อย่ารอให้ปวดหลังหรือตัวบวมถึงค่อยเช็กไต! เคสอุทาหรณ์คุณลุงวัย 61 ปี ที่ชื่นชอบการกินโจ๊กกับผักดอง ดื่มซุปเคี่ยวเข้มข้น และจิบชาเย็นดับร้อนเป็นประจำ แต่กลับต้องตกใจเมื่อตรวจพบค่าครีเอตินินสูง ร่างกายเข้าสู่ภาวะโรคไตเรื้อรังโดยไม่รู้ตัว!
แพทย์ชี้ “ไตคือเครื่องกรองน้ำของร่างกาย” ที่ทำงานเงียบๆ แต่ถูกทำลายได้ง่ายๆ ด้วยพฤติกรรมการกินอาหารรสจัด ซุปเข้มข้น และเครื่องดื่มเติมน้ำตาลแบบสะสมทุกวัน
ไตมีหน้าที่กรองของเสียจากเลือดและรักษาสารอาหารในร่างกาย แต่เนื่องจากในระยะแรกที่ไตเริ่มเสียหาย มักไม่มีอาการเตือนใดๆ กว่าจะเริ่มมีอาการปวดเอว ปัสสาวะผิดปกติ หรือตัวบวม ไตก็อาจถูกทำลายไปแล้วกว่าครึ่ง
การบริโภคอาหารที่ไม่เหมาะสมเป็นเวลานาน จะทำให้ “หน่วยกรองไต” (Glomeruli) ตกอยู่ในสภาวะที่มีแรงดันสูง ต้องกรองของเสียหนักเกินไป จนเซลล์ท่อไตค่อยๆ แข็งตัว เสื่อมสภาพ และตายลงอย่างถาวร
3 กลุ่มอาหารตัวร้ายเร่ง “ไตพัง” ที่ต้องระวัง!
- อาหารโซเดียมสูง / อาหารหมักดองจำพวก ผักดอง, หัวไชเท้าดอง, ปลาเค็ม, เนื้อเค็ม, ซอสและเครื่องปรุงรสแปรรูป ทำให้น้ำและโซเดียมคั่งในร่างกาย ความดันโลหิตพุ่งสูง เพิ่มแรงดันในหน่วยกรองไตจนตาข่ายกรองฉีกขาด และโปรตีนรั่ว
- ซุปเคี่ยวเข้มข้น / เครื่องใน (พิวรีนสูง) ซุปต้มกระดูกต้มเคี่ยวนานๆ ตับและเครื่องในสัตว์ มีสารพิวรีนสูง ซึ่งจะเปลี่ยนเป็น “กรดยูริก” ไปตกผลึกสะสมในท่อไต ก่อให้เกิดการอักเสบเรื้อรัง และโรคไตจากกรดยูริก
- เครื่องดื่มและขนมหวาน (น้ำตาลสูง) ชาเย็น, ชานม, น้ำผลไม้แปรรูป, ผลไม้แช่อิ่ม/อบแห้ง ทำให้น้ำตาลในเลือดสูง นำไปสู่ภาวะดื้ออินซูลินและโรคเบาหวาน ซึ่ง “โรคไตจากเบาหวาน” คือสาเหตุหลักของไตวายระยะสุดท้าย
ปรับพฤติกรรมง่ายๆ ช่วยปกป้อง “เครื่องกรองน้ำ” ของร่างกาย
- ใช้สมุนไพรธรรมชาติเพิ่มรสชาติแทนเกลือ – ลดการใช้ซีอิ๊วและน้ำปลา แล้วหันมาใช้กระเทียม ขิง หอมแดง มะนาว หรือเห็ด เพื่อเพิ่มรสชาติอาหาร
- เลิกนิสัยซดซุปเข้มข้น – ซุปที่เคี่ยวนานหลายชั่วโมง ไม่ได้มีสารอาหารสูงอย่างที่คิด แต่กลับเต็มไปด้วยพิวรีนและไขมัน ให้เน้นการรับประทานเนื้อสัตว์ชิ้นๆ ในปริมาณที่เหมาะสมแทน
- เปลี่ยนมาดื่มน้ำอุ่น/น้ำเปล่า – ในฤดูร้อนให้ดื่มน้ำอุ่นหรือชาจางๆ แทนชาเย็นและน้ำหวาน หากอยากทานหวานให้เลือก “ผลไม้สดรสไม่หวานจัด” แทนผลไม้แปรรูป
- เช็กสุขภาพไตเป็นประจำ – ควรตรวจปัสสาวะ (หาค่าโปรตีนรั่ว) และตรวจเลือดดูค่าครีเอตินิน (Creatinine) อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง
ที่มาและภาพ : sohu



