จังหวัดฉะเชิงเทราเดินหน้าขับเคลื่อนเศรษฐกิจสุขภาพอย่างเป็นรูปธรรม เมื่อ กรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก ร่วมกับ มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ ต่อยอดความร่วมมือพัฒนา “นวดโพธิ์-บางปะกง” ให้เป็นอัตลักษณ์การนวดไทยของพื้นที่ เชื่อมโยงภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทยกับสปา เวลเนส สมุนไพร การท่องเที่ยว และทุนวัฒนธรรมแห่งลุ่มน้ำบางปะกง ภายใต้ทิศทางการพัฒนาจังหวัดสู่ เมืองสมุนไพร (Herbal City) เมืองท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ (Wellness City) และ Chachoengsao Aroma City

ความเคลื่อนไหวดังกล่าวเป็นการต่อยอดจากการลงนามบันทึกความเข้าใจ หรือ MOU ระหว่างกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก กับมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ เมื่อวันที่ 27 เมษายน 2569 ซึ่งกำหนดกรอบความร่วมมือในการขับเคลื่อนฉะเชิงเทราสู่เมืองสมุนไพรและเมืองท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ โดยมีการพัฒนาทักษะการนวดไทยและการแพทย์แผนไทยภายใต้แนวคิด “โพธิ์-บางปะกง Academy” เป็นหนึ่งในกลไกสำคัญ

ล่าสุด เมื่อวันที่ 27 สิงหาคม 2569 ณ มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ จังหวัดฉะเชิงเทรา มีการจัดโครงการส่งเสริมศักยภาพชุมชนและสร้างการรับรู้อัตลักษณ์ชุมชนด้วยเศรษฐกิจสร้างสรรค์ สู่การเป็นเมืองอโรม่า หรือ Aroma City โดยมี ดร.วันนี นนท์ศิริ หัวหน้าผู้ตรวจราชการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เป็นประธาน พร้อมด้วย นายกรกฤช ลิ้มสมมุติ รองอธิบดีกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก และ รองศาสตราจารย์ ดร.ดวงพร ภู่ผะกา อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ ตลอดจนผู้บริหาร หน่วยงานภาคี นักวิชาการ ผู้ประกอบการ และเครือข่ายชุมชน เข้าร่วม

จาก “ท่านวด” สู่ “อัตลักษณ์สุขภาวะ” ของลุ่มน้ำบางปะกง

แนวคิดสำคัญของ “โพธิ์-บางปะกง” คือการพัฒนาการนวดไทยให้มีอัตลักษณ์ที่เชื่อมโยงกับบริบทของพื้นที่ ไม่ใช่เพียงการสร้างชื่อหรือชุดท่านวดใหม่ แต่เป็นการนำองค์ความรู้ด้านการแพทย์แผนไทย มาผสานกับเรื่องราว วิถีชีวิต และทรัพยากรของลุ่มน้ำบางปะกง เพื่อให้เกิดบริการสุขภาพที่สามารถบอกเล่า “ความเป็นฉะเชิงเทรา” ได้อย่างชัดเจน

แนวทางดังกล่าวสอดคล้องกับการขับเคลื่อนของกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก ที่มุ่งพัฒนาอัตลักษณ์การนวดไทยให้เชื่อมโยงกับภูมิภาคและพื้นที่ต่าง ๆ ของประเทศ โดยฉะเชิงเทราได้นำบริบทของแม่น้ำบางปะกงและทุนวัฒนธรรมของจังหวัดมาสร้างอัตลักษณ์ภายใต้ชื่อ “โพธิ์-บางปะกง”

ขณะเดียวกัน มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์และกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก อยู่ระหว่างการทำงานร่วมกันในเรื่ององค์ความรู้ มาตรฐาน การพัฒนาบุคลากร ตลอดจนการยกระดับการให้บริการสปาและเวลเนส เพื่อให้ “โพธิ์-บางปะกง” สามารถพัฒนาจากองค์ความรู้ไปสู่การนำไปใช้จริงในระบบบริการและการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ

