เมื่อวันที่ 4 พ.ย. นายวิโรจน์ ลักขณาอดิศร อดีต สส.บัญชีรายชื่อ รองหัวหน้าพรรคประชาชน (ปชน.) โพสต์ภาพและข้อความผ่านเฟซบุ๊ก ชวนร่วมกันย้อนรำลึกถึงชอตการทำงานที่น่าเคารพนับถือ ของนายโสภณ ซารัมย์ ในตำแหน่งประธานสภาผู้แทนราษฎร ระบุว่า โดยปกติแล้ว คนที่ทำงานทุกคน ย่อมต้องมีทั้งด้านที่ดี และด้านที่ไม่ดี เป็นเรื่องธรรมดา
เพื่อความเป็นธรรมต่อคุณโสภณ ซารัมย์ ประธานสภาผู้แทนราษฎร จึงอยากเชิญชวนให้ประชาชนทุกท่าน ช่วยกันนึกทบทวนถึงการปฏิบัติหน้าที่ในตำแหน่งประธานสภาผู้แทนราษฎร ของคุณโสภณ ซารัมย์ ตั้งแต่วันที่ 15 มี.ค. 2569 จนถึงปัจจุบัน แล้วให้ช่วยกัน โพสต์ Comment กันครับว่า “มีชอตไหนบ้าง ที่เป็นชอตที่คุณโสภณ ซารัมย์ ปฏิบัติหน้าที่ หรือทำตัว ได้อย่างน่าเคารพนับถือสมกับตำแหน่งประธานสภาผู้แทนราษฎร”
ขอให้ทุกท่านโพสต์ Comment เฉพาะชอตที่น่าเคารพนับถือของคุณโสภณ ซารัมย์ นะครับ ถ้าไม่มี ก็โพสต์สั้นๆ ว่า #ไม่มี พอครับ ขอความกรุณาไม่โพสต์ข้อความ Comment ในลักษณะที่เป็นการต่อว่า หรือวิพากษ์วิจารณ์การทำหน้าที่ของคุณโสภณนะครับ เนื่องจากผมต้องการให้โพสต์นี้ เป็นโพสต์ที่ส่งพลังงานบวก และความใจฟูถึงคุณโสภณครับ
ทั้งนี้เมื่อวันที่ 3 พ.ย.ที่ผ่านมา นายวิโรจน์ โพสต์วิพากษ์วิจารณ์กรณีการริบอำนาจ กมธ. ว่า ประธานสภา กำลังประพฤติมิชอบแทรกแซงอำนาจประธาน กมธ. อยู่หรือไม่? จากข่าวเมื่อวันที่ 2 พ.ย. 69 ที่ระบุว่า นายโสภณ ซารัมย์ ประธานสภาผู้แทนราษฎร เห็นชอบแนวทางจำกัดอำนาจประธานคณะกรรมาธิการ (กมธ.) โดยการบรรจุเรื่องเพื่อพิจารณา การเชิญบุคคลมาชี้แจง หรือการเรียกเอกสาร ต้องได้รับมติจากที่ประชุม กมธ. ก่อนนั้น
ถ้าข่าวนี้เป็นความจริง ผมเกรงว่านายโสภณอาจกำลังใช้อำนาจของประธานสภา เพื่อแทรกแซงการทำหน้าที่ของประธานคณะกรรมาธิการโดยมิชอบด้วยข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร เรื่องนี้ไม่ใช่เรื่องเล็กนะครับ เพราะคณะกรรมาธิการเป็นกลไกสำคัญในการตรวจสอบฝ่ายบริหาร หากกำหนดให้เสียงข้างมากสามารถปิดกั้นได้ตั้งแต่ขั้นตอนการบรรจุวาระเข้าสู่การพิจารณา ก็จะเป็นการเปิดช่องให้รัฐบาลสามารถใช้เสียงข้างมากสกัดกั้นการตรวจสอบได้
