ในยุคที่การทำงานแบบไฮบริดกำลังเป็นที่นิยม การใช้ไฟฟ้าในช่วงกลางวันในบ้านเรือนก็เพิ่มมากขึ้นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ทำให้การติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์กลายเป็นทางเลือกที่น่าสนใจสำหรับผู้ที่ต้องการลดค่าใช้จ่ายด้านพลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ อย่างไรก็ตาม ก่อนที่จะตัดสินใจติดตั้งโซลาร์เซลล์นั้น หลายคนอาจสงสัยว่าการติดตั้งต้องขออนุญาตหรือไม่ และมีขั้นตอนอย่างไร ชวนหาคำตอบไปพร้อมกันกับ Krungsri The COACH ของธนาคารกรุงศรีอยุธยา ที่ได้รวบรวมข้อมูลได้อย่างน่าสนใจ

เริ่มจากรู้จักประเภทของโซลาร์เซลล์บ้าน

ก่อนพิจารณาว่าต้องขออนุญาตหรือไม่ ควรรู้จักประเภทของโซลาร์เซลล์ที่สามารถติดตั้งบนหลังคาบ้านได้ มี 3 ประเภทหลัก ได้แก่

1. โซลาร์เซลล์แบบออฟกริด (Off Grid): เหมาะสำหรับบ้านที่อยู่ในพื้นที่ห่างไกลซึ่งไฟฟ้าเข้าไม่ถึง หรือผู้ที่ต้องการพลังงานสำรองในกรณีฉุกเฉิน ระบบออฟกริดทำงานโดยผลิตไฟฟ้าจากแสงอาทิตย์และเก็บไว้ในแบตเตอรี่เพื่อใช้งาน โดยไม่เชื่อมต่อกับโครงข่ายไฟฟ้าภายนอก อย่างไรก็ตาม ระบบนี้มีข้อเสียคือต้องใช้แบตเตอรี่ ซึ่งมีต้นทุนสูงและต้องดูแลรักษาอย่างสม่ำเสมอ

2. โซลาร์เซลล์แบบออนกริด (On Grid): เป็นที่นิยมสำหรับบ้านทั่วไป โดยจะใช้พลังงานแสงอาทิตย์ในช่วงกลางวัน และเชื่อมต่อกับโครงข่ายไฟฟ้าเพื่อใช้ไฟฟ้าปกติในช่วงที่ไม่มีแสงแดด ข้อดีของระบบนี้คือติดตั้งง่าย ไม่ต้องใช้แบตเตอรี่ และสามารถขายไฟฟ้าส่วนเกินคืนให้กับการไฟฟ้าได้ แต่ข้อเสียคือหากไฟฟ้าหลักดับ ระบบที่ว่านี้ก็จะไม่สามารถทำงานได้

3. โซลาร์เซลล์แบบไฮบริด (Hybrid System): เป็นการผสมผสานข้อดีของระบบออฟกริดและออนกริด โดยใช้พลังงานแสงอาทิตย์ในช่วงกลางวัน และเก็บพลังงานไว้ในแบตเตอรี่เพื่อใช้ในช่วงกลางคืน หากพลังงานในแบตเตอรี่หมด ก็สามารถใช้ไฟฟ้าจากโครงข่ายไฟฟ้าได้ ระบบนี้เหมาะสำหรับพื้นที่ที่ไฟฟ้าดับบ่อย แต่มีข้อเสียคือมีต้นทุนการติดตั้งสูง และไม่สามารถขายไฟฟ้าคืนให้กับการไฟฟ้าได้

ติดตั้งโซลาร์เซลล์บ้านต้องขออนุญาตหรือไม่?

คำตอบ คือ ขึ้นอยู่กับประเภทของระบบโซลาร์เซลล์ที่เลือกใช้ หากเลือกติดตั้งโซลาร์เซลล์แบบออฟกริด ซึ่งเป็นระบบที่ไม่เชื่อมต่อกับโครงข่ายไฟฟ้าหลัก ก็ไม่จำเป็นต้องขออนุญาตจากหน่วยงานใดๆ อย่างไรก็ตาม เพื่อความปลอดภัยและประสิทธิภาพสูงสุด ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญเพื่อออกแบบระบบให้เหมาะสมกับความต้องการ

