ผักก้านจอ เป็นพืชน้ำและมักพบในแหล่งน้ำจืด เช่น หนอง บึง นาข้าว หรือบริเวณที่มีน้ำขัง ซึ่งจะแตกต่างจากผักสวนครัวส่วนใหญ่ที่ปลูกในดิน ผักก้านจองเป็นพืชน้ำที่เจริญเติบโตได้ดีในสภาพแวดล้อมที่ชุ่มชื้นและมีน้ำขัง ใบเดี่ยว รูปร่างกลมรี ยาว 15-18 ซม. กว้าง 12 ซม. มีก้านใบงอกยื่นอยู่เหนือผิวน้ำก้านใบยาวประมาณ 30 ซม. ก้านใบสีเขียวอ่อนเป็นเหลี่ยม แผ่นใบใหญ่และแผ่นคล้ายใบ ตาลปัตรดอกเป็นดอกช่อแบบร่ม มีดอกย่อย 7-10 ดอก กลีบดอกสีเหลืองอ่อนหลุดร่วงง่ายเส้นผ่าศูนย์กลางของดอกย่อย ประมาณ 1.5 ซม.
ผักก้านจองมีสรรพคุณทางยามากมาย ช่วยเจริญอาหาร ผักพายมีรสหวานมัน อุดมไปด้วยวิตามินและแร่ธาตุที่จำเป็นต่อร่างกาย โดยเฉพาะวิตามินซี วิตามินเอ และเบต้าแคโรทีน วิตามินเหล่านี้มีส่วนช่วยกระตุ้นการหลั่งน้ำย่อยและช่วยย่อยอาหาร ทำให้เจริญอาหารมากขึ้น ลดไข้ ผักพายมีฤทธิ์เย็น ช่วยขับความร้อนออกจากร่างกาย ป้องกันไข้หวัดหัวลม ผักพายมีสรรพคุณแก้หวัด แก้ปวดหัว แก้วิงเวียนศีรษะ แก้ไอ ผักพายมีสรรพคุณแก้ไอ ขับเสมหะ
มีสรรพคุณแก้ท้องเสีย ขับลม แก้ท้องอืดท้องเฟ้อ รักษาแผลในกระเพาะ ผักพายมีสรรพคุณแก้แผลในกระเพาะอาหาร จึงช่วยบรรเทาอาการปวดท้อง คลื่นไส้อาเจียน ท้องอืดท้องเฟ้อ ที่เกิดขึ้นจากการอักเสบของกระเพาะอาหารได้ ขับลม ผักพายมีสรรพคุณขับลม แก้ท้องอืดท้องเฟ้อ รักษาแผลร้อนในในปาก ผักพายมีสรรพคุณแก้แผลร้อนในใน
วิธีรับประทานผักก้านจองเพื่อประโยชน์ทางยา รับประทานสด ผักพายสามารถรับประทานสดได้ นิยมนำมารับประทานเป็นผักเคียงหรือนำมาประกอบอาหาร เช่น ผัดผักพาย แกงส้มผักพาย เป็นต้น ต้มดื่ม ผักพายสามารถนำมาต้มดื่มเพื่อแก้ไอ แก้ท้องเสีย แก้แผลในกระเพาะอาหาร บดเป็นผง ผักพายสามารถนำมาบดเป็นผงแล้วนำมารับประทานหรือนำมาชงเป็นชาดื่มเพื่อแก้ไอ แก้ท้องเสีย แก้แผลในกระเพาะอาหาร เป็นต้น
การบริโภคอาจจะเสี่ยงพยาธิ เพราะผักก้านจองมักขึ้นตามแหล่งน้ำธรรมชาติ อาจปนเปื้อนไข่พยาธิหรือแบคทีเรีย ไม่ควรกินดิบเด็ดขาด ควรผ่านความร้อนก่อนทุกครั้ง
