สำหรับ เทคโนโลยี SMR (Small Modular Reactor) หรือ โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ขนาดเล็ก ถือเป็นพลังงานสะอาด ที่สามารถตอบ “โจทย์โลก” ที่กำลังต้องการพลังงานสีเขียวได้ มีระบบป้อนไฟฟ้าได้ 24 ชั่วโมง ผลิตไฟฟ้าต่อเนื่องแบบ Base Load ได้ทุกสภาพอากาศ มีต้นทุนการผลิตที่สามารถแข่งขันได้ในระยะยาว ใช้เชื้อเพลิงน้อยและเปลี่ยนรอบการเปลี่ยนเชื้อเพลิงยาวนาน ตั้งแต่ 2-10 ปี ทำให้ลดความเสี่ยงจากปัญหาการขาดแคลนพลังงานหรือราคาพุ่งสูง ลดความผันผวนด้านราคา ค่าไฟฟ้าจึงมีแนวโน้มเสถียรมากขึ้นในอนาคต
ล่าสุด “นรินทร์ เผ่าวณิช” รองผู้ว่าการเชื้อเพลิง รักษาการในตำแหน่งผู้ว่าการการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) ซึ่งเป็นหนึ่งในหน่วยงานที่ศึกษาเรื่อง SMR อย่างจริงจังมาอย่างต่อเนื่อง ได้ฉายภาพในเรื่องนี้ในเวทีเสวนา “พลังงานสะอาดเปลี่ยนโลก นิวเคลียร์เปลี่ยนเกม” ภายในงาน The Secret Sauce Summit 2025 ซึ่งเป็นเวทีที่รวบรวมผู้นำความคิด นักธุรกิจ และผู้เชี่ยวชาญจากหลากหลายสาขา ทั้งด้านเทคโนโลยี นวัตกรรม การตลาด และการลงทุน มาร่วมแบ่งปันวิสัยทัศน์และประสบการณ์จริง
“นรินทร์” ระบุว่า พลังงานสะอาดต้องควบคู่กับความมั่นคงและราคา ด้วยพลังงานหมุนเวียนไม่สามารถผลิตไฟฟ้าได้เต็มกำลัง กฟผ. จึงได้พัฒนาโครงการโรงไฟฟ้าพลังแสงอาทิตย์ทุ่นลอยน้ำที่สามารถทำงานร่วมกับโรงไฟฟ้าพลังน้ำ และระบบกักเก็บพลังงาน จากความท้าทายของพลังงานหมุนเวียน ได้นำมาสู่แนวทางการสร้างสมดุลระหว่างความมั่นคง ราคา และสิ่งแวดล้อม โดย กฟผ. ได้จัดตั้งศูนย์พยากรณ์การผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียน (REFC) และ ศูนย์ควบคุมการ ตอบสนองด้านโหลด (DRCC) วางแผนการผลิตและเพิ่มเสถียรภาพระบบไฟฟ้า ตลอดจนพัฒนาโรงไฟฟ้าพลังน้ำแบบสูบกลับ ที่เป็นทั้งแหล่งผลิตและกักเก็บพลังงานไฟฟ้า รวมถึงการพัฒนาระบบโครงข่ายไฟฟ้าให้มีความยืดหยุ่น (Flexible AC Transmission Systems: FACT) เพื่อรองรับพลังงานหมุนเวียนที่จะเข้ามาในระบบมากขึ้น
อย่างไรก็ตามยังมีจิ๊กซอว์สำคัญที่จะเข้ามาเติมเต็มสมดุลพลังงานของไทย คือ โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ขนาดเล็ก (Small Modular Reactor: SMR) ขนาดกำลังผลิตไม่เกิน 300 เมกะวัตต์ ถูกออกแบบให้รวมอุปกรณ์หลักสำคัญไว้ภายในโมดูล (Module) ลดความซับซ้อนของระบบและโอกาสการเกิดอุบัติเหตุลง มีความปลอดภัยสูงเมื่อเทียบกับโรงไฟฟ้านิวเคลียร์แบบดั้งเดิม มีระบบถ่ายเทความร้อนด้วยหลักการทางธรรมชาติ โดยไม่ต้อง พึ่งคนหรือไฟสำรอง ซึ่งโมดูลถูกผลิต และประกอบสำเร็จมาจากโรงงานผู้ผลิต ทำ ให้สามารถควบคุมคุณภาพการผลิตของอุปกรณ์ได้ง่าย ขนย้ายสะดวก ช่วยลดระยะเวลาการก่อสร้างเหลือเพียง 3-4 ปี ส่งผลให้ต้นทุนค่าก่อสร้างต่ำลงกว่าเดิม และอายุใช้งานของโรงไฟฟ้ายาวนานกว่า 60 ปี
นอกจากนี้ยังช่วยกระจายความเสี่ยงด้านพลังงานด้วยการใช้เชื้อเพลิงปริมาณน้อยและมีรอบการเปลี่ยนเชื้อเพลิงทุก 2 ปี ที่สำคัญสามารถผลิตไฟฟ้าได้ทุกวันตลอด 24 ชั่วโมง ตอบโจทย์ความต้องการใช้ไฟฟ้าที่ต่อเนื่อง ไม่สะดุดและไร้รอยต่อ ช่วยรักษาเสถียรภาพระบบไฟฟ้า เติมเต็มช่องว่างของพลังงานหมุนเวียน ทำให้ระบบไฟฟ้าไทยสะอาด และมีเสถียรภาพ
การเดินหน้า SMR ในประเทศไทย ต้องดำเนินการอย่างรอบคอบ และต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน ทั้ง ภาครัฐ เอกชน นักวิชาการ และชุมชน เพื่อสร้างความเชื่อมั่น โดยเฉพาะในประเด็นความเข้าใจของสังคมไทยต่อพลังงานนิวเคลียร์ เพื่อให้เกิดการยอมรับร่วมกัน โดยโรงไฟฟ้า SMR จะเป็น “จิ๊กซอว์” สำคัญที่ทำ ให้ระบบไฟฟ้าไทยทั้งมั่นคง สะอาด และมีราคาที่แข่งขันได้ Solution to Modern Realm ซึ่งทั้งหมดนี้เป็นการสร้างสมดุลระหว่างความต้อง การพลังงานในปัจจุบันกับความรับผิดชอบ ต่ออนาคต เพื่อให้สังคมและเศรษฐกิจเติบโตอย่างมีเสถียรภาพและยั่งยืน.
