อุบัติเหตุทางการบินนั้นเกิดขึ้นไม่บ่อยนัก ในความเป็นจริง เมื่อเทียบจำนวนเที่ยวบินทั้งหมด อัตราส่วนการเกิดอุบัติเหตุหรือเหตุการณ์เครื่องบินตกตามสถิติแล้ว การโดยสารเครื่องบินมีความปลอดภัยยิ่งกว่าโดยสารรถยนต์เสียอีก
ทว่า เวลาที่เกิดอุบัติเหตุกับเครื่องบินโดยสารไม่ว่าเครื่องเล็กหรือใหญ่ ล้วนแต่ให้ความรู้สึกว่าอันตรายและมีความเสียหายร้ายแรง สร้างความหวาดกลัวให้ผู้คน โดยเฉพาะเมื่อจินตนาการไปว่า เราอาจทำอะไรเพื่อช่วยเหลือตัวเองไม่ได้เลยระหว่างที่อยู่กลางอากาศ
ถ้าอย่างนั้น เป็นไปได้ไหมที่จะคิดหาทางป้องกันไว้ก่อน? แม้บนเครื่องบินตามปกติ จะมีอุปกรณ์กู้ชีพฉุกเฉินต่าง ๆ ไว้ให้ผู้โดยสารและลูกเรืออยู่แล้ว แต่จะดีกว่าไหม? ถ้าเราสามารถเลือกได้ว่า จะนั่งในตำแหน่งที่มีโอกาสรอดชีวิตได้มากที่สุดในกรณีที่เกิดเหตุไม่คาดฝัน
มีผลงานวิจัยบางฉบับชี้ว่า ในกรณีที่เกิดอุบัติเหตุเครื่องบินตก ที่นั่งที่ปลอดภัยที่สุดคือที่นั่งแถวที่อยู่กลางเครื่อง ค่อนไปทางด้านหลัง
ทั้งที่ไม่ใช่ที่นั่งในฝันหรือที่นั่งที่คนส่วนใหญ่คิดว่า “ดี” แต่ ดัก ดรูรี ศาสตราจารย์และหัวหน้าฝ่ายการบินที่มหาวิทยาลัยซีคิวแห่งออสเตรเลีย ชี้ว่า ตามสถิติแล้ว ผู้โดยสารที่อยู่ในที่นั่งเหล่านี้คือผู้ที่มีโอกาสรอดชีวิตมากที่สุดเมื่อเกิดอุบัติเหตุ
ในปี 2558 นิตยสารไทม์เคยมีบทวิเคราะห์ข้อมูลจากอุบัติเหตุเครื่องบินตก 17 ลำ โดยองค์การบริหารการบินแห่งชาติสหรัฐ ซึ่งมีการนำผังที่นั่งมาวิเคราะห์ด้วย และคำนวณการเสียชีวิตเมื่อเกิดอุบัติเหตุของผู้โดยสารตามที่นั่งส่วนต่าง ๆ ออกมาเป็นอัตราส่วนต่อผู้โดยสารทั้งหมด ซึ่งปรากฏว่าที่นั่งที่อยู่ตรงกลางทางด้านหลังของเครื่องบินมีผู้โดยสารเสียชีวิตน้อยที่สุดคือ 28% ขณะที่ที่นั่งตรงกลางลำแถวที่ติดทางเดิน มีผู้เสียชีวิตสูงสุดที่ 44% รองลงมาคือที่นั่งแถวกลางตรงกลางลำ (39%) และที่นั่งแถวหน้า ใกล้กับส่วนหัวของเครื่องบิน (38%)
ดรูรี อธิบายว่า ที่นั่งตรงกลางติดทางออกอาจทำให้เรามีโอกาสออกนอกเครื่องได้เร็วที่สุดก็จริง แต่ต้องไม่มีไฟไหม้ในจุดนั้น ปัญหาก็คือส่วนปีกของเครื่องบินคือที่เก็บเชื้อเพลิง จึงเท่ากับเพิ่มความเสี่ยงไปโดยปริยาย ขณะที่การนั่งอยู่ใกล้กับส่วนหัวของเครื่องบินหมายถึงว่าเรามีโอกาสได้รับผลกระทบจากแรงกระแทกใด ๆ เมื่อเกิดอุบัติเหตุก่อนคนที่อยู่แถวท้ายเครื่อง
