โรคไข้หัดแมว เป็นโรคที่เกิดจากเชื้อไวรัส (Feline Parvovirus) พบได้ทั่วไปเฉพาะในสัตว์ตระกูลแมว อาทิ แมวป่า, เสือ, สิงโต รวมไปถึงสัตว์จำพวกสกั๊งค์ แร็กคูน หรือมิ้งค์ ซึ่งโรคร้ายนี้ได้คร่าชีวิตน้องแมวแสนรักของใครหลาย ๆ คน ไปเป็นจำนวนมากต่อปี แล้วโรคหัดแมวเกิดจากอะไร? ทั้ง ๆ ที่เราก็เลี้ยงแมวของเราเป็นอย่างดีซึ่งคำถามนี้ก็ถือเป็นคำถามที่เจ้าของส่วนใหญ่สงสัย
ดังนั้นวันนี้โรงพยาบาลสัตว์ทองหล่อจะพาทาสแมวทุกท่านมาทำความเข้าใจกันให้มากขึ้น เกี่ยวกับข้อเท็จจริงของโรคหัดแมว ทั้งเรื่องของอาการว่าเป็นอย่างไร ใช้เวลารักษากี่วันหาย ตลอดจนถึงวิธีการปฏิบัติเบื้องต้น เมื่อพบว่าแมวของเราเข้าข่ายจะติดเชื้อไวรัสดังกล่าว
โรคหัดแมวเกิดจากอะไร?
ไข้หัดแมวหรือที่รู้จักในชื่อทางการว่า “โรคหัดแมว” (Feline Panleukopenia) เป็นโรคที่เกิดจากเชื้อไวรัสจำพวกพาร์โวไวรัส (Feline Parvovirus) ซึ่งจะเข้าไปทำให้เกิดความเสียหายกับระบบทางเดินอาหารสามารถแพร่กระจายได้ง่ายและอาจมีอาการรุนแรง โดยเฉพาะกับแมวที่มีอายุต่ำกว่า 1 ปี หรือยังไม่ได้รับวัคซีนป้องกันอย่างครบถ้วน แต่สำหรับแมวที่ได้รับวัคซีนป้องกันแล้ว อาการจะรุนแรงน้อยกว่า รวมไปถึงมีอัตราการเสียชีวิตต่ำกว่าอีกด้วย
อย่างไรก็ตาม แม้เจ้าของจะดูแลแมวเป็นอย่างดี แต่หากพลาดปล่อยให้น้องแมวไปคลุกคลีกับแมวที่มีเชื้อไวรัสนี้ แมวของเราก็อาจติดเชื้อได้ โดยผ่านการสัมผัสอุจจาระ น้ำลาย หรือของใช้ร่วมกันกับแมวที่ติดเชื้อ เช่น ชามอาหาร, น้ำพุแมว, ขนม หรือ
ของเล่น อีกทั้งในบางกรณี เจ้าของก็อาจเป็นพาหะนำไข้หัดแมวมาสู่บ้านโดยไม่รู้ตัว โดยเฉพาะหากมีการสัมผัสแมวป่วยภายนอกมาก่อน และมาสัมผัสกับแมวที่บ้าน
วิธีสังเกตอาการหัดแมว
เมื่อแมวของคุณติดเชื้อไข้หัดแมว จะมีระยะฟักตัวประมาณ 2-7 วัน จากนั้นจะเริ่มแสดงอาการต่าง ๆ อย่างชัดเจน ซึ่งการรู้เท่าทันหัดแมว ด้วยการสังเกตอาการตั้งแต่เนิ่น ๆ จะช่วยให้เจ้าของสามารถพาแมวเข้ารับการรักษาได้ทันเวลา โดยอาการที่ควรระวัง มีดังนี้ ไม่อยากอาหาร ทานอาหารได้น้อยลง หรือไม่ทานอาหารเลย เซื่องซึม ไม่ร่าเริง รวมถึงไม่เล่นของเล่น หรือเข้ามาเล่นกับเจ้าของ มีอาการท้องเสียอย่างรุนแรง ถ่ายเป็นเลือดซึ่งมีกลิ่นฉุน โดยหากถ่ายหนักเกินไปอาจทำให้ร่างกายเกิดภาวะขาดน้ำ และอาการช็อกตามมา อาเจียนออกมาเป็นอาหารที่ทาน หรืออาเจียนเป็นน้ำเหลือง มีอาการปวดเกร็งที่ช่องท้อง มีไข้สูงเฉียบพลัน คล้ายไข้หวัด ปริมาณเม็ดเลือดขาวต่ำกว่าปกติ หรือในเคสที่อาการหนักมาก อาจไม่สามารถตรวจวัดเม็ดเลือดขาวได้เลย