เชื่อม “โพธิ์-บางปะกง” เข้ากับ Wellness Economy

เป้าหมายของการพัฒนาไม่ได้หยุดอยู่ที่บริการนวด แต่ต้องการสร้างห่วงโซ่มูลค่าใหม่ที่เชื่อมโยง

นวดไทย → การแพทย์แผนไทย → สปาและเวลเนส → สมุนไพร → ผลิตภัณฑ์สุขภาพ → อาหาร → การท่องเที่ยว → เศรษฐกิจชุมชน

เพื่อทำให้ภูมิปัญญาท้องถิ่นสามารถสร้างรายได้และกระจายประโยชน์ไปยังผู้ประกอบการ ชุมชน เกษตรกร และภาคบริการในพื้นที่โดยเฉพาะการเชื่อม “โพธิ์-บางปะกง” เข้ากับแนวคิด Chachoengsao Aroma City ซึ่งมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์วางแนวทางการสร้างประสบการณ์เมืองผ่านประสาทสัมผัสทั้ง 5 คือ รูป รส กลิ่น เสียง และสัมผัส หรือ The 5 Senses of Bang Pakong

“สัมผัส” สามารถเชื่อมกับนวดไทยและเวลเนส

“กลิ่น” เชื่อมกับพืชหอม สมุนไพร และผลิตภัณฑ์อโรม่า

“รส” เชื่อมกับอาหารอัตลักษณ์และวัตถุดิบท้องถิ่น

“รูป” เชื่อมกับภูมิทัศน์ ศิลปวัฒนธรรม และวิถีชุมชน

ส่วน “เสียง” เชื่อมกับธรรมชาติ เรื่องเล่า และวัฒนธรรมแห่งลุ่มน้ำบางปะกง

เมื่อองค์ประกอบเหล่านี้ถูกนำมาพัฒนาอย่างเป็นระบบ จึงสามารถต่อยอดจากบริการสุขภาพหนึ่งบริการ ไปสู่ Wellness Experience ที่มีอัตลักษณ์เฉพาะของจังหวัด

จาก MOU สู่การลงมือทำจริง

การขับเคลื่อน “โพธิ์-บางปะกง” ยังสะท้อนการนำกรอบความร่วมมือระดับนโยบายมาสู่การปฏิบัติ หลังจากเมื่อวันที่ 27 เมษายน 2569 นายพัฒนา พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข เป็นประธานในพิธีเปิดศูนย์การแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก เขตสุขภาพที่ 6 จังหวัดฉะเชิงเทรา และเป็นประธานสักขีพยานการลงนาม MOU เพื่อขับเคลื่อนฉะเชิงเทราสู่เมืองสมุนไพรและเมืองท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ

ในครั้งนั้นมีผู้บริหารระดับนโยบายเข้าร่วม อาทิ นพ.สมฤกษ์ จึงสมาน ปลัดกระทรวงสาธารณสุข น.ส.ฉัตรประอร นิยม ผู้ว่าราชการจังหวัดฉะเชิงเทรา ดร.นพ.พงศธร พอกเพิ่มดี อธิบดีกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก และ รศ.ดร.ดวงพร ภู่ผะกา อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ พร้อมหน่วยงานภาครัฐและภาคเอกชนของจังหวัด

สาระสำคัญของความร่วมมือครอบคลุมตั้งแต่งานวิจัยและนวัตกรรมสมุนไพร การพัฒนากำลังคน การสร้างมาตรฐานด้านเวลเนส การเชื่อมโยงข้อมูลสุขภาพและสมุนไพร ตลอดจนการสร้างระบบนิเวศธุรกิจที่เชื่อมวิสาหกิจชุมชนกับภาคอุตสาหกรรม