สรุปว่า ที่นั่งท้ายเครื่องคือตัวเลือกที่ปลอดภัยที่สุด
ในปี 2555 เคยมีทีมวิจัยนำเครื่องบินโบอิง 727 ที่ใส่หุ่นทดสอบการชนในอุบัติเหตุรถยนต์ไว้แทนผู้โดยสารและติดตั้งกล้องบันทึกภาพเอาไว้ จากนั้นก็ขับไปยังทะเลกลายเม็กซิโก และนำเครื่องลงโดยจำลองสถานการณ์การลงจอดแบบฉุกเฉิน ซึ่งปรากฏว่า ที่นั่งที่อยู่ส่วนหน้าของเครื่องบินเป็นที่ที่อันตรายมาก ห้องคนขับนั้นฉีกออกจากเครื่องพร้อมกับที่นั่งแถวหน้าสุด 2-3 แถว กระเด็นออกไปไกล
จากการตรวจสอบสรุปได้ว่า ทั้งแรงกระแทก แรงผลักและอื่น ๆ ล้วนเป็นปัจจัยที่ทำให้ผู้โดยสารแถวหน้า ตรงหัวเครื่อง ถึงแก่ชีวิตได้ทั้งสิ้น ซึ่งมักจะเป็นตำแหน่งของที่นั่งเฟิสท์คลาสและที่นั่งชั้นอื่น ๆ ที่ราคาแพงกว่าชั้นประหยัด
ส่วนหุ่นผู้โดยสารที่อยู่ในตำแหน่งด้านหลังของเครื่องบินนั้นกลิ้งกระเด็นไปรอบ ๆ พื้นที่และมีบางตัวแสดงร่องรอยของการได้รับบาดเจ็บที่ศีรษะ เมื่อไม่ได้รัดเข็มขัด แต่โดยรวมแล้วมีสภาพที่ดีกว่าหุ่นจากที่นั่งด้านหน้าอย่างมาก
กระนั้น เราต้องไม่ลืมว่าอุบัติเหตุเครื่องบินตกทุกครั้งใช่ว่าจะเหมือนกันหมด เช่น ในกรณีของเครื่องบินยูไนเต็ดแอร์ไลน์เที่ยวบิน 232 ที่ตกลงในเมืองซูซิตี รัฐไอโอวา เมื่อปี 2532 ผู้โดยสารที่รอดชีวิต 184 คน จากทั้งหมด 269 คน คือคนที่นั่งอยู่ด้านหลังที่นั่งเฟิร์สคลาส ซึ่งอยู่ทางส่วนหัวของเครื่องบิน
อย่างไรก็ตาม ดรูรี ชี้ว่า โอกาสรอดของคนบนเครื่องบินจะน้อยลง หากเกิดอุบัติเหตุเครื่องตกในบริเวณที่เป็นภูเขาหรือในมหาสมุทร โดยการเอาหน้าเครื่องบินทิ่มลง แต่เขาก็ปลอบใจว่า โดยปกติ นักบินทุกจะได้รับการฝึกฝนเพื่อหาจุดลงจอดฉุกเฉินที่ดีที่สุด ในมุมที่ปลอดภัยที่สุดอยู่แล้ว ไม่ว่าจะเป็นบนบกหรือในน้ำ
ดรูรี กล่าวว่า เราไม่ควรกังวลมากเกินไปเมื่อต้องเดินทางด้วยเครื่องบิน เพราะตามสถิติแล้ว โอกาสการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุเครื่องบินนั้น น้อยกว่าอุบัติเหตุทางรถยนต์ถึง 2,000 เท่า
แต่ถ้าเพื่อความอุ่นใจ จะจองที่นั่งแถวกลางตรงท้ายเครื่องไว้ก่อนก็ย่อมได้
แหล่งข้อมูล : businessinsider.com
เครดิตภาพ : Pixabay / StockSnap