ในทางกลับกัน หากเลือกติดตั้งโซลาร์เซลล์แบบออนกริด หรือไฮบริด ซึ่งเป็นระบบที่เชื่อมต่อกับโครงข่ายไฟฟ้าหลัก คุณจำเป็นต้องขออนุญาตจาก 3 หน่วยงานหลัก ได้แก่

1. หน่วยงานราชการส่วนท้องถิ่น เช่น สำนักงานเขต เทศบาล หรือองค์การบริหารส่วนตำบล เพื่อขออนุญาตดัดแปลงอาคาร
2. สำนักงานคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (กกพ.) เพื่อขอยกเว้นการรับใบอนุญาตประกอบกิจการไฟฟ้า
3. การไฟฟ้านครหลวง (กฟน.) หรือการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.) เพื่อขอเชื่อมต่อโครงข่ายไฟฟ้า

ขั้นตอนการขออนุญาตติดตั้งโซลาร์เซลล์

1. ยื่นขออนุญาตติดตั้งต่อหน่วยงานท้องถิ่น โดยต้องมีการตรวจสอบความแข็งแรงของโครงสร้างจากวิศวกร และเตรียมเอกสารที่เกี่ยวข้อง เช่น แบบแปลนโครงสร้างที่รองรับแผงโซลาร์เซลล์ และรายละเอียดการติดตั้ง ซึ่งขอได้จากผู้ให้บริการติดตั้งโซลาร์เซลล์

2. แจ้งขอยกเว้นใบอนุญาตประกอบกิจการไฟฟ้าต่อคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (กกพ.) การติดตั้งโซลาร์เซลล์ที่มีกำลังการผลิตไม่เกิน 1,000 กิโลวัตต์ จะต้องแจ้งขอยกเว้นการรับใบอนุญาตประกอบกิจการไฟฟ้าจาก กกพ.โดยยื่นเรื่องพร้อมเอกสารตามที่ กกพ. กำหนด

3. ยื่นเรื่องขออนุญาตเชื่อมขนานกับระบบโครงข่ายไฟฟ้าต่อ กฟน. หรือ กฟภ. ยื่นคำขอต่อการไฟฟ้าในพื้นที่เพื่อขออนุญาตเชื่อมต่อโครงข่ายไฟฟ้า โดยสามารถเลือกได้ว่าจะติดตั้งเพื่อใช้ไฟฟ้าภายในบ้านอย่างเดียว หรือต้องการขายไฟฟ้าส่วนเกินให้กับการไฟฟ้า มีอัตรารับซื้อที่ 2.20 บาทต่อหน่วย

4. รับการตรวจสอบระบบโซลาร์เซลล์จากเจ้าหน้าที่การไฟฟ้า เมื่อติดตั้งระบบเสร็จสิ้น เจ้าหน้าที่การไฟฟ้าจะเข้ามาตรวจสอบระบบและเปลี่ยนมิเตอร์เป็นแบบดิจิทัล พร้อมติดตั้งอุปกรณ์ป้องกันไฟย้อนกลับ โดยเจ้าของบ้านต้องเป็นผู้รับผิดชอบค่าใช้จ่ายในส่วนนี้เอง เมื่อเสร็จสิ้นแล้วสามารถเริ่มการใช้งานได้เลย

เช็คราคาค่าติดตั้ง พร้อมประหยัดไฟรับหน้าร้อน

นอกจากการขออนุญาตติดตั้งแล้ว การเตรียมงบประมาณก็เป็นสิ่งสำคัญที่ควรพิจารณาอย่างรอบคอบ ค่าใช้จ่ายในการติดตั้งโซลาร์เซลล์จะแตกต่างกันไปตามขนาดและประเภทของระบบ โดยปัจจุบันมีสินเชื่อเพื่อการติดตั้งโซลาร์รูฟโดยเฉพาะสามารถศึกษาเพื่อหาตัวช่วยลดภาระได้รวมถึงควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านการติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ และเตรียมเอกสารที่เกี่ยวข้องให้ครบถ้วนก่อนดำเนินการ เพื่อให้กระบวนการติดตั้งเป็นไปอย่างราบรื่นและถูกต้องตามกฎหมาย

ติดตามอ่านเรื่องราวความรู้ด้านเงินและการลงทุนแบบย่อยง่ายเพิ่มเติมได้ที่เว็บไซต์ www.krungsri.com/th/krungsri-the-coach/home หรือติดตามรายการ Krungsri The COACH ผ่านช่องทาง YouTube และ Facebook: Krungsri Simple