ดังนั้น การเดินหน้า “โพธิ์-บางปะกง” ในเดือนสิงหาคม จึงเป็นอีกขั้นหนึ่งของการเปลี่ยนกรอบความร่วมมือจากระดับนโยบายให้เกิดกิจกรรมและกลไกพัฒนาในพื้นที่จริง

RRU วางบทบาทมหาวิทยาลัยเป็น “ข้อต่อกลาง” ของระบบ

รศ.ดร.ดวงพร ภู่ผะกา อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ วางทิศทางให้มหาวิทยาลัยทำหน้าที่เป็นกลไกกลางในการเชื่อมองค์ความรู้ งานวิจัย หน่วยงานภาครัฐ ชุมชน ผู้ประกอบการ และตลาดเข้าด้วยกัน

โดยโจทย์สำคัญคือ การค้นหาและพัฒนา “ทุนที่พื้นที่มีอยู่แล้ว” ให้มีมาตรฐาน มีเรื่องราว และสามารถสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ ไม่ว่าจะเป็นภูมิปัญญานวดไทย สมุนไพร พืชหอม อาหาร ผลิตภัณฑ์ชุมชน หรือเส้นทางท่องเที่ยว

สำหรับการพัฒนา “โพธิ์-บางปะกง” มหาวิทยาลัยจะมีบทบาททั้งด้านการจัดการองค์ความรู้ การพัฒนากำลังคน การเชื่อมความต้องการของตลาด การสนับสนุนข้อมูลและงานวิจัย ตลอดจนการเชื่อมเครือข่ายบริการ เพื่อให้เกิดระบบที่สามารถขยายผลได้ในอนาคต

เป้าหมาย “โพธิ์-บางปะกง” ต้องไปไกลกว่าชื่อท่านวด

ทิศทางระยะต่อไปจึงไม่ใช่เพียงทำให้ประชาชนรู้จักชื่อ “นวดโพธิ์-บางปะกง” แต่คือการทำให้คำดังกล่าวกลายเป็น Wellness Identity ของฉะเชิงเทรา

เมื่อผู้คนกล่าวถึง “โพธิ์-บางปะกง” ควรสามารถเชื่อมโยงไปถึงการนวดไทยที่มีมาตรฐาน ภูมิปัญญาแห่งลุ่มน้ำบางปะกง สมุนไพร กลิ่นอัตลักษณ์ การพักผ่อน การท่องเที่ยว และประสบการณ์สุขภาวะที่มีความเป็นฉะเชิงเทราอยู่ในตัว

หากสามารถเชื่อมองค์ประกอบเหล่านี้เข้าด้วยกันอย่างต่อเนื่อง จะทำให้จังหวัดไม่ได้มีเพียง “ผลิตภัณฑ์ Wellness” เพิ่มขึ้น แต่สามารถสร้าง แบรนด์สุขภาวะของพื้นที่ ซึ่งเป็นสินทรัพย์ทางเศรษฐกิจระยะยาว และสร้างความแตกต่างจากเมืองท่องเที่ยวเชิงสุขภาพอื่น ๆ

นี่จึงเป็นความหมายที่สำคัญของการพัฒนา “โพธิ์-บางปะกง” จากภูมิปัญญานวดไทย สู่ Wellness Identity แห่งลุ่มน้ำบางปะกง และเป็นหนึ่งในกลไกที่จะช่วยขับเคลื่อนฉะเชิงเทราให้ก้าวจากเมืองอุตสาหกรรมและเกษตรกรรม ไปสู่เมืองที่มีเศรษฐกิจสุขภาพ เศรษฐกิจสร้างสรรค์ และการท่องเที่ยวคุณภาพสูงควบคู่กันอย่างยั่งยืน

#นวดโพธิ์บางปะกง #โพธิ์บางปะกง #ChachoengsaoAromaCity #ฉะเชิงเทราอโรมาเมืองแห่งกลิ่น #The5SensesOfBangPakong #WellnessForAll #WellnessThailand #AromaCity #HerbalCity #สมุนไพรไทย #นวดไทย #บางปะกง #ฉะเชิงเทรา #มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์