สถาบันพัฒนาคุณภาพวิชาการ (พว.) ร่วมกับ 8 มหาวิทยาลัย จัดนิทรรศการและการประกาศผลรางวัลนวัตกรรม GPAS 5 Steps สำหรับเยาวชนผู้นำการเปลี่ยนแปลง Youth-Change Agents: GPAS 5 Steps Innovations Competition 2023 โดยมี รศ.ดร.วินัย พูลศรี คณบดีคณะศึกษาศาสตร์และพัฒนศาสตร์ ม.เกษตรศาสตร์ วิทยาเขตกำแพงแสน เป็นประธานเปิดงาน ที่หอประชุมรักตะกนิษฐ มหาวิทยาลัยสวนดุสิต กรุงเทพฯ

รศ.ดร.วินัย กล่าวว่า การจัดงานครั้งนี้ พว.ได้สร้างโอกาสและจุดประกายให้เกิดกระบวนการคิดและการเรียนรู้ที่เป็นระบบจนเกิดเป็นการเรียนรู้แบบ Active learning ซึ่งเป็นโอกาสที่ดีที่ประเทศไทยจะพลิกโอกาสก้าวเข้าสู่มิตินวัตกรรมทางการการศึกษาอย่างแท้จริง และยังเป็นการสร้างมูลค่าเพิ่มทั้งชีวิตและจิตใจให้เด็ก ที่สำคัญเรื่องคุณภาพการจัดการเรียนการสอนโดยใช้รูปแบบ Active learning ก็เป็นการนำหลักการทฤษฎีไปสู่การปฏิบัติได้อย่างแท้จริงและมีคุณภาพมากขึ้น  

ดร.ศักดิ์สิน โรจน์สราญรมย์ ประธานกรรมการบริหาร พว. กล่าวว่า การจัดกิจกรรมครั้งนี้ เป็นการรวมพลังทางวิชาการระหว่างพว. กับสถาบันอุดมศึกษาที่เป็นผู้นำทางวิชาการ 8 สถาบัน ได้แก่ 1. ม.เกษตรศาสตร์ 2.จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย 3. ม.ขอนแก่น 4.ม.ศิลปากร 5.ม.ศรีนครินทรวิโรฒ 6.ม.แม่ฟ้าหลวง 7.ม.ทักษิณ และ 8. สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง โดยมีเป้าหมายร่วมกันในการพลิกโฉมคุณภาพการศึกษาของประเทศ เพื่อให้นักเรียนได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้และแสดงศักยภาพในการเป็นนวัตกรซึ่งเป็นผลลัพธ์ของการจัดการเรียนการสอนแบบ Active Learning ด้วยกระบวนการคิดขั้นสูงเชิงระบบ GPAS 5 Steps เกิดการสร้างสรรค์นวัตกรรมที่เป็นรูปธรรม เป็นการพลิกโฉมการสอนให้เด็กทุกคนมีโอกาสเท่าเทียมกัน สร้างการมีส่วนร่วมในการลงมือทำ สะท้อนความสำเร็จของครูผู้สอนที่บ่มเพาะนักเรียนให้เป็นนวัตกร ผู้บริหารโรงเรียนที่สนับสนุนการจัดการเรียนการสอน สื่อการเรียนการสอน แหล่งเรียนรู้ที่มุ่งพัฒนากระบวนการคิดขั้นสูงเชิงระบบ รวมถึงผู้ปกครองที่เปลี่ยนความเชื่อจากการยึดถือความสำเร็จของบุตรหลานจากคะแนนสอบ มาเป็นส่งเสริมการเรียนรู้อย่างมีความสุขและการพัฒนานักเรียนในมิติของการปฏิบัติและคุณลักษณะที่ดีงาม เพื่อสร้างผู้นำการเปลี่ยนแปลงที่จะสร้างการเปลี่ยนแปลงไปสู่คุณภาพชีวิตและสังคมที่น่าอยู่ขึ้น

ดร.นิวัตร นาคะเวช นายกสภาผู้ปกครองและครูแห่งประเทศไทย กล่าวว่า ความร่วมมือครั้งนี้เป็นการเริ่มต้นสิ่งที่เป็นคุณค่าในอนาคตการศึกษา และจากนวัตกรรมที่เกิดจากผู้เรียนในครั้งนี้ ทำให้เห็นว่าครูมีส่วนสำคัญในการจัดกระบวนการให้ผู้เรียน โดยใช้กระบวนการ GPAS 5 Steps ซึ่งก็คือระเบียบวิธีการวิจัยทางวิทยาศาสตร์ที่มีจุดเด่น คือ เมื่อเด็กได้ทดลองปฏิบัติแล้วได้สรุปความรู้ ยังได้คิดที่จะสื่อสารและนำเสนอนวัตกรรมใหม่ ซึ่งถือเป็นจุดที่มีความสำคัญอย่างยิ่ง เพราะในหลักวิทยาศาสตร์ก็คือการประยุกต์ใช้ ทำให้เกิดเป็นการสื่อสารและยกระดับนวัตกรรม แต่การจะเกิดการสื่อสารและนวัตกรรมได้นอกจากต้องเกิดจากการคิดวิเคราะห์ การรวบรวมข้อมูลที่สมบูรณ์และมีการทดลองแล้ว ยังต้องมีแรงจูงใจและผลักดันจากครู รวมถึงการประเมินและเพิ่มคุณค่านวัตกรรม ขณะที่ครอบครัวก็ถือเป็นจุดเริ่มต้นที่สำคัญ ถ้าผู้ปกครองหรือครอบครัวไม่ให้ความสำคัญโรงเรียนก็จะไม่สามารถดำเนินการให้ลูกหลานเป็นคนที่มีความคิดสร้างสรรค์ได้

“ปัจจุบันในศตวรรษที่ 21 เราจะพูดถึงเรื่องของ Active Learning กันมากซึ่งก็คือกระบวนการในการให้นักเรียนเป็นศูนย์กลาง หรือผู้เรียนสำคัญที่สุด นั่นก็คือการให้ผู้เรียนได้ปฏิบัติจริง แต่ในทางปฏิบัติครูยังคงใช้เวลาพูดในห้องเรียนมากกว่าให้เด็กปฏิบัติ ซึ่งควรจะยกเลิกได้แล้ว ครูควรจะพูดให้น้อยกว่าให้ผู้เรียนได้รวมกลุ่มคิด วิเคราะห์ สรุปบทเรียนร่วมกัน คิดสร้างสรรค์ร่วมกัน อยากให้โรงเรียนตระหนักถึงเรื่องนี้ให้มาก เพราะฉะนั้นสิ่งที่ พว. และ 8 มหาวิทยาลัยกำลังทำถือว่าเป็นการผลักดัน เรื่องของ Active Learning และการให้นักเรียนเป็นผู้ปฏิบัติจริง และผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง ซึ่งถ้าโรงเรียนได้นำกระบวนการนี้ไปใช้ นำไปสู่การสอนให้ได้ ก็จะทำให้เกิดนวัตกรรมใหม่ๆ เพราะกระบวนการนี้เป็นการสร้างให้เด็กรู้จักการคิดวิเคราะห์ คิดอย่างมีเหตุผล ซึ่งไม่ใช่การตอบคำถามคณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์ อย่างเดียว แต่จะสามารถตอบคำถามได้ทั้งหมดทุกคำถามแม้แต่ทักษะการทำงาน ทักษะทางอาชีพ” ดร.นิวัตร กล่าว