การบรรจุวาระการประชุม ข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2562 ข้อ 93 วรรคหนึ่ง บัญญัติว่า “การประชุมคณะกรรมาธิการ ให้นำข้อบังคับนี้เฉพาะที่เกี่ยวกับการประชุมมาใช้บังคับโดยอนุโลม” ซึ่งแปลความได้ว่า การประชุมคณะกรรมาธิการเป็นเสมือนการประชุมสภาในส่วนย่อย ซึ่งต้องนำข้อบังคับที่เกี่ยวข้องกับการประชุมสภามาปรับใช้ตามความเหมาะสม
และเมื่อพิจารณาข้อบังคับข้อ 22 ซึ่งให้อำนาจประธานสภาบรรจุเรื่องเพิ่มเติมในระเบียบวาระการประชุมได้ โดยไม่ต้องขอมติจากที่ประชุมสภาก่อน ดังนั้นประธานคณะกรรมาธิการ ก็ควรมีอำนาจบรรจุเรื่องที่อยู่ในหน้าที่ของ กมธ. เข้าสู่วาระการประชุมได้เช่นกัน
ถ้านายโสภณยืนยันว่า การบรรจุวาระเพื่อพิจารณาต้องมีมติจากที่ประชุมก่อน การบรรจุวาระการประชุมในสภา นายโสภณ ก็ต้องขอมติจากที่ประชุมสภาก่อนเช่นกัน ผมคิดว่า สส. ควรจะสอบถามนายโสภณในที่ประชุมสภา ดูนะครับว่า “วาระที่ สส. กำลังจะประชุม ประธานได้ขอมติจากที่ประชุมสภา ก่อนบรรจุวาระแล้วหรือยัง” แล้วดูว่านายโสภณจะตอบยังไง
ถ้านายโสภณตอบว่าประธานสภาสามารถใช้อำนาจบรรจุวาระตามข้อบังคับข้อ 22 ได้ ก็ต้องถือโอกาสแจ้งให้นายโสภณทราบว่า ดังนั้นประธาน กมธ. ก็ควรต้องมีอำนาจบรรจุวาระการประชุมตามข้อบังคับข้อ 22 เช่นกัน
การเชิญบุคคลภายนอกมาชี้แจง และการขอเอกสาร ข้อบังคับข้อ 31 กำหนดให้ผู้แทนศาล องค์กรอิสระ องค์กรอัยการ หรือหน่วยงานที่กฎหมายกำหนดให้รายงานต่อสภา สามารถแถลงหรือชี้แจงต่อที่ประชุมได้ เมื่อประธานอนุญาต ส่วนข้อ 76 ก็กำหนดให้ประธานอนุญาตให้นายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรีมอบหมายบุคคลอื่นมาชี้แจงข้อเท็จจริงต่อที่ประชุมได้ ข้อบังคับทั้งสองสะท้อนหลักการสำคัญว่า การอนุญาตให้บุคคลภายนอกเข้ามาชี้แจงนั้นเป็นอำนาจของประธานสภา ไม่จำเป็นต้องอาศัยมติที่ประชุมในทุกกรณี
ยิ่งไปกว่านั้น ข้อบังคับข้อ 98 ยังรับรองอำนาจประธานที่ประชุม กมธ. ในการอนุญาตให้บุคคลภายนอกเข้าฟังการประชุมไว้โดยตรงอีกด้วย ผมจึงสงสัยว่า เหตุใดนายโสภณจึงตีความให้การเชิญบุคคลมาให้ข้อมูลต่อคณะกรรมาธิการโดยสมัครใจ ต้องได้รับมติของที่ประชุม กมธ. ก่อน ถ้ายึดหลักว่า การมีบุคคลภายนอกเข้ามาชี้แจง หรือการนำข้อมูลเอกสารเข้าสู่ที่ประชุม ต้องได้รับมติจากที่ประชุมกรรมาธิการก่อน
