ในเวลาไม่กี่เดือนที่ผ่านมาที่ประเทศเคนยา เริ่มปรากฏสาขาของสถานีรับเปลี่ยนแบตเตอรี่มอเตอร์ไซค์มากขึ้นเรื่อย ๆ โดยเฉพาะในบริเวณรอบกรุงไนโรบี ซึ่งเป็นเมืองหลวง โดยสถานีเหล่านี้ เป็นสถานที่รับแลกแบตเตอรี่ที่ใช้จนเกือบหมดแล้วจากลูกค้า เพื่อเปลี่ยนเป็นแบตเตอรี่ชุดใหม่ที่ชาร์จไฟจนเต็ม
นี่คือสัญญาณบ่งบอกการเติบโตของตลาดมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าในเคนยา ซึ่งแต่เดิม มอเตอร์ไซค์แบบใช้น้ำมันเชื้อเพลิงคือพาหนะยอดนิยมเพราะราคาถูกกว่ารถยนต์และสามารถช่วยให้เดินทางได้รวดเร็วกว่า แต่ก็สร้างปัญหามลพิษมากกว่าถึง 10 เท่า เมื่อเทียบกับการใช้รถยนต์
เคนยา กำลังหวังพึ่งพามอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าเพื่อช่วยส่งเสริมเศรษฐกิจ ในฐานะที่เป็นแหล่งผลิตพลังงานหมุนเวียนและสถานภาพการเป็นศูนย์กลางของเทคโนโลยีและบริษัทสตาร์ทอัพของแอฟริกาตะวันออก เคนยาเตรียมมุ่งหน้าสู่การเป็นภูมิภาคที่ใช้ยานพานะแบบไร้มลพิษอย่างสมบูรณ์
ระบบการแลกเปลี่ยนแบตเตอรี่ไม่เพียงสะดวกสบาย แต่ยังช่วยประหยัดเวลาสำหรับผู้ขับขี่ ซึ่งเป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่งสำหรับเคนยาที่มีประชากรมากกว่า 1 ล้านคน เป็นเจ้าของมอเตอร์ไซค์ นอกจากนี้ยังช่วยประหยัดค่าใช้จ่าย เนื่องจากผู้จำหน่ายมอเตอร์ไซค์ส่วนใหญ่มักจะขายรถรุ่นที่ตัวเองจำหน่ายแบตเตอรี่ ซึ่งเป็นชิ้นส่วนที่แพงที่สุดของมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้า
สตีฟ จูมา หนึ่งในผู้ก่อตั้งบริษัทมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้า Ecobodaa กล่าวว่า ในแง่ของธุรกิจและเศรษฐกิจของผู้ซื้อมอเตอร์ไซค์ การที่จำเป็นต้องซื้อหาแบตเตอรี่ซึ่งมีราคาแพงกว่ารถถึงเกือบ 2 เท่า เป็นเรื่องที่ไม่สมเหตุผล
บริษัท Ecobodaa ของเขาส่งมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าลงทดสอบถนนไป 50 คัน และวางแผนว่าจะเพิ่มเป็น 1,000 คัน ภายในสิ้นปีหน้า โดยแต่ละคันมีราคาขายราว 1,500 ดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 52,000 บาท) ซึ่งเป็นราคาที่ใกล้เคียงกับมอเตอร์ไซค์แบบใช้น้ำมัน ทั้งนี้ เป็นราคาเฉพาะรถเปล่า ไม่รวมแบตเตอรี่
มอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าในเคนยาได้รับการออกแบบมาให้มีความคงทน แข็งแรงมากพอที่จะวิ่งไปตามถนน ซึ่งส่วนใหญ่จะขรุขระและเต็มไปด้วยก้อนหิน และที่สำคัญคือยิ่งใช้งานนานไปก็ยิ่งประหยัดกว่ามอเตอร์ไซค์แบบใช้น้ำมัน
เควิน มาชาเรีย วัย 28 ปี ผู้มีอาชีพขนส่งสินค้าและรับ-ส่งผู้โดยสารทั่วกรุงไนโรบี ยกตัวอย่างว่า ตอนที่ใช้มอเตอร์ไซค์รุ่นน้ำมัน เขาต้องใช้เงินเติมน้ำมันแต่ละวันราว 5.70-6.51 ดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 197-225 บาท) แต่เมื่อเขาเปลี่ยนมาใช้มอเตอร์ไซค์ไฟฟ้า ค่าใช้จ่ายในการเปลี่ยนแบตเตอรี่ต่อวันของเขา ลดเหลือเพียงครึ่งหนึ่งของค่าใช้จ่ายเดิม
Ecobodaa เป็นเพียงหนึ่งในบริษัทสตาร์ทอัพในกรุงไนโรบี ที่กำลังหาทางขยายตลาดในเคนยา ก่อนที่จะขยับขยายไปยังประเทศอื่นในแอฟริกาตะวันออก
เคนยามีแหล่งพลังงานที่มั่นคง ซึ่ง 95% ได้จากแหล่งพลังงานหมุนเวียนซึ่งก็คือไฟฟ้าพลังน้ำ และเป็นปัจจัยสำคัญในการส่งเสริมธุรกิจมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้า ประเมินกันว่า พลังงานที่ผลิตได้ในเคนยานั้น เพียงพอที่จะใช้ชาร์จไฟฟ้าให้แบตเตอรี่มอเตอร์ไซค์ได้เป็นจำนวน 2 ล้านชุดต่อวัน และในเคนยาเองก็มีพื้นที่ที่ไฟฟ้าเข้าถึงราว 75% ทั่วประเทศ
นอกเหนือจากเคนยา และยูกันดา แทนซาเนียก็เป็นประเทศที่ศักยภาพในการผลิตพลังงานไฟฟ้ามากพอที่จะรองรับการใช้งานมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าทั่วประเทศ และกลายเป็นประเทศเป้าหมายต่อไปของบริษัทจำหน่ายมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าเหล่านี้
เครดิตภาพ : REUTERS
