จากประเด็นร้อน ตั้งแต่ต้นปี เมื่อกองกำลังสหรัฐฯ บุกจับกุมผู้นำเวเนซุเอลา จนสั่นสะเทือนไปทั่วโลกนั้น ในส่วนของภาคเศรษฐกิจระหว่างไทย-เวเนซูเอลานั้น มีความสำคัญมากน้อยแค่ไหน และจากภาวะดังกล่าวจะบั่นทอนภาวะการค้าไทยให้ลดลงหรือไม่ เรามาติดตามกัน
ภาวะการค้าไทย-เวเนซุเอลา
แม้เวเนซุเอลาจะเป็นประเทศที่ตั้งอยู่ห่างไกลและเผชิญกับมรสุมทางเศรษฐกิจมาอย่างยาวนาน แต่ความสัมพันธ์ทางการค้ากับประเทศไทยกลับมีแง่มุมที่น่าสนใจ โดยเฉพาะในปี 67-68 ที่มูลค่าการค้าขยายตัวสวนกระแสความไม่แน่นอนของโลก
ในช่วงปี 2567 การค้าระหว่างสองประเทศขยายตัวอย่างต่อเนื่อง โดยมีมูลค่ารวมประมาณ 50 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยไทยเป็นฝ่าย เกินดุลการค้า อย่างชัดเจน
- มูลค่าการส่งออก (ไทย → เวเนซุเอลา): ประมาณ 34.77 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ขยายตัวกว่า 30% จากปีก่อนหน้า)
- มูลค่านำเข้า (เวเนซุเอลา → ไทย): ประมาณ 13 – 15 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
แม้มูลค่าจะไม่สูงเมื่อเทียบกับคู่ค้าหลักอย่างจีนหรือสหรัฐฯ แต่ไทยมีอัตราการส่งออกไปเวเนซุเอลาเติบโตเฉลี่ยถึง 25% ต่อปี ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา สะท้อนถึงความต้องการสินค้า “Made in Thailand” ที่เพิ่มสูงขึ้นในตลาดละตินอเมริกา
สินค้าแชมป์ส่งออก-นำเข้า
ไทยส่งออกอะไรไปเวเนซุเอลา?
สินค้าที่ส่งออกส่วนใหญ่เป็นกลุ่มอุตสาหกรรมหนักและสินค้าอุปโภคบริโภคที่เวเนซุเอลาขาดแคลน:
- รถยนต์และส่วนประกอบ: ครองแชมป์อันดับ 1 มูลค่ากว่า 22 ล้านดอลลาร์ คิดเป็นสัดส่วนเกินครึ่งของการส่งออกทั้งหมด
- ใยสังเคราะห์ (Manmade staple fibers): วัตถุดิบสำคัญในอุตสาหกรรมสิ่งทอ
- เครื่องจักรกลและส่วนประกอบ: เช่น เครื่องซักผ้า และเครื่องจักรที่ใช้ในครัวเรือน
- ผลิตภัณฑ์ยาง: โดยเฉพาะยางล้อรถยนต์
- อาหารแปรรูป: ปลาและอาหารทะเลกระป๋อง (สินค้าไทยมีชื่อเสียงมากในด้านมาตรฐานความปลอดภัย)
ไทยนำเข้าอะไรจากเวเนซุเอลา
สินค้าส่วนใหญ่เป็นวัตถุดิบต้นน้ำและสินค้าเกษตร:
- พืชตระกูลถั่วแห้ง: สินค้าเกษตรหลักที่ไทยนำเข้าเพื่อใช้ในอุตสาหกรรมอาหาร
- เศษเหล็กและผลิตภัณฑ์เหล็ก: เพื่อนำมาแปรรูปในอุตสาหกรรมโลหะ
- เครื่องจักรกลเฉพาะทาง: เช่น เครื่องจักรที่เกี่ยวข้องกับการขุดเจาะหรืออุตสาหกรรมพลังงาน
จุดเปลี่ยนสำคัญ 69 ผลกระทบจากเหตุการณ์สหรัฐ-เวเนฯ
เมื่อสหรัฐอเมริกาเข้าปฏิบัติการในเวเนซุเอลา ซึ่งส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจโลกและไทยดังนี้:
- ผลกระทบทางตรง: มีจำกัด เนื่องจากมูลค่าการค้าสองฝ่ายไม่สูงนัก
- ผลกระทบทางอ้อม ราคาน้ำมัน: ในฐานะที่เวเนซุเอลามีน้ำมันสำรองมากที่สุดในโลก การเปลี่ยนแปลงอำนาจการบริหารจัดการทรัพยากรพลังงานอาจทำให้ราคาน้ำมันดิบโลกผันผวนในระยะสั้น
- ค่าเงิน : ความเสี่ยงทางภูมิรัฐศาสตร์ส่งผลให้ค่าเงินบาทมีความผันผวน และอาจกดดันกำลังซื้อในตลาดโลก ซึ่งกระทบต่อการส่งออกรวมของไทยในปี 2569
นายนันทพงษ์ จิระเลิศพงษ์ ผู้อำนวยการสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (สนค.) และโฆษกกระทรวงพาณิชย์ ประเมินว่า ในส่วนผลต่อราคาน้ำมัน คาดว่าไม่น่าจะมีความผันผวนในระยะสั้น และซัพพลายน้ำมันในเวเนซูเอลา น่าจะออกสู่ตลาดใน 1-2 ปีข้างหน้า
ขณะที่ประเด็นสำคัญต่อภาคส่งออก ปัจจุบันไทยมีการค้ากับเวเนซุเอลา ปีละมูลค่า 55.9 ล้านดอลลาร์สหรัฐ สัดส่วน 0.01 % ของภาพรวมการส่งออกไทย ดังนั้น การส่งออกไทยในภาพรวมปีนี้จึงไม่มีผลนักจากเหตุการณ์เวเนซูเอลา เนื่องจากตลาดเวเนฯ ยังคงเล็กมากเมื่อเทียบกับตลาดอื่นๆ
ยกเว้นหากสถานการณ์ลุกลามไปยังประเทศอื่นๆในตะวันออกกลาง แอฟริกา เอเชียใต้ ซึ่งเป็นกลุ่มตลาดส่งออกใหม่ของไทย และ การเปลี่ยนของห่วงโซ่อุปทาน ซึ่งเป็นประเด็นที่ต้องติดตามอย่างใกล้ชิดต่อไป
