวลื่นขึ้น และมีการสร้าง SCFA เพื่อช่วยลดการอักเสบ ซึ่งระบบย่อยอาหารเริ่มกลับเข้ารูปเข้ารอยครับ

ดูแลให้ลำไส้ดี ไม่อักเสบง่าย ๆ ทำทุกวัน

• เพิ่มผัก–ผลไม้เป็น 3–5 กำมือต่อวัน เพื่อป้อนอาหารให้จุลินทรีย์ดี

• ลดหวาน–มัน–ทอด ที่รบกวนผนังลำไส้

• เติมโพรไบโอติกจากโยเกิร์ตธรรมชาติ กิมจิ เทมเป

• ดื่มน้ำให้พอ ลดอาการแห้งแข็งของอุจจาระ

• เคี้ยวอาหารให้ละเอียด ลดการหมักในลำไส้

ลำไส้ดีไม่ต้องเดาครับ แค่ดูการถ่าย กลิ่นลม พลังงานหลังอาหาร และความแน่นท้อง ก็รู้ได้ทันทีว่าลำไส้ “สงบหรือกำลังอักเสบอยู่” ยิ่งเราช่วยลำไส้ด้วยผัก เส้นใย โพรไบโอติก และลดของทอด–หวาน ลำไส้จะย่อยดีขึ้น เยื่อบุแข็งแรงขึ้น และการอักเสบทั้งระบบลดลงจนรู้สึกได้เลยครับ สำหรับใครที่มีปัญหาเรื่องการขับถ่าย แน่นท้อง ท้องอืด สนใจปรึกษาผมสอบถามได้ที่ไลน์นี้เลยนะครับ https://lin.ee/uDo39bA