กรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์ ส่งหนังสือเตือนทั้งภาครัฐและภาคเอกชนที่เชื่อมโยงข้อมูลนิติบุคคล ห้ามนำรายชื่อ “กรรมการ-ผู้ถือหุ้น” ไปประมวลผลจำแนกหรือเผยแพร่ต่อโดยไม่ได้รับอนุญาต ชี้เป็นการละเมิดกฎหมาย PDPA ชัดเจน ผู้ฝ่าฝืนต้องรับผิดชอบในฐานะผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล

นายพูนพงษ์ นัยนาภากรณ์ อธิบดีกรมพัฒนาธุรกิจการค้า เปิดเผยว่า ปัจจุบันกรมฯ ได้ให้บริการเชื่อมโยงและถ่ายโอนข้อมูลนิติบุคคล ข้อมูลงบการเงิน และบัญชีรายชื่อผู้ถือหุ้น แก่หน่วยงานภาครัฐกว่า 200 หน่วยงาน และภาคเอกชนอีกประมาณ 70 หน่วยงาน เพื่อนำไปใช้ตามภารกิจและวัตถุประสงค์เฉพาะ เช่น การตรวจสอบตัวตน การวิเคราะห์สินเชื่อ การวิจัย หรือการทำธุรกรรมทางการเงิน

อย่างไรก็ตาม กรมฯ ตรวจพบว่า มีบางหน่วยงาน/องค์กร นำข้อมูลที่ได้รับไปประมวลผลใหม่ โดยการคัดแยกเฉพาะรายชื่อบุคคลที่เป็นกรรมการหรือผู้ถือหุ้น แล้วนำไปเผยแพร่เชิงธุรกิจว่าบุคคลนั้นๆ เป็นกรรมการหรือถือหุ้นในบริษัทใดบ้าง ซึ่งการกระทำดังกล่าวเข้าข่ายการละเมิดสิทธิข้อมูลส่วนบุคคล

“กรมฯ ให้ความสำคัญกับการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลเป็นลำดับแรก จึงขอเตือนและขอความร่วมมือทั้งภาครัฐและเอกชนที่เชื่อมโยงข้อมูลไปใช้ ให้ปฏิบัติตาม พ.ร.บ. PDPA และเงื่อนไขการใช้บริการของกรมฯ อย่างเคร่งครัด การเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลจะต้องได้รับความยินยอมจากเจ้าของข้อมูลก่อนเสมอ เว้นแต่จะมีข้อยกเว้นตามกฎหมาย”

ข้อปฏิบัติตามกฎหมายที่ต้องระวัง

  • ไม่มีนโยบายให้ประมวลผลใหม่: กรมฯ เปิดเผยข้อมูลตามฐานภารกิจของรัฐ (Public Interest) แต่ไม่มีนโยบายให้ผู้ขอใช้บริการนำข้อมูลไปวิเคราะห์ จัดทำ คัดแยก รวบรวม หรือจัดทำขึ้นใหม่ในลักษณะที่เป็นการประมวลผลข้อมูลส่วนบุคคลขึ้นมาใหม่
  • ต้องได้รับความยินยอม (Consent): การนำชื่อบุคคลไปเปิดเผยต่อสาธารณะว่าเกี่ยวข้องกับบริษัทใดบ้าง โดยไม่ได้รับอนุญาต หรือไม่มีอำนาจตามกฎหมาย ถือเป็นการละเมิด พ.ร.บ. คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 (PDPA)
  • ต้องรับผิดชอบเต็มๆ: หากผู้ขอใช้บริการนำข้อมูลไปดัดแปลงประมวลผลดังกล่าว จะต้องรับบทบาทเป็น “ผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล” (Data Controller) ตามกฎหมาย PDPA ทันที และต้องรับผิดชอบต่อความเสียหายที่เกิดขึ้น

บทลงโทษหากฝ่าฝืน

หากพบการละเมิดหรือฝ่าฝืนกฎหมาย PDPA ผู้กระทำความผิดจะต้องรับโทษตามกฎหมายอย่างเคร่งครัด ซึ่งครอบคลุมทั้ง 3 ทาง ได้แก่:

1. ความผิดทางแพ่ง (ชดใช้ค่าสินไหมทดแทน)

2. ความผิดทางอาญา (โทษจำคุกและปรับ)

3. ความผิดทางปกครอง (โทษปรับทางปกครอง)