จากกรณีที่ดัชนีหุ้นไทยปรับลดลงอย่างรุนแรงกว่า 100 จุด แน่นอนว่า จะส่งผลกระทบต่อการลงทุนอย่างแน่นอน ฉะนั้น หนึ่งในเครื่องมือที่ตลาดหลักทรัพย์ที่จะนำมาใช้เมื่อยามที่ดัชนีหุ้นร่วงลงอย่างหนัก นั่นคือ “เซอร์กิตเบรกเกอร์” แบ่งออกเป็น 3 ระดับ ได้แก่  8%, 15% และ 20% ของดัชนีปิดตลาดวันก่อนหน้า โดยการแบ่งระดับดังกล่าว มีผลตั้งแต่วันที่ 15 เมษายน 2563 เป็นต้นมา ซึ่งเป็นผลมาจากสถานการณ์การแพร่ระบาดของ COVID-19 ในช่วงเดือนมีนาคม ที่นักลงทุนเกิดความตื่นตระหนกและเทขายหุ้นจนดัชนีดิ่งลงอย่างหนัก

เซอร์กิตเบรกเกอร์ Circuit Braeker ใช้เพื่อให้นักลงทุนมีเวลาในการตรวจสอบข้อมูลข่าวสารที่มีผลกระทบต่อการลงทุนอย่างครบถ้วน ตลาดหลักทรัพย์จะหยุดทำการซื้อขายโดยอัตโนมัติเป็นการชั่วคราวตามหลักเกณฑ์ดังนี้ 

ครั้งที่ 1 เมื่อดัชนีเปลี่ยนแปลงลดลงถึง 8% ของค่าดัชนีปิดในวันทำการก่อนหน้า หยุดการซื้อขายหลักทรัพย์ทั้งหมด 30 นาที

ครั้งที่ 2 เมื่อดัชนีเปลี่ยนแปลงลดลงถึง 15% ของค่าดัชนีปิดในวันทำการก่อนหน้า หยุดการซื้อขายหลักทรัพย์ทั้งหมด 30 นาที

ครั้งที่ 3 เมื่อดัชนีเปลี่ยนแปลงลดลงถึง 20% ของค่าดัชนีปิดในวันทำการก่อนหน้า หยุดการซื้อขายหลักทรัพย์ทั้งหมด 30 นาที

หลังจากการทำงานครั้งที่ 3 ของ Circuit Breaker แล้ว ตลาดหลักทรัพย์จะเปิดให้ทำการซื้อขายต่อไป จนถึงเวลาปิดทำการตามปกติโดยไม่มีการหยุดพักการซื้อขายอีก 

หากระยะเวลาในรอบการซื้อขายที่ Circuit Breaker ทำงานนั้น เหลือไม่ถึง 30 นาที หรือ 1 ชั่วโมง ให้หยุดพักการซื้อขายเพียงระยะเวลาที่เหลือในรอบการซื้อขายนั้น โดยเปิดให้ซื้อขายหลักทรัพย์ได้ตามปกติในรอบการซื้อขายถัดไป

ทั้งนี้ จะไม่ใช้ Circuit Breaker กับ

  1. หลักทรัพย์ที่มีสินทรัพย์อ้างอิงที่ไม่ใช่หลักทรัพย์จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ฯ
  2. หลักทรัพย์ที่มีสินทรัพย์อ้างอิงเป็นดัชนีที่ไม่ได้คำนวณจากหุ้นสามัญที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ฯ

ทำไมถึงใช้ได้แค่ 3 ครั้งต่อวัน

การตก 8% แรก ให้หยุดการซื้อขาย 30 นาที และไล่ไปจนครั้งที่ 3 ที่ตกเพิ่มเป็น 20% จะสั่งหยุดการซื้อขายรอบสุดท้าย 1 ชั่วโมง เพื่อให้เวลาผู้ลงทุนมีสติและตรวจสอบข้อมูลข่าวสารให้รอบคอบมากขึ้นไปอีก แต่หากใช้มาตรการนี้ครบ 3 ครั้งแล้วดัชนียังลดลงอีก ก็ต้องปล่อยให้เป็นไปตามกลไกตลาด

อย่างไรก็ตาม หากใช้ประกาศเซอร์กิต เบรกเกอร์ ก่อนตลาดปิด ก็จะไม่มีการชดเชยเวลาแม้ว่าจะไม่ครบ 30 นาที หรือ 1 ชั่วโมงก็ตาม เช่น ช่วงเช้าตลาดหุ้นไทยปิดเวลา 12.30 น. หากใช้เซอร์กิตเวลา 12.15 น. ก็จะมีเวลาของมาตรการ 15 นาทีเท่านั้น

ทำไมหุ้นขึ้น 10% ถึงไม่เบรก

คาดว่า การที่ดัชนีขึ้นสะท้อนถึงความเชื่อมั่นในการซื้อขายหุ้นซึ่งอาจมีทั้งรายเก่ารายใหม่ไม่ได้ส่งผลกระทบกับภาพรวม แต่การปรับลดลงมากๆ เกิดจากแรงเทขายของผู้ลงทุนในปัจจุบัน อาจเป็นความตื่นตระหนกและผลทางจิตวิทยา ซึ่งกระทบกับตลาดทุนในภาพรวม ไม่ว่าจะเป็นตลาดหุ้นหรือตลาดซื้อขายล่วงหน้า มาตรการนี้จึงจะใช้เมื่อตลาดเกิดความปั่นป่วน เพื่อให้เวลาในการตั้งสติและคิดอย่างรอบคอบก่อนการตัดสินใจ