พัทยา จ.ชลบุรี เปลี่ยนสีเสื้อวินมอเตอร์ไซค์จากสีส้มเป็นสีน้ำเงินเข้ม เมื่อวันที่ 17 ตุลาคมที่ผ่านมา แต่ยังไม่ทันให้ผู้ขับขี่ปรับตัว กระแสวิพากษ์วิจารณ์ก็ถาโถม ทั้งเรื่องความปลอดภัย การมองเห็นในเวลากลางคืน ความคุ้นเคยของนักท่องเที่ยว และภาระค่าใช้จ่ายของคนขับวินที่ต้องควักเงินซื้อเสื้อใหม่ตัวละ 550 บาทสุดท้าย วันที่ 22 ตุลาคม ต้องกลับมาใช้เสื้อสีส้มตามเดิม

สีเสื้อเปลี่ยนกลับได้ในไม่กี่วัน แต่เงิน 550 บาทที่จ่ายไปแล้ว ไม่ได้ย้อนกลับเข้ากระเป๋าโดยอัตโนมัติ เรื่องนี้จึงไม่ใช่แค่การถกเถียงว่าสีส้มกับสีน้ำเงิน สีไหนสวยหรือเหมาะกับเมืองท่องเที่ยวมากกว่ากัน แต่เป็นคำถามสำคัญถึงกระบวนการกำหนดนโยบายสาธารณะว่า ก่อนตัดสินใจเปลี่ยนสิ่งที่ประชาชนต้องจ่ายเงินเอง เคยถามความเห็นคนที่ได้รับผลกระทบแล้วหรือยัง

หากเป้าหมายคือการจัดระเบียบรถจักรยานยนต์รับจ้าง ยกระดับความปลอดภัย และสร้างภาพลักษณ์ที่ดีให้พัทยา ย่อมเป็นเรื่องที่เข้าใจได้ แต่ความตั้งใจที่ดีไม่ได้หมายความว่าทุกวิธีการจะเหมาะสม โดยเฉพาะเมื่อคนที่ต้องรับภาระกลับเป็นผู้ประกอบอาชีพหาเช้ากินค่ำ ซึ่งแทบไม่มีส่วนร่วมในการตัดสินใจ

คำถามจึงไม่ใช่เพียงใครคิดให้เปลี่ยนสีเสื้อ แต่คือใครรับผิดชอบ เมื่อคนทำตามต้องเสียเงิน แล้วนโยบายกลับลำในเวลาไม่กี่วัน

ภายหลังนาย นริศ นิรามัยวงศ์ ผู้ว่าราชการจังหวัดชลบุรี ลงนามยกเลิกประกาศกำหนดแบบเสื้อกั๊กสีน้ำเงินเข้ม โดยให้เหตุผลถึงภาระค่าใช้จ่ายซ้ำซ้อนและข้อกังวลด้านความปลอดภัย พร้อมให้กลับไปใช้แนวทางตามระเบียบของกรมการขนส่งทางบก

ด้านสมาคมอุตสาหกรรมบันเทิงและการท่องเที่ยวเมืองพัทยา เสนอแนวทางช่วยเหลือด้วยการรับซื้อเสื้อกั๊กสีน้ำเงินจากผู้ขับขี่ เพื่อลดภาระค่าใช้จ่าย โดยนายกฤษณ์ จิระมงคล อุปนายกสมาคมฯ ระบุว่า รายละเอียดเรื่องราคารับซื้อ จำนวนเสื้อ และหลักเกณฑ์ช่วยเหลือยังอยู่ระหว่างพิจารณา

สมาคมฯ อาจยื่นมือเข้ามาช่วยได้ แต่คำถามสำคัญยังอยู่ที่ว่า เหตุใดจึงปล่อยให้เกิดค่าใช้จ่ายที่อาจหลีกเลี่ยงได้ตั้งแต่แรก หากไม่มีภาคเอกชนเข้ามาช่วย ผู้ขับขี่จะต้องแบกรับภาระกันเองหรือไม่

กรณีนี้สะท้อนหลักการพื้นฐานของการบริหารกิจการสาธารณะ ทั้งการมีส่วนร่วม ความโปร่งใส และความรับผิดชอบ ก่อนกำหนดมาตรการที่กระทบต่อประชาชน หน่วยงานควรชี้แจงเหตุผล ประเมินต้นทุน เปิดรับฟังความคิดเห็น และพิจารณาทางเลือกที่สร้างภาระน้อยที่สุด

อย่างไรก็ตาม การวิพากษ์วิจารณ์ต้องอยู่บนพื้นฐานจริยธรรมสื่อมวลชน ต้องแยกข้อเท็จจริงออกจากความคิดเห็น เปิดโอกาสให้หน่วยงานชี้แจง และไม่กล่าวหาว่ามีใครทุจริตหรือได้รับผลประโยชน์ หากยังไม่มีหลักฐานรองรับ การเสียดสีควรมุ่งตรวจสอบกระบวนการใช้อำนาจ ไม่ใช่ซ้ำเติมผู้ขับขี่ที่เสียเงินไปแล้ว

ท้ายที่สุด เสื้อวินพัทยาอาจกลับมาเป็นสีส้มเหมือนเดิม แต่บทเรียนจากเสื้อสีน้ำเงินราคา 550 บาทไม่ควรจบลงเพียงเท่านั้นเพราะสิ่งที่ประชาชนต้องการไม่ใช่แค่สีเสื้อที่ถูกต้อง แต่คือการตัดสินใจที่รอบคอบ รับฟังเสียงคนตัวเล็ก และรับผิดชอบต่อผลที่เกิดขึ้น

สีเสื้อเปลี่ยนตามประกาศได้ แต่ความรับผิดชอบของผู้มีอำนาจ ไม่ควรเปลี่ยนตามกระแสสังคม