เรียกได้ว่ากำลังเป็นที่ถูกพูดถึงในโลกออนไลน์อยู่ในขณะนี้ ภายหลังจากล่าสุดเมื่อวันที่ 6 พ.ค. รศ.ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อาจารย์ประจำภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาฯ และนักสื่อสารวิทยาศาสตร์ ได้ออกมาแชร์ข้อมูลเผยถึง “นี่ปลาอะไร ที่ใช้ใส่ซีอิ๊วญี่ปุ่น” เห็นเขาแชร์ภาพข่าว พร้อมแคปชั่นสั้นๆ ว่า นักวิจัยญี่ปุ่นสามารถจัดจำแนกสายพันธุ์ของ หลอดรูปปลา ใส่ซีอิ๊วญี่ปุ่น ได้ถึงกว่า 76 สปีชีส์!? ตอนแรกยังคิดว่าเป็นข่าวปลอม ทำมาขำๆ หรือเปล่า แต่พอหาข้อมูลดู ก็มีอยู่จริงๆ ด้วย
เคยซื้อซูชิ ข้าวปั้นหน้าปลาดิบ แล้วมีหลอดใส่โชยุ ซีอิ๊วญี่ปุ่น รูปร่างเหมือนปลาตัวเล็กๆ แบบในภาพมั้ยครับ ซึ่งมันใช้สะดวกกว่าแบบซองเยอะ เพราะใช้ง่าย ไม่เลอะมือ ปิดฝาเก็บไว้ใช้ต่อก็ได้ ประเด็นคือ ถ้าสังเกตดูดีๆ จะเห็นว่า แต่ละหลอดนั้น รูปร่างหน้าตามันไม่ได้เหมือนกันเป๊ะทั้งหมด .. เลยมีชายชาวญี่ปุ่นคนหนึ่ง ลุกขึ้นมาศึกษาอนุกรมวิธาน (taxonomy) ของหลอดปลาพลาสติกเหล่านี้ จำแนกออกเป็นวงศ์ (family) และสกุล (genus) ต่างๆ แต่ออกมาเป็นหนังสือ เป็นเรื่องเป็นราวจริงจัง เลยครับ
ชายคนดังกล่าว ชื่อว่าคือ โยชิฮิสะ ซาวาดะ เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านอนุกรมวิธานแมลงของญี่ปุ่น และเคยทำงานที่พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติและกิจกรรมของมนุษย์ ในเฮียวโงะ เคยตีพิมพ์ผลงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์หลายฉบับในสาขานี้ ผลงานหนังสืออนุกรมวิธานของ ปลาหลอดซีอิ๊ว เล่มนี้ ตีพิมพ์ในปี ค.ศ. 2012 เป็นภาษาญี่ปุ่น มีชื่อที่แปลเป็นภาษาอังกฤษอย่างคร่าวๆ ว่า “Soy sauce sea bream” โดยคำว่า “bream” หมายถึงปลาน้ำจืดและปลาทะเล จากหลากหลายสกุล ที่มักมีลำตัวแคบและลึกแบบพวกปลากะพง
ซาวาดะ ได้จำแนกลักษณะสำคัญต่างๆ ของปลาพลาสติกนี้ เช่น รูปร่างของครีบหลัง ครีบหาง ฝาหลอด และจำนวนปุ่มตามตัว แล้วนำลักษณะที่เหมือนกัน และลักษณะใหม่ๆ มาจัดกลุ่มปลาเหล่านี้ออกเป็นวงศ์และสกุลต่างๆ เขาพบว่า สามารถจำแนก “สปีชีส์ (species)” ของหลอดซีอิ๊วรูปปลาได้มากถึง 76 ชนิด พวกมันถูกถ่ายภาพพร้อมกับไม้บรรทัดเพื่อแสดงขนาด และมีภาพสเกตช์ประกอบ แสดงลักษณะสำคัญสำหรับการจำแนก และมีคำอธิบายโดยละเอียดอีกด้วย โดยทั้ง 76 สปีชีส์นี้ ถูกแบ่งออกเป็น 6 วงศ์ และ 21 สกุล ตามลักษณะของพวกมัน
ไอเดียวิจัยแบบแปลกๆ แต่มีเสน่ห์นี้ คนล้ายกับบทความวิชาการ ที่เคยถูกตีพิมพ์ในวารสารวิจัยทางการแพทย์ British Medical Journal ในปี ค.ศ. 2011 ที่จำแนกและสร้างแผนภูมิวิวัฒนาการ (phylogeny) ของ คลิปหนีบถุงขนมปัง มาแล้ว ลองมองสิ่งของรอบตัวดูบ้าง เผื่อจะมีอะไรให้สนุกๆ ทำแบบนี้เล่นแบบนี้ กับเขาบ้าง ฮะๆ..
ขอบคุณภาพและข้อมูลจาก @Jessada Denduangboripant,@zmescience
