ในการประชุมคณะกรรมการนโยบายยานยนต์ไฟฟ้าแห่งชาติ (บอร์ดอีวี) ในวันที่ 10 กันยายนนี้ โดยมีนายกรัฐมนตรีเป็นประธาน มีวาระสำคัญในการพิจารณาปรับทิศทางและกรอบนโยบายการสนับสนุนยานยนต์ไฟฟ้า มุ่งเน้นการรักษาสมดุลระหว่างการคุ้มครองฐานการผลิตรถยนต์สันดาป/ค่ายรถญี่ปุ่นเดิม ควบคู่กับการส่งเสริมการลงทุนใหม่จากค่ายรถ EV จีนและต่างชาติ

ไฮไลต์สำคัญในการพิจารณาปรับโครงสร้างภาษีและหลักเกณฑ์

  • ปรับขึ้นภาษีรถนำเข้า CBU (ไร้ชิ้นส่วนในประเทศ) : กระทรวงการคลังและกรมสรรพสามิตอยู่ระหว่างพิจารณาปรับขึ้นภาษีสรรพสามิตสำหรับรถยนต์ไฟฟ้า (EV) และรถยนต์ไฟฟ้าประเภท (REEV) ที่นำเข้า 100% หรือไม่ได้ใช้ชิ้นส่วนในประเทศ จากเดิม 10% เพิ่มเป็น 31-39% เพื่อป้องกันการนำเข้ารถยนต์สำเร็จรูปมาตัดราคาแข่งกับผู้ประกอบการที่มีฐานการผลิตในไทย
  • ผลกระทบราคา : หากปรับขึ้นภาษีจริง รถ EV นำเข้าราคา 1 ล้านบาท อาจต้องเสียภาษีเพิ่มขึ้นจากเดิมคันละ 1 แสนบาท เป็น 3-4 แสนบาท อย่างไรก็ตาม จะมีมาตรการยกเว้นให้แก่รถที่มีคำสั่งซื้อล่วงหน้าไว้แล้ว
  • รถยนต์ไฮบริด และรถปลั๊กอินไฮบริด ยังอยู่ระหว่างรอความชัดเจนของนโยบาย โดยปัจจุบันไทยเก็บภาษีสรรพสามิตรถในกลุ่มนี้ทำไม่ใช้ชิ้นส่วนผลิตในประเทศ เริ่มต้นที่ 15%
  • ตรึงอัตราภาษีต่ำให้รถผลิตในประเทศ: รถยนต์ที่ใช้ชิ้นส่วนในประเทศจะยังได้แต้มต่อทางภาษีอัตราเดิม เช่น EV ผลิตในไทย เสียภาษี 2% ส่วนรถยนต์ไฮบริด (HEV) และปลั๊กอินไฮบริด (PHEV) เสียภาษี 5-6%
  • ยกระดับสัดส่วนชิ้นส่วนในประเทศ (Local Content) : สรรพสามิตเตรียมวางเกณฑ์การคำนวณชิ้นส่วนผลิตในประเทศให้เข้มข้นขึ้น จากเดิมที่อิงเกณฑ์กรมศุลกากร (ไทย 40% : ต่างชาติ 60%) โดยอาจปรับเพิ่มสัดส่วนฝั่งไทยเป็น 50% หรือใช้สัดส่วนเดิม แต่ปรับรายละเอียดการคิดคำนวณเนื้อในชิ้นส่วนสำคัญ

นายพรชัย ฐีระเวช อธิบดีกรมสรรพสามิต ระบุถึงแนวทางการปรับโครงสร้างภาษีว่า เน้นหลักการ 3 ข้อ ได้แก่ การใช้การนำเข้าเพื่อดึงดูดการลงทุนและถ่ายทอดเทคโนโลยี, การยกระดับไทยเป็นศูนย์กลางส่งออกยานยนต์ และการส่งเสริมการใช้วัตถุดิบมูลค่าสูงในประเทศ

ทั้งนี้ ผลจากมาตรการ EV 3.0 และ EV 3.5 (ปี 2565-2569) ที่ผ่านมา สามารถดึงดูดการตั้งโรงงานผลิตรถยนต์ไฟฟ้าในไทยแล้ว 9-10 แห่ง (เช่น BYD, MG, Great Wall Motor) คิดเป็นมูลค่าการลงทุนกว่า 140,000 ล้านบาท จ้างงานกว่า 25,000 ตำแหน่ง และมีผู้ใช้งานรถยนต์ไฟฟ้าในประเทศสะสมแล้วราว 170,000 คัน