ในอาการที่กล่าวมาข้างต้น หากเจ้าของเริ่มสงสัยหรือสันนิษฐานได้ว่าแมวของคุณอาจติดเชื้อไข้หัดแมว ควรรีบโทรฯ ปรึกษาสัตวแพทย์อย่างเร่งด่วน หรือนำน้องแมวส่งโรงพยาบาลรักษาไข้หัดแมวโดยทันที เพราะอาการของหัดแมว หากปล่อยไว้อาจลุกลามจนเกิดภาวะช็อก และเสียชีวิตได้ในเวลาไม่กี่วัน โดยเฉพาะในลูกแมวที่ยังมีภูมิคุ้มกันไม่แข็งแรง การได้รับการดูแลจากสัตวแพทย์ตั้งแต่แรกจึงเป็นสิ่งที่สำคัญอย่างยิ่ง
วิธีป้องกันและการรักษาไข้หัดแมว
แม้โรคหัดแมวจะมีอาการรุนแรง แต่สามารถป้องกันได้ด้วยการฉีดวัคซีน ซึ่งสัตวแพทย์แนะนำให้เริ่มฉีดตั้งแต่แมวอายุ 2 เดือน โดยมีคำแนะนำ ดังนี้ เข็มแรกฉีดเมื่อ แมวอายุ 2 เดือนขึ้นไป เข็มที่สองฉีด เมื่อแมวอายุ 3 เดือน เข็มที่สาม ฉีดเมื่อแมวอายุ 4 เดือน เข็มถัดไป ฉีดทุก ๆ 1-3 ปี เพื่อกระตุ้นภูมิคุ้มกัน สำหรับแมวที่เป็นโรคหัดแมวมา สัตวแพทย์จะทำการรักษาโดยให้ยาพยุงอาการ เพื่อให้น้องแมวสามารถสร้างภูมิคุ้มกันขึ้นเอง โดยวิธีการที่นิยมใช้ คือ การให้สารอาหารและสารน้ำผ่านทางหลอดเลือด (Fluid Therapy) การฉีดยาฆ่าเชื้อ หรือยาปฏิชีวนะ เพื่อป้องกันโรคแทรกซ้อนอื่น ๆ ที่อาจเกิดขึ้น ให้ยาบำรุงหรืออาหารสูตรพิเศษเพื่อเสริมภูมิคุ้มกัน หากเจ้าของเป็นกังวลว่า การรักษาโรคหัดแมวจะใช้เวลากี่วันหาย ? โดยเฉลี่ยแล้วจะมีระยะฟื้นตัวอยู่ที่ 7–14 วัน แต่จะขึ้นอยู่กับการตอบสนองต่อการรักษาและสภาพภูมิคุ้มกันของแมวแต่ละตัว
ข้อควรปฏิบัติในการป้องกันไข้หัดแมว เพื่อความปลอดภัยสูงสุด เจ้าของแมวไม่ควรสัมผัสแมวป่วยนอกบ้าน เพราะอาจนำเชื้อกลับมาติดน้องที่บ้านได้ รวมไปถึงหากนำแมวออกมานอกบริเวณที่เลี้ยง ควรทำความสะอาดร่างกายแมวของคุณให้ดี เพื่อป้องกันพฤติกรรมการเลียทำความสะอาดร่างกายของแมว ซึ่งอาจนำเชื้อเข้าสู่ระบบทางเดินอาหารได้นั่นเอง ส่วนในกรณีที่มีการรับแมวใหม่เข้ามา เจ้าของควรปฏิบัติตามข้อแนะนำอย่างเคร่งครัด เพื่อป้องกันอาการของหัดแมว และรักษาความปลอดภัยให้กับแมวตัวอื่น ๆ ดังนี้ นำแมวใหม่เข้ารับการตรวจร่างกายอย่างละเอียด และรับวัคซีนที่เหมาะสมอย่างต่อเนื่อง กักบริเวณแมวใหม่ก่อนเป็นเวลาประมาณ 1 สัปดาห์ เพื่อสังเกตอาการ และป้องกันการนำเชื้อภายนอกเข้ามา ทำความสะอาดบริเวณที่เลี้ยงอย่างสม่ำเสมอด้วย ด้วยน้ำยาที่มีส่วนผสมของโซเดียมไฮโปคลอไรต์
สุดท้ายนี้ เป็นการตอบคำถามที่ทาสแมวหลายคนสงสัย ว่าเชื้อไวรัสที่ก่อให้เกิดไข้หัดแมว สามารถติดต่อมาสู่คนได้หรือไม่? คำตอบคือ ไม่สามารถติดต่อสู่คนได้ เพราะไวรัส Feline Parvovirus เป็นไวรัสเฉพาะในกลุ่มสัตว์ตระกูลแมวเท่านั้น
อย่างไรก็ตาม ไม่ได้หมายความว่าควรละเลยการป้องกัน โดยเฉพาะในบ้านที่มีสัตว์เลี้ยงชนิดพิเศษ (Exotic) เช่น แมวป่า มิ้งค์ หรือแร็กคูน หรือสัตว์ประเภทแมวอื่น ๆ ที่จัดว่าเป็นกลุ่มเสี่ยง เจ้าของควรพาสัตว์เลี้ยงเหล่านี้เข้ารับวัคซีนที่จำเป็น เพื่อป้องกันการแพร่เชื้อภายในบ้านและดูแลสุขภาพสัตว์ทุกตัวให้ปลอดภัยแข็งแรง.
