ในวันที่สภาพคล่องทางการเงินติดขัด หลายคนอาจเผลอตัวหยิบยืมเงินผ่านโฆษณาชวนเชื่อที่แปะตามเสาไฟฟ้า หรือแอปพลิเคชันเงินกู้ที่ดูเข้าถึงง่าย ไม่ต้องใช้เอกสาร และได้เงินไวทันใจ แต่ความสะดวกสบายชั่วคราวนี้มักแฝงไปด้วยอันตรายที่รุนแรงกว่าที่คิด โดยเฉพาะภาระดอกเบี้ยที่สูงเกินกว่ากฎหมายกำหนดจนทำให้ยอดหนี้พุ่งทะยานไม่หยุด ในบทความนี้เราได้รวบรวมความรู้ และมุมมองดี ๆ มาจาก Krungsri The COACH แหล่งรวมความรู้เรื่องการกู้ยืมเงินที่จะช่วยให้คุณรู้เท่าทันกลไกของหนี้นอกระบบ พร้อมแนะแนวทางแก้ปัญหาอย่างมีสเต็ป เพื่อให้คุณหลุดพ้นจากวงจรหนี้ และกลับมาเริ่มต้นชีวิตทางการเงินใหม่ที่มั่นคงกว่าเดิม
อันตรายของหนี้นอกระบบ กู้หลักหมื่น จ่ายดอกเบี้ยหลักแสน
หลายคนอาจหลงกลตัวเลขน้อย ๆ อย่างการจ่ายคืน “วันละร้อยกว่าบาท” เพราะคิดว่าไหว แต่หากลองถอดรหัสออกมาเป็นตัวเลขรายปี จะพบว่าเรากำลังแบกภาระที่หนักมหาศาล เพื่อให้เห็นภาพชัดเจน เราลองมาใช้สูตรคำนวณดอกเบี้ยฉบับง่าย ตรวจสอบหนี้ในมือไปพร้อมกัน
สูตรคำนวณหาดอกเบี้ยที่แท้จริง (ฉบับเข้าใจง่าย)
- หายอดที่ต้องจ่ายทั้งหมด : [จำนวนเงินที่จ่ายต่อวัน] x [จำนวนวันที่กู้ทั้งหมด] = ยอดรวมที่ต้องจ่าย
- หาจำนวนดอกเบี้ย (บาท) : [ยอดรวมที่ต้องจ่าย] – [เงินต้นที่กู้มา] = ดอกเบี้ยรวม
- หาอัตราดอกเบี้ยต่อปี (%) : ([ดอกเบี้ยรวม] ÷ [เงินต้น]) ÷ [จำนวนวันที่กู้จริง] x 365 x 100 = % ดอกเบี้ยต่อปี
ตัวอย่างตารางเปรียบเทียบ
หากคุณกู้เงิน 10,000 บาท เท่ากัน ลองมาดูความต่างระหว่างการผ่อนหนี้นอกระบบ (วันละ 150 บาท) กับการกู้ในระบบที่อัตราดอกเบี้ยสูงสุดตามกฎหมายกัน
| หัวข้อเปรียบเทียบ | หนี้นอกระบบ (ดอกรายวัน) | สินเชื่อในระบบ (ถูกกฎหมาย) |
| ยอดผ่อนชำระ | 150 บาท / วัน | ประมาณ 950 บาท / เดือน |
| ระยะเวลาผ่อน | 3 เดือน (90 วัน) | 12 เดือน (1 ปี) |
| อัตราดอกเบี้ยต่อปี | ~142% ต่อปี | ไม่เกิน 25% ต่อปี |
| ดอกเบี้ยรวมที่ต้องจ่าย | 3,500 บาท (เสียใน 3 เดือน) | ~1,400 บาท (เสียใน 1 ปี) |
| การลดเงินต้น | มักเป็นดอกลอย (ต้นไม่ลด) | ลดต้นลดดอก (ต้นลดดอกลด) |
จะเห็นได้ว่ายอดดอกเบี้ย 3,500 บาทจากการกู้นอกระบบเพียง 3 เดือนนั้น สูงกว่าดอกเบี้ยจากการกู้ในระบบทั้งปีเกือบ 3 เท่าตัว ! ที่สำคัญ สินเชื่อในระบบคิดดอกเบี้ยแบบลดต้นลดดอก หมายความว่าทุกครั้งที่คุณจ่าย เงินต้นจะลดลง และดอกเบี้ยจะน้อยลงตามไป ต่างจากหนี้นอกระบบที่มักบังคับให้จ่ายดอกเบี้ยคงที่ไปเรื่อย ๆ จนกว่าจะมีเงินก้อนมาปิดครั้งเดียว
5 สเต็ปจัดการปัญหาหนี้นอกระบบให้จบแบบถาวร
หากคุณกำลังเผชิญกับปัญหานี้ อย่าเพิ่งหมดหวัง เพราะทุกปัญหามีทางแก้เสมอ โดยเราสรุป 5 ขั้นตอนสำคัญที่เป็นแนวทางแนะนำจาก Krungsri The COACH มาให้คุณใช้เป็นแผนที่นำทางในการปลดหนี้ ดังนี้
1. เผชิญหน้า และรวบรวมข้อมูล
