ป้ายโฆษณาริมถนนสายหลักของเมืองเซินเจิ้นปรากฏข้อความว่า “รวมพลที่เซินเจิ้น ประจักษ์สิ่งมหัศจรรย์” เพื่อต้อนรับประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ผู้นำสหรัฐ และผู้นำ ตลอดจนตัวแทนระดับสูงของเขตเศรษฐกิจอีกหลายสิบแห่ง ที่จะเดินทางมาร่วมการประชุมความร่วมมือทางเศรษฐกิจเอเชีย-แปซิฟิก ( เอเปค ) ระหว่างวันที่ 18-19 พ.ย. นี้ ขณะที่บรรยากาศภายในเมืองสะท้อนความก้าวหน้าทางเทคโนโลยี ทั้งแท็กซี่ไร้คนขับที่ให้บริการบนท้องถนน และโดรนที่บินส่งกาแฟให้ลูกค้าตามสวนสาธารณะ
การประชุมเอเปคครั้งนี้เปรียบเสมือนเวทีเปิดตัวเมืองเซินเจิ้น ให้เป็นที่ประจักษ์ต่อสายตาชาวโลก หลังพรรคคอมมิวนิสต์จีนเคยใช้เมืองแห่งนี้เป็นพื้นที่ทดลองระบบเศรษฐกิจแบบตลาด ปัจจุบัน เมืองเซินเจิ้นได้รับการขนานนามว่าเป็น “ซิลิคอนวัลเลย์ของจีน” และเป็นที่ตั้งของบริษัทเทคโนโลยีชั้นนำอย่างเทนเซ็นต์ รวมถึงบริษัทนวัตกรรมอีกหลายแห่ง
อย่างไรก็ตาม เมืองเซินเจิ้นเติบโตขึ้นในยุคที่กระแสโลกาภิวัตน์ยังเปิดกว้าง แตกต่างจากปัจจุบันที่หลายประเทศเริ่มวิตกกังวลต่อสินค้าจีนที่หลั่งไหลเข้าสู่ตลาด จนอาจกระทบต่ออุตสาหกรรมภายในประเทศ โดยจีนมียอดเกินดุลการค้าสูงกว่า 1 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ ( ราว 33.85 ล้านล้านบาท ) ในช่วง 10 เดือนที่ผ่านมาของปี 2569 และมีแนวโน้มทำสถิติสูงสุดครั้งใหม่
ขณะที่สหภาพยุโรป ( อียู ) บรรลุข้อตกลงกับจีนเมื่อเดือนต.ค. ที่ผ่านมา เพื่อจำกัดการนำเข้ารถยนต์ไฮบริดจากจีน พร้อมส่งสัญญาณว่าจะพิจารณามาตรการควบคุมสินค้าจากภาคอุตสาหกรรมอื่นเพิ่มเติม
ทั้งนี้ แรงกดดันจากต่างประเทศยังไม่ได้ทำให้บริษัทเหล่านี้เปลี่ยนทิศทางธุรกิจ ตรงกันข้าม ผู้ประกอบการจำนวนมากยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาสินค้าเพื่อเจาะตลาดต่างประเทศ โดยเฉพาะกลุ่มผู้บริโภคที่มีกำลังซื้อสูง
ทางการท้องถิ่นจัดสรรที่ดินในย่านหลิวเซียนต้งให้แก่บริษัทที่ดำเนินธุรกิจด้านหุ่นยนต์ อุตสาหกรรมอวกาศ และความมั่นคงทางไซเบอร์ ซึ่งล้วนเป็นภาคธุรกิจที่รัฐบาลจีนกำหนดให้เป็นอุตสาหกรรมยุทธศาสตร์ ปัจจุบัน โครงการที่ได้รับการสนับสนุนจากภาครัฐในย่านดังกล่าวมีมูลค่ารวมกว่า 60,000 ล้านหยวน ( ราว 304,500 ล้านบาท )
ข้อมูลจากองค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนา ( โออีซีดี ) ระบุว่า ระหว่างปี 2548-2567 บริษัทจีนในอุตสาหกรรมหนักและอุตสาหกรรมยุทธศาสตร์ 15 สาขา ได้รับการสนับสนุนจากภาครัฐโดยเฉลี่ย สูงกว่าบริษัทคู่แข่งในประเทศพัฒนาแล้วหลายแห่งประมาณ 3-8 เท่า
แรงผลักดันสำคัญอีกประการที่ทำให้บริษัทจีนมุ่งขยายตลาดต่างประเทศ คือการแข่งขันด้านราคาภายในประเทศ ที่รุนแรงจนบั่นทอนผลกำไร ประกอบกับวิกฤติภาคอสังหาริมทรัพย์ที่ส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นและกำลังซื้อของผู้บริโภค โดยในช่วงเดือนม.ค.-ก.ย. ปีนี้ ยอดค้าปลีกของเมืองเซินเจิ้นขยายตัวเพียง 2.3% ต่ำกว่าเป้าหมายที่เทศบาลกำหนดไว้ ขณะที่มูลค่าการส่งออกของเมืองกลับเพิ่มขึ้นถึง 18.5%
จีนต้องการรักษาตัวเลขการเติบโตทางเศรษฐกิจ จึงจำเป็นต้องแสวงหาตลาดในต่างประเทศ อย่างไรก็ตาม นโยบายสนับสนุนภาคการส่งออกก็อาจส่งผลให้ทรัพยากรถูกโยกออกจากภาคครัวเรือน เช่น การปล่อยสินเชื่อดอกเบี้ยต่ำให้แก่ภาคธุรกิจ ซึ่งทำให้สถาบันการเงินต้องจ่ายผลตอบแทนเงินฝากแก่ประชาชนในระดับต่ำลง ส่งผลให้ครัวเรือนมีรายได้จากเงินออมน้อยลงและมีกำลังจับจ่ายใช้สอยลดลง
อย่างไรก็ดี การดำเนินธุรกิจในตลาดสหรัฐยังเต็มไปด้วยความไม่แน่นอน โดยภาษีนำเข้าสินค้าจีนเคยพุ่งสูงถึง 145% เมื่อเดือน เม.ย. 2568 ก่อนที่ทั้งสองประเทศจะบรรลุข้อตกลงสงบศึกทางการค้า
ต่อมาเมื่อเดือนก.พ. ปีนี้ ศาลสูงสุดสหรัฐมีคำวินิจฉัยให้ยกเลิกมาตรการภาษีฉุกเฉินของทรัมป์ แต่ในเดือนก.ค. สหรัฐยังเรียกเก็บภาษีนำเข้าเพิ่มเติมในอัตรา 12.5% อย่างไรก็ตาม มูลค่าการส่งออกสินค้าจีนไปยังสหรัฐในเดือนก.ย. ฟื้นตัวเกือบ 40% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน หลังการพบหารือระหว่างทรัมป์กับประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ช่วยให้ความตึงเครียดทางการค้าผ่อนคลายลง
ส่วนตลาดยุโรป ผู้ประกอบการบางรายเลือกปรับโครงสร้างการผลิตเพื่อรับมือกับกำแพงภาษี อาทิ ทาร์ราน บริษัทผู้ผลิตจักรยานไฟฟ้าสำหรับบรรทุกสินค้า ตัดสินใจย้ายฐานการผลิตโครงรถ แบตเตอรี่ และระบบควบคุมไปยังภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ หลังเผชิญภาษีนำเข้ารวมเกือบ 80% .
เรียบเรียงโดย : ทีมข่าวต่างประเทศ
เครดิตภาพ : REUTERS
