ความทุกข์ เป็นสัจจธรรมข้อหนึ่งของชีวิต ที่มนุษย์ไม่สามารถ “หลีกเลี่ยง” หรือ “หนีพ้น” ได้ ประเด็นจึงไม่ได้อยู่ที่เราจะ “หนีทุกข์” ได้อย่างไร แต่อยู่ที่เราจะ “อยู่กับความทุกข์” ที่เกิดขึ้นในชีวิตไม่ให้ทุกข์ได้อย่างไร
ในทางพระพุทธศาสนาสอนให้เรียนรู้ความทุกข์ เพื่อให้เกิดความสุขที่แท้จริง พระพุทธศาสนาจึงสอนให้มนุษย์เผชิญความทุกข์อย่างมีสติ เมื่อความทุกข์เข้ามากระทบในชีวิต ก็ไม่โวยวาย ทุรนทุราย แต่ให้มีสติค่อยๆ คิด จัดการปัญหาที่เกิดขึ้น ที่สำคัญที่สุดคือ การรู้จักจัดการความรู้สึกของตนเอง เพื่อสามารถอยู่กับความทุกข์หรือปัญหาที่เกิดขึ้นได้ ในทางกลับกัน หากเราไม่ยอมรับกับความทุกข์หรือปัญหาที่เกิดขึ้น ความรู้สึกทุกข์ยิ่งจะมีมากขึ้นเป็นทวีคูณ ยิ่งทำให้การแก้ปัญหา หรือการจัดการความทุกข์ มีความผิดพลาดมากขึ้น
มีสองสามีภรรยาติดหนี้ 40 ล้าน สามีกลุ้มใจมาก หลังจากได้รับจดหมายแจ้งว่า พรุ่งนี้เช้าธนาคารจะมายึดทรัพย์ที่บ้าน ทำให้สามีนอนไม่หลับ เดินไปเดินมารอบห้องอยู่จนดึก ภรรยาจึงได้ถามว่า “จะเดินอะไรนักหนา นอนได้แล้ว พรุ่งนี้ต้องทำงาน” สามีจึงตอบกลับ ด้วยความโมโหว่า “เธอจะให้พี่หลับได้อย่างไร พรุ่งนี้ธนาคารจะมายึดทรัพย์ที่บ้าน” ภรรยาจึงเสนอทางออกว่า “งั้นพี่เอาเบอร์โทรศัพท์ของผู้จัดการธนาคารมานี่ ฉันจะโทรฯ ไปคุยกับเค้าเอง” ภรรยาจึงโทรฯ หาผู้จัดการธนาคาร “ผู้จัดการธนาคารใช่มั้ยคะ ที่จะมายึดทรัพย์ที่บ้านฉัน พรุ่งนี้ไม่ต้องมานะคะ สามีฉันไม่มีอะไรจะให้ แค่นี้นะคะ” แล้วก็วางสาย ฝ่ายสามีพอภรรยาจัดการโทรศัพท์พูดคุยกับผู้จัดการธนาคาร ก็รู้สึกผ่อนคลาย ล้มตัวลงนอนหลับสบาย แต่คนที่นอนไม่หลับ คือ ผู้จัดการธนาคาร เวลาผ่านไปสักพัก ผู้จัดการธนาคารจึงโทรศัพท์กลับมาที่เบอร์ของภรรยา แล้วพูดว่า “ที่คุณบอกว่าสามีคุณไม่มีอะไรให้นะไม่จริง ผมได้ข่าวว่า สามีคุณน่ะมี แต่เอาทุกอย่างไปให้กิ๊ก แค่นี้นะครับ” พูดจบผู้จัดการธนาคารก็ปิดโทรศัพท์ นอนหลับสบาย ส่วนสามีภรรยาลุกขึ้นมาตบกันทั้งคืน
บางครั้งเราไม่สามารถแก้ไขทุกเรื่องที่เกิดขึ้นในชีวิตได้ แต่เราสามารถอยู่กับเรื่องราวที่มากระทบด้วยการ “ปล่อยวางความคิด” ถ้าสังเกตให้ดี บางครั้งเรื่องราวปัญหาหนักมาก แต่เราไม่ทุกข์ เพราะไม่คิด “มนุษย์ทุกข์เพราะคิด” แต่เมื่อห้ามความคิดไม่ได้ เราจึงควร “คิดให้เป็น จึงจะเห็นสุข” ป่านนี้สองสามีภรรยาเป็นอย่างไร “สุข” หรือ “ทุกข์”
เวลามีความทุกข์ ต้องเปลี่ยนปัญหาให้เป็นปัญญา คนทุกคนเกิดมาก็ต้องเจอปัญหากันทั้งนั้น ไม่มากก็น้อย เมื่อเจอปัญหาก็ต้องตั้งสติก่อน แล้วค่อยหาทางออก มองปัญหาด้วยปัญญา การแก้ไขปัญหาชีวิต เหมือนเราได้ทำแบบฝึกหัดชีวิต บทเรียนชีวิตมีไว้ให้จดจำ ไม่ได้มีไว้ให้ทำซ้ำรอย
เมื่อเจอปัญหาให้ท่องคาถาว่า “ทุกข์กว่านี้เราก็ผ่านมาแล้ว เหนื่อยกว่านี้ เราก็ผ่านมาแล้ว ปัญหาแค่นี้ ทำไมเราจะผ่านมันไปไม่ได้” ทุกข์ก็ต้องทนหน่อยนะโยม เพราะอีกไม่กี่วัน ก็จะถึงวันศุกร์แล้ว
……………………………………………..
คอลัมน์ : ลานธรรม
โดย : พระครูปลัดบัณฑิต อินฺทเมธี ผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดสังข์กระจายวรวิหาร รองประธานเครือข่ายธรรมะอารมณ์ดี