ต่อจากนี้ เมื่อมีผู้แทนหน่วยงานรัฐมาชี้แจงต่อสภา หรือมีเอกสารประกอบการประชุมแจกให้กับ สส. ผมก็อยากให้ สส. ลองถามนายโสภณดูว่า บุคคลที่มาชี้แจงและเอกสารที่นำมาแจกในวันนี้ นายโสภณได้ขอมติที่ประชุมสภาแล้วหรือยัง ถ้านายโสภณตอบว่า ตนมีอำนาจในการอนุญาต ก็ต้องแจ้งให้นายโสภณทราบว่า ดังนั้นในการประชุมคณะกรรมาธิการ ตามข้อบังคับข้อ 93 วรรคหนึ่ง ประธาน กมธ. ก็ย่อมต้องมีอำนาจอนุญาตเช่นกัน
อย่างไรก็ตาม สำหรับการออกหนังสือเรียกบุคคลหรือเอกสารที่มีผลบังคับตามกฎหมายนั้น ผมเห็นด้วยว่าต้องมีมติ กมธ. เพราะ พ.ร.บ.อำนาจเรียกของคณะกรรมาธิการของสภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภา พ.ศ. 2568 มาตรา 7 กำหนดเรื่องมติไว้ชัดเจน และข้อบังคับข้อ 97 ก็ได้กำหนดให้ประธาน กมธ. หรือผู้ปฏิบัติหน้าที่แทนเป็นผู้ลงนามในหนังสือเรียก แต่ไม่ได้แปลว่าจะต้องนำหลักเกณฑ์ดังกล่าวนี้ ไปใช้จำกัดการประสานงาน การขอข้อมูล หรือการเชิญให้ความร่วมมือโดยสมัครใจในทุกกรณีด้วย
หากรัฐบาลใช้เสียงข้างมากปิดกั้นแม้แต่การนำเรื่องเข้าสู่การพิจารณาในชั้นกรรมาธิการ แล้วคณะกรรมาธิการจะตรวจสอบรัฐบาลได้อย่างไร ผมจึงขอเสนอให้ประธาน กมธ. ทุกคณะ ทำหนังสือทักท้วง และขอให้นายโสภณทบทวน และยกเลิกแนวทางที่เป็นการแทรกแซงอำนาจของประธาน กมธ.โดยมิชอบด้วยข้อบังคับการประชุมสภาโดยเร็วที่สุด และหากนายโสภณมิได้นำพา และยังคงเพิกเฉย ก็ย่อมสะท้อนถึงเจตนาของนายโสภณ ที่ยืนยันจะดำเนินการดังกล่าว ผมเห็นว่า สส. ควรพิจารณายื่นเรื่องต่อ ป.ป.ช.เพื่อให้พิจารณาว่าการกระทำของนายโสภณในกรณีนี้ ถือเป็นการใช้อำนาจโดยมิชอบ หรือไม่
สุดท้าย ผมอยากฝากให้นายโสภณตระหนักว่า ประธานสภาผู้แทนราษฎรมีหน้าที่รักษาความเป็นกลาง และพิทักษ์การทำหน้าที่ของฝ่ายนิติบัญญัติ ไม่ใช่ใช้อำนาจประธานสภา สร้างข้อจำกัดใหม่เพื่อเป็นอุปสรรคต่อการตรวจสอบถ่วงดุลอำนาจบริหาร การต้องขออนุญาตผู้ถูกตรวจสอบก่อนจึงจะตรวจสอบได้นั้น ไม่ใช่ระบบตรวจสอบถ่วงดุล แต่เป็นความบิดเบี้ยวที่เปิดให้อำนาจบริหารเข้ามาแทรกแซงอำนาจนิติบัญญัติ เพื่อเปลี่ยนสภาผู้แทนราษฎร ให้เป็น “สภาสีน้ำเงิน” ซึ่ง สส. และประชาชนทุกคน จะต้องไม่ยอมให้เกิดขึ้นครับ.
