นายพูนพงษ์ นัยภากรณ์ อธิบดีกรมพัฒนาธุรกิจการค้า นำทีมพาณิชย์จังหวัด 4 จังหวัด ได้แก่ นครปฐม สมุทรสาคร สมุทรสงคราม และราชบุรี ร่วมกับคณะสื่อมวลชน ลงพื้นที่ อ.สามพราน จ.นครปฐม เมื่อวันที่ 14 สิงหาคม 2569 เพื่อเข้าเยี่ยมชมกระบวนการผลิตของ บริษัท เจนเนอรัล เบฟเวอร์เรจ จำกัด ผู้ผลิตและจำหน่ายน้ำมะพร้าวบรรจุขวดแบรนด์ ‘อีฟ’ (IF)
การลงพื้นที่ครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อรับฟังปัญหา อุปสรรค และหารือแนวทางรับมือกับสถานการณ์ราคาน้ำมะพร้าวผันผวน รวมถึงวางกลไกความร่วมมือระหว่างภาครัฐและเอกชนในการเพิ่มมูลค่าสินค้าเกษตรของไทย
อธิบดีกรมพัฒนาธุรกิจการค้า เปิดเผยว่า การแก้ไขปัญหาการปลอมปนน้ำมะพร้าวเป็นข้อสั่งการด่วนจาก นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ ซึ่งรับบัญชาจากนายกรัฐมนตรี หลังได้รับข้อร้องเรียนจากคณะกรรมาธิการการพาณิชย์และการอุตสาหกรรม วุฒิสภา รวมถึงกลุ่มเกษตรกรและผู้ประกอบการ
“ขณะนี้พบผลิตภัณฑ์น้ำมะพร้าวบางชนิดวางจำหน่ายในปริมาณมากและมีราคาต่ำผิดปกติเมื่อเทียบกับต้นทุนวัตถุดิบจริง ซึ่งการนำน้ำมะพร้าวปลอมเข้ามาแทรกแซงในตลาด ถือเป็นปัจจัยสำคัญที่กดดันให้ราคามะพร้าวแท้ตกต่ำ”
กระทรวงพาณิชย์จึงร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เร่งจัดทำระบบตรวจสอบย้อนกลับ (Traceability) ตั้งแต่แหล่งที่มาของวัตถุดิบ ล้งรับซื้อ โรงงานแปรรูป จนถึงช่องทางการจำหน่าย เพื่อสร้างความโปร่งใสและเรียกความเชื่อมั่นจากผู้บริโภคทั้งในและต่างประเทศ นอกจากนี้ ยังได้ขอความร่วมมือไปยังกระทรวงมหาดไทย ให้ผู้ว่าราชการจังหวัดในพื้นที่แหล่งปลูกสำคัญ ตรวจสอบความสอดคล้องระหว่างปริมาณผลมะพร้าววัตถุดิบและปริมาณน้ำมะพร้าวที่ผลิตได้จริง เพื่อป้องกันการปลอมปนในกระบวนการผลิต
ภาคเอกชนชูนวัตกรรม IRMS
นางสาวสุกานดา รัตนโกสุม รองประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท เจนเนอรัล เบฟเวอร์เรจ จำกัด ระบุว่า บริษัทฯ ใช้น้ำมะพร้าวแท้สดสูงถึง 200,000 ลิตรต่อวัน เพื่อผลิตเครื่องดื่มส่งออกไปยังหลายประเทศ เช่น เยอรมนี สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ จีน ญี่ปุ่น และกลุ่มประเทศอาเซียน
พร้อมกันนี้ บริษัทฯ ได้วางมาตรการรับมือและยกระดับมาตรฐานน้ำมะพร้าวไทยผ่าน 3 พันธกิจหลัก:
- ส่งเสริมเกษตรกร: ให้ความรู้ตั้งแต่การปลูก การดูแล ไปจนถึงการขนส่งที่ถูกต้องตามหลักสากล
- ขึ้นทะเบียนล้งมาตรฐาน: ควบคุมและคัดเลือกล้งรับซื้อน้ำมะพร้าวให้ได้มาตรฐาน GHP โดยมีการทำสัญญาซื้อขายและขึ้นทะเบียนถูกต้อง ซึ่งปัจจุบันมีล้งผ่านเกณฑ์แล้วใน จ.ราชบุรี (4 แห่ง), จ.สมุทรสงคราม (22 แห่ง), จ.ประจวบคีรีขันธ์ (9 แห่ง) และ จ.ชุมพร (6 แห่ง)
- ใช้นวัตกรรมวิเคราะห์ระดับโมเลกุล: นำเทคโนโลยี IRMS ซึ่งเป็นเครื่องตรวจวัดคุณภาพน้ำมะพร้าวแท้ระดับโมเลกุล (เครื่องแรกและเครื่องเดียวในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้) มาใช้ตรวจวิเคราะห์การเจือปนของน้ำและน้ำตาล ร่วมกับการรับรองจาก Eurofins Scientific ห้องปฏิบัติการระดับโลก
รับมือวิกฤตราคามะพร้าวตกต่ำ
นางสาวสุกานดา กล่าวเสริมถึงภาพรวมอุตสาหกรรมว่า ปัจจุบันราคามะพร้าวลูกหน้าสวนประสบปัญหาราคาตกต่ำ เนื่องจากเข้าสู่ช่วงฤดูฝนซึ่งเป็นช่วงชะลอตัวของตลาดหลักอย่างไทยและจีน ประกอบกับผลกระทบจากสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลาง ขณะที่ต้นทุนค่าแรง ค่าขนส่ง และค่าบริหารจัดการปรับตัวสูงขึ้น ส่งผลให้ล้งมะพร้าวชะลอการแปรรูป
ทางบริษัทฯ จึงมีข้อเสนอแนะต่อภาครัฐ ดังนี้:
- สนับสนุนครบวงจร: ให้รัฐช่วยดูแลทั้งระบบ ตั้งแต่เกษตรกร (ต้นน้ำ) ล้งมะพร้าว (กลางน้ำ) จนถึงโรงงานแปรรูปและส่งออก (ปลายน้ำ)
- ขยายตลาดใหม่: เร่งผลักดันและขยายตลาดส่งออกผลิตภัณฑ์มะพร้าวใหม่ๆ ในต่างประเทศ เพื่อดูดซับผลผลิตส่วนเกินเข้าสู่ระบบแปรรูป
ด้านกระทรวงพาณิชย์ยืนยันพร้อมตั้งทีมงานเฉพาะกิจเพื่อดูแลปัญหานี้โดยตรง และมอบหมายให้พาณิชย์จังหวัดติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิด เพื่อขับเคลื่อนการแก้ไขปัญหาราคาและยกระดับภาพลักษณ์มะพร้าวน้ำหอมไทยในตลาดโลกอย่างยั่งยืน
