เป็นไม้ยืนต้นผลัดใบขนาดกลางถึงขนาดใหญ่ เรือนยอดเป็นรูปทรงพุ่มกลม ลำต้นคดงอ เปลือกต้นมีสีเทาหนา มักจะแตกเป็นร่องลึก ตามกิ่งอ่อนมีขน และมองเห็นรอบแผลใบชัดเจน ใบประกอบแบบขนนกปลายคู่กึ่งปลายคี่ ออกเรียงสลับโดยใน 1 ช่อใบจะมีใบย่อย 4-6 คู่ ใบย่อยมีลักษณะเป็นรูปขอบขนาน หรือรูปรีแกมรูปขอบขนานกว้าง 4-7 ซม. ยาว 7-16 ซม. โคนใบมนเบี้ยวเล็กน้อย ปลายใบมน หรือ แหลมเล็กน้อย ขอบใบเรียบแต่ใบอ่อนอาจมีขอบใบหยัก แผ่นใบมีสีเขียว ค่อนข้างหนา ด้านบนเกลี้ยงหรือมีขน ด้านล่างมีขนขึ้นปกคลุม มีเส้นแขนงใบข้างละ 7-8 เส้น และมีก้านใบย่อยยาว 8 มิลลิเมตร
ดอก ออกเป็นช่อแบบแตกแขนงหางกระรอก ไม่มีกลีบดอก โดยจะออกบริเวณซอกใบ ลักษณะห้อยลง ซึ่งจะมีดอกย่อยจำนวนมาก ดอกย่อยจะเป็นแบบแยกเพศอยู่บนต้นเดียวกันแต่จะอยู่กันคนละช่อ ดอกเพศผู้จะรวมกันเป็นช่อสั้นมีขนาดยาว 2-4 ซม. ส่วนดอกเพศเมียจะอยู่รวมกันเป็นช่อยาว 3-7 ซม. ห้อยลงมาและในแต่ละดอกจะมีกาบบางๆ เป็นรูปแฉกสามเหลี่ยมสีเหลืองอ่อนรองรับ ซึ่งกาบนี้จะเจริญต่อไปเป็นผลต่อไป
ผลแห้งเปลือกแข็งเมล็ดเดียวและมีลักษณะค่อนข้างกลม มีขนขึ้นปกคลุมมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 3-5 มิลลิเมตร และจะมีโคนใบประดับหุ้มด้านหนึ่งของผล ใบประดับเป็นปีก 3 ปีก ยาว 3-6ซม.ด้านในผลมีเมล็ด 1 เมล็ด ค่อนข้างกลมเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 3 มิลลิเมตร
สรรพคุณ ใช้ขับเลือด บำรุงกำลัง บำรุงเลือด โดยนำเปลือกต้นค่าหดมาต้มกับน้ำดื่ม หรือ นำเปลือกต้นค่าหดตากให้แห้งนำมาบดแล้วกรองเอาน้ำชง ดื่มก็ได้ แก้ผิดสำแดง อาหารเป็นพิษ โดยใช้ค่าหด 2-3 กีบ ต้มกิน กินครั้งละ 1 กลืน วันละ 3 เวลา ช่วยทำให้มดลูกกระชับขึ้น ช่วยรัดมดลูกในสตรีหลังคลอด โดยใช้ค่าหด 1-2 กีบ ว่านชักมดลูก 1 ฝาน ตะไคร้ 1-2 กีบ ข่าหัวแก่ 2-3 ท่อน ต้มน้ำดื่มกิน เช้า-เย็น เป็นยาคุมกำเนิด โดยนำลำต้นค่าหดนำมาฝนกับต้นมะขามป้อม ดื่มหลังคลอด
ใช้ทำให้มดลูกหดตัวเร็ว โดยนำเปลือกต้นค่าหดมาต้มน้ำให้หญิงหลังคลอดบุตรอาบ ใช้สมานแผลอักเสบ แก้แผลสด โดยนำเปลือกต้นนำไปผิงไฟแล้วนำมาบดมาทาแผล เป็นยารักษาตุ่มคันในเด็ก โดยนำเปลือกต้นค่าหดนำมาต้มน้ำมาอาบแก้ปวดฟัน โดยนำเปลือกต้นมาต้มกับน้ำใช้อมกลั้วปาก
สตรีมีครรภ์ไม่ควรใช้ค่าหดเป็นยาสมุนไพรโดยเฉพาะในรูปแบบการรับประทาน เนื่องจากมีสรรพคุณในการขับเลือด ซึ่งอาจทำให้เกิดภาวะแท้งบุตรได้ เช่นเดียวกันกับผู้ที่ต้องการมีบุตรก็ไม่ควรใช้ค่าหด เป็นยาสมุนไพรโดยเฉพาะในรูปแบบการรับประทานเนื่องจากมีสรรพคุณช่วยในการคุมกำเนิด และยังมีรายงานการศึกษาวิจัยพบว่ามีฤทธิ์ทำให้อสุจิตกตะกอนในหลอดทดลอง.
