เมื่อวันที่ 14 กันยายน 2569 นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง เปิดเผยว่า ที่ประชุมคณะอนุกรรมการเชื่อมโยงข้อมูลทางการเงินเพื่อยกระดับการติดตามตรวจสอบธุรกรรมทางการเงินต้องสงสัย (Connect the Dots) ได้มีมติเห็นชอบการดำเนินงานสำคัญ 2 ด้านหลัก เพื่อป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยีและบัญชีม้าอย่างเป็นระบบ
สาระสำคัญ 2 สกัดกั้นบัญชีม้า
ยกระดับมาตรฐานการยืนยันตัวตน
- ปรับปรุงมาตรฐานการยืนยันตัวตน (KYC) และการตรวจสอบข้อเท็จจริงเกี่ยวกับลูกค้า (EDD) ให้เป็นไปตามกรอบ Financial Action Task Force (FATF) เทียบเท่าศูนย์กลางทางการเงินระดับโลกอย่างสิงคโปร์และสหราชอาณาจักร
- บังคับใช้มาตรฐานเดียวกันทั้งภาคธนาคาร สถาบันการเงิน ตลาดทุน และผู้ให้บริการสินทรัพย์ดิจิทัล (Digital Asset)
- หากพบธุรกรรมที่ไม่สอดคล้องกับฐานะหรือรายได้ของลูกค้า จะดำเนินการเรียกตรวจสอบเอกสารเชิงลึกทันที
ข้อมูลทางการเงิน 4 ระบบหลัก
บูรณาการความร่วมมือจาก 7 หน่วยงาน ได้แก่ กระทรวงการคลัง, ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.), สำนักงาน ปปง., สำนักงาน ก.ล.ต., กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี), สำนักงานตำรวจแห่งชาติ และสมาคมธนาคารไทย เพื่อสร้าง 4 ระบบดูแลประชาชน ได้แก่:
- ระบบ Consent & Data Sharing: แลกเปลี่ยนข้อมูลระหว่างหน่วยงานโดยได้รับความยินยอมจากเจ้าของข้อมูลเพื่อลดความเสี่ยงจากการถูกหลอกลวง
- ศูนย์ข้อมูลธุรกรรมทางการเงินแบบไม่ระบุตัวตน (Anonymous Data Center): รวมศูนย์ข้อมูลให้ Data Scientists วิเคราะห์พฤติกรรมต้องสงสัยของมิจฉาชีพ เช่น การแตกยอดโอนเพื่อหลีกเลี่ยงเกณฑ์การรายงาน 5 ล้านบาท
- ระบบบริหารจัดการการแจ้งเหตุระดับชาติ (National Incident Management): เชื่อมระบบหลังบ้านของทุกช่องทางรับแจ้งเหตุ (สายด่วน 1441, สถานีตำรวจ, ธนาคาร, ก.ล.ต.) เข้าสู่ฐานข้อมูลกลางชุดเดียวกัน ใช้ออก Case ID เดียว แจ้งเหตุครั้งเดียวข้อมูลถึงทุกหน่วยงานทันที
- ระบบระงับธุรกรรมและอายัดเส้นทางเงินอัตโนมัติ: สั่งอายัดเส้นทางการเงินเทาแบบอัตโนมัติและเรียลไทม์เพื่อยับยั้งความเสียหายได้ทันท่วงที
มาตรการคุ้มครองผู้บริสุทธิ์
- แผนแม่บท 30 วัน: ที่ประชุมมอบหมายให้ นายลวรณ แสงสนิท ปลัดกระทรวงการคลัง เป็นผู้ประสานงานหลัก จัดทำแผนแม่บท (Masterplan) บูรณาการทั้ง 4 ระบบข้างต้นให้แล้วเสร็จภายใน 30 วัน
- การคุ้มครองผู้บริสุทธิ์: นายไชยชนก ชิดชอบ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดีอี ยืนยันว่าการตัดวงจรจะพิจารณาจาก “เส้นทางการเงิน” (Money Trail) เป็นหลัก หากผู้บริสุทธิ์ถูกบล็อกบัญชีผิดพลาด สามารถนำหลักฐานมาชี้แจงเพื่อปลดล็อกได้ทันที ส่วนกลุ่มที่ไม่มาชี้แจงเกิน 3-4 เดือน มักเป็นกลุ่มที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับบัญชีม้าจริง
ทั้งนี้ ข้อมูลระบุว่าการดำเนินงานตาม พ.ร.ก. ปราบอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ในช่วง 8 เดือนที่ผ่านมา สามารถลดปริมาณสแกมเมอร์ลงได้แล้วกว่า 50% และการสร้างฐานข้อมูลทางการเงินมาตรฐานในครั้งนี้ จะช่วยยกระดับโครงสร้างพื้นฐานทางการเงิน เพื่อเพิ่มโอกาสให้ประชาชนเข้าถึงสินเชื่อในระบบได้ดียิ่งขึ้นในอนาคต
