สวัสดีจ้า “Campus Life” มีกิจกรรมดีๆของหนุ่ม – สาว ในรั้วมหาวิทยาลัยมาฝากกันอีกแล้วจ้า โดยสัปดาห์นี้เป็นของ นักศึกษาสาขาวิชาออกแบบแฟชั่นและการจัดการสินค้าแฟชั่น คณะเทคโนโลยีคหกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร (มทร.พระนคร) ที่ได้ไปลงพื้นที่ชุมชนบ้านลมทวน หรือคุ้งลมทวน จ.สมุทรสงคราม เพื่อช่วยต่อยอดการมัดย้อมผลิตภัณฑ์สิ่งทอภายในชุมชน ตามโครงการตามรอยพระราชดำริเพื่ออนุรักษ์และพัฒนาผลิตภัณฑ์เพื่อใช้จากพันธุกรรมพืช ฝ่ายกิจการศึกษา คณะเทคโนโลยีคหกรรมศาสตร์ มทร.พระนคร

“จุฬามณี ธัญสมุทร” นักศึกษาสาขาวิชาออกแบบแฟชั่นและการจัดการสินค้าแฟชั่น คณะเทคโนโลยีคหกรรมศาสตร์ มทร.พระนคร เล่าว่า ชุมชนบ้านลมทวน หรือคุ้งลมทวน เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ ชาวบ้านส่วนใหญ่ประกอบอาชีพการทำน้ำตาลมะพร้าว ประมง นอกจากนี้ยังจัดตั้งวิสาหกิจชุมชนบ้านริมคลองโฮมสเตย์ เพื่อให้นักท่องเที่ยวได้สัมผัสชีวิตชาวชุมชนที่เข้ามาท่องเที่ยวในชุมชนแห่งนี้ อาทิ การสานหมวกจากใบมะพร้าว การทำขนมต้ม การทำน้ำตาลมะพร้าว การทำไข่เค็มมรกต การทำมัดย้อม การทำพวงกุญแจจากขุยมะพร้าว และจากอาชีพการทำน้ำตาลมะพร้าวของชาวชุมชนแห่งนี้ ทำให้มีเปลือกมะพร้าวเหลือทิ้งเป็นจำนวนมาก จึงมีแนวคิดในการนำเศษเปลือกมะพร้าวเหลือทิ้ง มาสกัดสีจากธรรมชาติเพื่อใช้ย้อมผ้า โดยมีอาจารย์มัลลิกา จงจิตต์ อาจารย์ประจำสาขาวิชาออกแบบแฟชั่นและการจัดการสินค้าแฟชั่น เป็นที่ปรึกษาโครงการ ทั้งได้พูดคุยกับวิทยากรที่ให้ความรู้ด้านการมัดย้อมในชุมชน จึงได้นำแนวคิดในการย้อมผ้าจากสีธรรมชาติจากเศษเปลือกมะพร้าว มาใช้ดึงเสน่ห์ของชุมชนอีกทางหนึ่ง

“จุฬามณี” บอกว่า ขั้นตอนการทำน้ำย้อมที่สกัดจากเปลือกมะพร้าว เนื่องจากเปลือกมะพร้าวดูดซับสีย้อมเส้นด้ายผ้าฝ้ายค่อนข้างต่ำ จึงนำเปลือกต้นตะบูน มาเป็นองค์ประกอบเพิ่มในกระบวนการ เพื่อให้ได้สีซึ่งมีความติดทนนาน เพราะเปลือกของตะบูน ให้น้ำฝาด ใช้สำหรับย้อมผ้า และเนื้อไม้มีสีขาว เปลือกต้นมีสีเทาหรือสีเทาอมขาว หรือเป็นสีน้ำตาลแดง ซึ่งเฉดสีของผ้าฝ้ายที่ได้หลังการย้อม จากเปลือกมะพร้าวผสมเปลือกตะบูน จะให้เฉดสีไปทางสีน้ำตาลเข้ม โดยวิธีการทำนำเปลือกมะพร้าวและเปลือกตะบูนแห้งมาต้มด้วยสัดส่วน 1:1 เป็นเวลา 1 ชั่วโมง จากนั้นกรองเศษเปลือกออกให้หมดด้วยผ้าขาวบาง นำน้ำสีที่ได้มาต้มอีกครั้ง 30 นาที ใส่โซเดียมซิลิเกต (เกลือแกง) ลงไปเพื่อให้สีติดผ้าดีขึ้น นำผ้าที่ทำการมัดเป็นลวดลายต่างๆ ลงไปในอ่างน้ำย้อม คนตลอดเวลานาน 1 ชั่วโมง จากนั้นนำมาวางให้น้ำย้อมเย็นและคนผ้าต่อไปอีกครึ่งชั่วโมง พอครบตามเวลานำผ้าล้างด้วยน้ำสะอาดและนำผ้าไปผึ่งไว้จนแห้ง

ด้าน “ภารดา ปักษาทอง” เสริมว่า จากการทดสอบความคงทนในการติดสีของสีจากธรรมชาติจากเปลือกมะพร้าวผสมเปลือกต้นตะบูน ในการซักล้างครั้งแรกสีน้ำย้อมจะหลุดออกมามากที่สุด เนื่องจากสีที่ออกมาเป็นเม็ดสีที่ไม่เกาะเส้นใยเลยทำให้สีตกออกมา หลังจากนั้นเมื่อนำไปซักอีก สีจะไม่หลุดออกอีก สีแทบจะไม่มีการเปลี่ยนแปลง สรุปได้ว่า สีธรรมชาติจากเปลือกมะพร้าวและเปลือกต้นตะบูน สามารถนำมาทำเป็นสีย้อมผ้าจากธรรมชาติได้เป็นอย่างดี นอกจากนี้ทางกลุ่มยังได้สอนการเพิ่มมูลค่าสินค้าด้วยการนำผ้าที่ได้จากการย้อมมาตัดเย็บ จนเกิดผลิตภัณฑ์มากมาย อาทิ ชุดเดรส ผ้าคลุมผม ผ้าโพกหัว กระเป๋าสตางค์ใบเล็ก ซึ่งสร้างรายได้ให้ชุมชน และเป็นอีกหนึ่งอัตลักษณ์ของชุมชนด้วย

เป็นอีกหนึ่งโครงการดีๆของ มทร.พระนคร ที่เปิดโอกาสให้นักศึกษาได้ใช้ความรู้ ความสามารถ เข้าไปช่วยเหลือชุมชน ต่อยอดผลิตภัณฑ์ และสร้างรายได้ให้กับชุมชน ที่สำคัญไปกว่านั้น ยังช่วยให้นักศึกษาได้รับประสบการณ์จริงจากการลงพื้นที่ ซึ่งหาไม่ได้จากในห้องเรียนอย่างแน่นอน