ความกลัวมักทำให้เรามองข้ามความเป็นจริง ขั้นตอนแรกคือการตั้งสติแล้วรวบรวมข้อมูลหนี้ทั้งหมดที่มีออกมาเป็นลายลักษณ์อักษร ไม่ว่าจะเป็นเจ้าหนี้รายไหน ยอดเงินต้นเท่าไร อัตราดอกเบี้ยเท่าไร และกำหนดจ่ายเมื่อไร การเห็นภาพรวมจะช่วยให้คุณจัดลำดับความสำคัญได้ถูกว่าควรจัดการหนี้ก้อนไหนที่ดอกเบี้ยโหดที่สุดก่อน
2. เจรจาประนอมหนี้
การหันหน้าเข้าหาเจ้าหนี้เพื่อพูดคุยอย่างตรงไปตรงมาเป็นสิ่งที่ควรทำ ลองเจรจาขอลดอัตราดอกเบี้ย หรือขอหยุดจ่ายดอกเบี้ยชั่วคราวเพื่อนำเงินไปโปะที่ตัวเงินต้นให้ลดลง การแสดงความตั้งใจที่จะจ่ายคืน และมีแผนที่ชัดเจนอาจช่วยให้เจ้าหนี้ยอมรับข้อเสนอที่ผ่อนปรนลงได้ ดีกว่าการหลบหนีซึ่งจะยิ่งทำให้สถานการณ์แย่ลง
3. เปลี่ยนสินทรัพย์เป็นทุน และลดรายจ่าย
สำรวจทรัพย์สินรอบตัวว่ามีชิ้นไหนที่ไม่จำเป็น และสามารถเปลี่ยนเป็นเงินก้อนได้บ้าง เช่น ของสะสม รถที่ไม่ได้ใช้ หรืออุปกรณ์ไอที เพื่อนำเงินมาปิดหนี้ก้อนที่ดอกเบี้ยสูงที่สุด ควบคู่ไปกับการรัดเข็มขัด ตัดค่าใช้จ่ายฟุ่มเฟือยออกให้หมดชั่วคราว เพื่อสร้างสภาพคล่องให้มีเงินเหลือมาจัดการหนี้ให้ไวที่สุด
4. หาแหล่งเงินกู้ในระบบมาปิดหนี้
การใช้ “เงินกู้ในระบบ” ที่ถูกกฎหมายมาปิดหนี้นอกระบบเป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพมากที่สุด เพราะจะช่วยเปลี่ยนจากดอกเบี้ยรายวันที่ไม่มีวันจบสิ้น มาเป็นดอกเบี้ยแบบลดต้นลดดอกที่มีอัตราแน่นอน และเป็นธรรมตามกฎหมาย ซึ่งทำให้คุณเห็นวันที่จะหมดหนี้ได้อย่างชัดเจน
Krungsri The COACH ได้ให้คำแนะนำเพิ่มเติมไว้ว่า“สำหรับใครที่มีหนี้หลายทาง การเลือกใช้ “สินเชื่อส่วนบุคคล” เพื่อวัตถุประสงค์ในการรวมหนี้ (Debt Consolidation) เป็นทางออกที่ชาญฉลาด เพราะจะช่วยให้คุณบริหารจัดการรายเดือนได้ง่ายขึ้น เหลือวันครบกำหนดชำระเพียงวันเดียว และมักจะได้ค่างวดต่อเดือนที่น้อยลง ช่วยเพิ่มลมหายใจทางการเงินให้คุณมีสภาพคล่องเหลือใช้ในชีวิตประจำวันได้มากขึ้น”
5. แจ้งหน่วยงานรัฐเมื่อถูกคุกคาม
หากเจ้าหนี้มีพฤติกรรมข่มขู่ คุกคาม หรือใช้ความรุนแรง อย่าเก็บไว้คนเดียว ภาครัฐมีหน่วยงานที่พร้อมยื่นมือเข้ามาช่วยเหลือ และไกล่เกลี่ยให้เกิดความเป็นธรรม ดังนี้
- ศูนย์รับแจ้งการเงินนอกระบบ (กระทรวงการคลัง) : โทร. 1359
- ศูนย์ดำรงธรรมจังหวัด/อำเภอ : โทร. 1567
- ศูนย์ช่วยเหลือลูกหนี้ และประชาชนที่ไม่ได้รับความเป็นธรรม (กระทรวงยุติธรรม) : โทร. 0 2575 3344
การจัดการปัญหาหนี้นอกระบบอาจไม่ใช่เรื่องที่ทำได้ในชั่วข้ามคืน แต่หากคุณเริ่มต้นด้วยการมีสติ วางแผนอย่างเป็นระบบ และเลือกใช้เครื่องมือทางการเงินที่ถูกต้อง คุณจะสามารถทวงคืนอิสรภาพทางการเงินกลับมาได้ สิ่งสำคัญหลังจากปลดหนี้ได้สำเร็จคือการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม เริ่มออมเงินสำรองเผื่อฉุกเฉิน และใช้จ่ายไม่เกินตัว เพื่อป้องกันไม่ให้ตัวเองต้องกลับไปติดอยู่ในวังวนเดิมอีกต่อไป
