ความก้าวหน้าของเทคโนโลยีทุกวันนี้ ไปไกลมาก โดยเฉพาะเทคโนโลยีทางด้านการแพทย์ รวมถึงหุ่นยนต์ผ่าตัดโรคที่เข้ามาช่วยให้แพทย์ทำการรักษาคนไข้ได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น ล่าสุด คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ก็ได้เปิดตัว หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดระบบใหม่ New Chapter of Med CMU Robotic Surgery Center แห่งแรกของประเทศไทย และภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เป็นการยกระดับระบบบริการสุขภาพด้วยเทคโนโลยีขั้นสูงไปอีกขั้น

ทั้งนี้ รศ.นพ.นเรนทร์ โชติรสนิรมิต คณบดีคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ระบุว่า คณะแพทยศาสตร์ มช.มีการพัฒนา และนำเอานวัตกรรมใหม่ ๆ ทางการแพทย์มาเสริมบริการให้การรักษากับผู้ป่วยอย่างต่อเนื่องเพื่อให้ประชาชนทุกกลุ่มสามารถเข้าถึงการรักษาอย่างมีประสิทธิภาพ คุณภาพ และเกิดความเท่าเทียมในการเข้าถึงบริการทางการแพทย์และเป็นศูนย์กลางการแพทย์ในระดับนานาชาติ

อย่าง หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดระบบใหม่ New Chapter of Med CMU Robotic Surgery Center นี้ ได้รับการออกแบบให้เป็นแพลตฟอร์มแบบโมดูลาร์ที่สามารถทำหัตถการในหลายส่วนภายในร่างกาย โดยมีแนวคิด Modular Platform ที่ช่วยเพิ่มความคล่องตัวให้กับศัลยแพทย์ ด้วยแขนกลที่สามารถเลียนแบบการหมุนของข้อมือมนุษย์ มีคอนโซลเปิดตามหลักสรีรศาสตร์ ทำให้ศัลยแพทย์สามารถควบคุมการผ่าตัดได้แม่นยำและสบายขึ้นแม้ต้องใช้เวลานาน ระหว่างทำหัตถการก็จะมีแสดงผล 3 มิติแบบเรียลไทม์ ให้แพทย์และผู้สังเกตการณ์มองเห็น และสื่อสารร่วมกันได้ตลอดเวลา

ด้าน ศ. (เชี่ยวชาญพิเศษ) นพ.บรรณกิจ โลจนาภิวัฒน์ ที่ปรึกษาผู้ทรงคุณวุฒิ คณะแพทยศาสตร์ มช. อธิบายว่า การใช้หุ่นยนต์ช่วยในการผ่าตัด มีประโยชน์หลายอย่างเพราะปลายแขนของหุ่นยนต์สามารถเคลื่อน ไหวได้ดีกว่ามือของมนุษย์และการขยายภาพพร้อมระบบ 3 มิติที่มีความคมชัดสูง ช่วยให้ศัลยแพทย์สามารถมองเห็นอวัยวะ และโครงสร้างต่าง ๆ ของร่างกายได้ชัดเจนมากขึ้น ส่งผลให้การผ่าตัดมีประสิทธิภาพและความแม่นยำสูงขึ้น จึงสามารถลดภาวะแทรกซ้อนต่าง ๆ โดยเฉพาะลดการสูญเสียเลือดในขณะผ่าตัด และจากแผลผ่าตัดที่เล็กลง ทำให้อาการปวด ภายหลังการผ่าตัดน้อยกว่าการผ่าตัดด้วยวิธีเปิดแผลอย่างมีนัยสำคัญ และทำให้มีโอกาสติดเชื้อหลังการผ่าตัดลดลง ทำให้ผู้ป่วยกลับบ้านได้เร็วขึ้น และฟื้นตัวหลังการผ่าตัดได้รวดเร็วกว่า

แพทย์ที่มีความชำนาญด้านการผ่าตัด และทีมผ่าตัดระบบหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดจึงจำเป็นต้องได้รับการฝึกอบรมอย่างดี เช่น การฝึกการใช้หุ่นยนต์ในสภาวะจำลอง การผ่าตัดภาคปฏิบัติในแบบจำลองสัตว์หรือห้องปฏิบัติการศพ ก่อนการผ่าตัดในผู้ป่วยจริง โดยที่คณะแพทยศาสตร์ มช. มีแผนการผ่าตัดด้วยระบบหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดทุกแผนก เช่น ระบบทางเดินปัสสาวะ ระบบตับและตับอ่อน ระบบลำไส้ ระบบทางเดินอาหารส่วนบน ระบบนรีเวช และระบบช่องอก

ทั้งนี้ ที่ผ่านมา ทั่วโลกมีอัตราการใช้หุ่นยนต์ในการผ่าตัดเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องทุกปี รวมถึงประเทศไทย โดยในปีที่ผ่านมามีเพิ่มขึ้นถึง 47% โรคที่มีการใช้หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดมากที่สุด ได้แก่ โรคในระบบทางเดินปัสสาวะ โดยเฉพาะโรคมะเร็งต่อมลูกหมาก นับตั้งแต่มีการติดตั้งระบบหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดแบบ Modulator และดำเนินการผ่าตัดรักษาผู้ป่วยรายแรกในเดือนมิ.ย.ที่ผ่านมา ขณะนี้ผ่าตัดไปแล้ว 16 ราย แบ่งเป็น มะเร็งต่อมลูกหมาก 11 ราย มะเร็งท่อไต 1 ราย และโรคในระบบตับอ่อน 4 ราย ผู้ป่วยทุกรายมีผลการรักษาที่ดี ไม่พบภาวะแทรกซ้อนจากการผ่าตัด และในระยะต่อไปจะมีการขยายการผ่าตัดด้วยหุ่นยนต์ไปยังโรคในระบบอื่น ๆ ต่อไป.