เมื่อวันที่ 29 มิ.ย.นายแพทย์เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์) เป็นรองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา และอินฟลูเอ็นเซอร์สายสุขภาพชื่อดัง ได้โพสต์ข้อความลงในเพจหมอเจด โดยระบุว่า

หลายคนงดหมูสามชั้น ไม่แตะของทอด แต่พอตรวจเลือดกลับเจอไตรกลีเซอไรด์สูง LDL สูง หรือไขมันดีต่ำ แล้วก็สงสัยว่า “ผมไม่ได้กินมันเลย ไขมันมาจากไหน?” คำตอบคือไขมันในเลือดไม่ได้ขึ้นจากของมันอย่างเดียวครับ พฤติกรรมบางอย่างทำให้ตับสร้างไขมันเพิ่ม เผาผลาญได้น้อยลง และทำให้หลอดเลือดเสื่อมเงียบ ๆ ต่อให้จานดูไม่มัน ตัวเลขก็ยังพุ่งได้ครับ

1 ไม่ออกกำลังกาย ขยับตัวน้อย

นั่งทำงานทั้งวัน เดินน้อย กลับบ้านก็นั่งต่อ แบบนี้กล้ามเนื้อแทบไม่ได้ดึงน้ำตาลและไขมันไปใช้ครับ พอพลังงานเหลือ ตับก็เอาไปเปลี่ยนเป็นไตรกลีเซอไรด์ได้อีก คนที่บอกว่าไม่ได้กินของมัน แต่วันหนึ่งเดินไม่ถึงสองพันก้าว ก็ต้องดูตรงนี้ด้วยครับ เริ่มง่าย ๆ ด้วยเดินเร็ววันละ 20–30 นาที ลุกทุกชั่วโมง และฝึกกล้ามเนื้อสัปดาห์ละ 2–3 วัน

2 นอนน้อย พักผ่อนไม่พอ

นอนดึก ตื่นเช้า หรือนอนครบแต่หลับไม่ลึก ทำให้ฮอร์โมนหิวรวน อินซูลินทำงานแย่ลง และร่างกายอยากของหวานมากขึ้นครับ บางคนไม่ได้กินมัน แต่กินจุกจิกทั้งวันเพราะพักไม่พอ แบบนี้ไตรกลีเซอไรด์ก็ขึ้นได้เหมือนกัน อย่ามองการนอนเป็นเรื่องรอง เพราะถ้านอนพัง การคุมอาหารก็มักพังตามครับ

3 ดื่มแอลกอฮอล์หรือสูบบุหรี่

แอลกอฮอล์ทำให้ตับสร้างไตรกลีเซอไรด์เพิ่ม โดยเฉพาะคนที่ดื่มพร้อมกับของแกล้มหรือดื่มหนักเป็นครั้ง ๆ ส่วนบุหรี่ทำร้ายผนังหลอดเลือด ลดไขมันดี และทำให้คราบไขมันเกาะง่ายขึ้นครับ ไม่ใช่ว่าไม่กินหมูทอดแล้วจะชดเชยเบียร์สามขวดได้ ตับไม่ได้คิดบัญชีให้แบบนั้นครับ

4 กินหวานจัด คาร์บเยอะ

น้ำหวาน ขนม เบเกอรี่ ข้าว เส้น หรือผลไม้ปั่น ถ้ากินเกินที่ร่างกายใช้ ตับสามารถเปลี่ยนน้ำตาลส่วนเกินเป็นไตรกลีเซอไรด์ได้ครับ นี่เป็นเหตุผลว่าทำไมบางคนกินอาหารไม่มัน แต่ไตรกลีเซอไรด์สูงมาก เพราะตัวการจริงคือหวานและแป้ง ไม่ใช่น้ำมันในจานอย่างเดียว ถ้าจะเริ่มแก้ ให้ตัดน้ำหวานก่อน แล้วลดคาร์บซ้อนในมื้อเดียวครับ

5 เครียดเรื้อรัง

เครียดนาน ๆ ทำให้คอร์ติซอลสูงขึ้นเป็นช่วง ๆ หิวง่าย นอนแย่ และอยากของหวานหรืออาหารปลอบใจมากขึ้นครับ ความเครียดยังทำให้น้ำตาลกับไขมันคุมยากกว่าเดิมด้วย บางคนคุมอาหารดีวันธรรมดา แต่พอเครียดก็กินรวดเดียวตอนกลางคืน แบบนี้ตัวเลขก็ขึ้นได้เหมือนกัน ต้องหาวิธีระบายความเครียดที่ไม่ใช่การกิน เช่น เดิน ออกกำลังกาย หายใจช้า ๆ หรือพักจากหน้าจอบ้างครับ

อยากให้ไขมันลง ควรเริ่มตรงไหน?

• ตัดน้ำหวานและลดแป้งขัดสี เช่น ชาเย็น น้ำอัดลม ขนมปังขาว เบเกอรี่ และขนม เพราะน้ำตาลส่วนเกินถูกเปลี่ยนเป็นไตรกลีเซอไรด์ได้ครับ

• เพิ่มโปรตีนคุณภาพ เช่น ปลา ไก่ไม่ติดหนัง ไข่ เต้าหู้ ถั่ว และเนื้อไม่ติดมัน เพื่อให้อิ่มนาน รักษากล้ามเนื้อ และลดการกินจุกจิก

• เพิ่มอาหารที่มีไฟโตสเตอรอล เช่น ถั่ว อัลมอนด์ เมล็ดทานตะวัน งา อะโวคาโด และธัญพืชไม่ขัดสี ซึ่งช่วยลดการดูดซึมคอเลสเตอรอลบางส่วนได้

• เพิ่มไขมันดีและโอเมก้า-3 จากปลาทะเล เช่น ปลาทู แซลมอน อะโวคาโด และน้ำมันมะกอกหรือน้ำมันคาโนลา ลดไตรกลีเซอไรด์และแทนที่ไขมันอิ่มตัวจากของทอดครับ

• เพิ่มผักทุกมื้อ และเลือกผลไม้ทั้งลูกแทนน้ำผลไม้ เพื่อเพิ่มใยอาหาร ช่วยเรื่องน้ำหนัก น้ำตาล และไขมันในเลือด

• เดินหลังอาหารและฝึกกล้ามเนื้อ เพราะต่อให้กินดี แต่ยังนั่งทั้งวัน ไขมันก็ลงยากครับ

• นอนให้พอ ลดแอลกอฮอล์ และหยุดบุหรี่ เพราะสามอย่างนี้ทำให้ทั้งไตรกลีเซอไรด์ HDL และสุขภาพหลอดเลือดแย่ลง

• ตรวจซ้ำทั้งไตรกลีเซอไรด์ LDL HDL และน้ำตาล อย่าดูแค่คอเลสเตอรอลรวมครับ

ไขมันในเลือดไม่ได้ขึ้นจากของมันอย่างเดียวครับ ถ้ายังนั่งทั้งวัน นอนน้อย ดื่มหนัก กินหวาน และเครียดสะสม ตับก็ยังสร้างไขมันเพิ่มได้อยู่ดี อย่าโทษไข่หรือถั่วทุกครั้ง ทั้งที่น้ำหวานกับพฤติกรรมเดิมยังอยู่ครบครับ ใครมีคำถาม หรืออยากให้ผมเขียนความรู้เรื่องอะไรคอมเมนต์กันมาได้เลยนะครับ