สำนักข่าวต่างประเทศรายงานจากกรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น เมื่อวันที่ 4 ธ.ค. ว่า นายกรัฐมนตรีซานาเอะ ทาคาอิจิ ผู้นำญี่ปุ่น ร่วมการตอบกระทู้ถามสดของสมาชิกรัฐสภา เมื่อวันพุธที่ผ่านมา ซึ่งคำถามยังคงรวมถึงข้อพิพาทกับจีนเรื่องไต้หวัน ซึ่งเธอตอบว่า จุดยืนของรัฐบาลโตเกียวเกี่ยวกับไต้หวัน “ยังคงไม่เปลี่ยนแปลง” โดยอ้างอิงถึงพันธสัญญาฉบับปี 2515 ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของความสัมพันธ์ปกติระหว่างจีนกับญี่ปุ่น
สาระสำคัญจากแถลงการณ์ร่วมฉบับปี 2515 ระบุว่า “รัฐบาลแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน เน้นย้ำว่าไต้หวันเป็นส่วนหนึ่งของดินแดนที่ไม่อาจแบ่งแยกได้ของสาธารณรัฐประชาชนจีน” ซึ่งทาคาอิจิกล่าวว่า “ญี่ปุ่นมีความเข้าใจอย่างเต็มเปี่ยม และให้ความเคารพต่อจุดยืนนี้”
ขณะเดียวกัน แถลงการณ์ร่วมฉบับดังกล่าวยังระบุว่า ญี่ปุ่นยึดมั่นต่อจุดยืนภายใต้มาตรา 8 ของปฏิญญาพอตส์ดัม และปฏิญญาไคโร ฉบับปี 2486 ซึ่งกำหนดให้ญี่ปุ่นคืนดินแดนที่ยึดไปจากจีน
การให้ความเห็นครั้งล่าสุดของผู้นำญี่ปุ่นเกี่ยวกับเรื่องนี้ เกิดขึ้นเกือบหนึ่งเดือน หลังเธอกล่าวเมื่อวันที่ 7 พ.ย. ที่ผ่านมา ว่าการโจมตีไต้หวันโดยกองทัพปลดปล่อยประชาชนจีน (พีแอลเอ) อาจเข้าข่าย “สถานการณ์คุกคามการอยู่รอด” ต่อญี่ปุ่น ซึ่งอาจเปิดทางให้รัฐบาลโตเกียวสามารถใช้ปฏิบัติการทางทหารเข้าแทรกแซง
คำกล่าวของทาคาอิจิในวันนั้นสร้างความไม่พอใจอย่างรุนแรงให้กับจีนจนถึงตอนนี้ ซึ่งใช้มาตรการกดดันทั้งทางการเมืองและเศรษฐกิจต่อญี่ปุ่น ไม่ว่าจะเป็น การห้ามพลเมืองเดินทางไปท่องเที่ยวและศึกษา การระงับนำเข้าอาหารทะเลจากญี่ปุ่น และการร้องเรียนผ่านสหประชาชาติ (ยูเอ็น)
อีกด้านหนึ่ง ประธานาธิบดีอี แจ-มยอง ผู้นำเกาหลีใต้ กล่าวถึงความสัมพันธ์ตึงเครียดระหว่างจีนกับญี่ปุ่น ว่าสำหรับเกาหลีใต้ “การเลือกข้างมีแต่จะทำให้ความตึงเครียดเลวร้ายลงเท่านั้น” พร้อมทั้งยกสำนวนเกาหลีที่แปลความได้ว่า “ห้ามการทะเลาะวิวาท แต่ช่วยให้มีการตกลงกันได้”
ผู้นำเกาหลีใต้กล่าวด้วยว่า เอเชียตะวันออกเฉียงเหนือเป็น “ภูมิภาคที่อันตรายอย่างยิ่งในแง่ของความมั่นคงทางทหาร” ดังนั้น “แนวทางในอุดมคติที่เหมาะสม” คือ “การอยู่ร่วมกัน เคารพซึ่งกันและกัน และร่วมมือกันให้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้”.
เครดิตภาพ : AFP
