“อร่อยสะดวก ระวังภัยเงียบ! “หมอเจด”ชี้ ‘อาหารแปรรูปขั้นสุด’ ทำร้ายสุขภาพไม่รู้ตัว”

เมื่อวันที่ 12 พ.ค. นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา ได้ออกมาให้ความรู้ด้านสุขภาพผ่านเฟซบุ๊กแฟนเพจ “หมอเจด” โดยเตือนถึงอันตรายของ “Ultra-Processed Food” หรือ “อาหารแปรรูปขั้นสุด” ที่หลายคนอาจมองข้าม

นพ.เจษฎ์ ระบุว่า อาหารกลุ่ม UPF นี้ผ่านกระบวนการผลิตที่ซับซ้อน จนแทบไม่เหลือความเป็นอาหารจริง มีเพียงรสชาติอร่อย ความสะดวกในการรับประทาน แต่กลับมีสารอาหารที่มีประโยชน์ต่อร่างกายน้อยมาก หรือแทบไม่มีเลย โดยอ้างอิงจากหนังสือ “Ultra-Processed People” ของ Dr. Chris van Tulleken และงานวิจัยจาก The Lancet, BMJ และ Nature ที่ชี้ตรงกันว่า UPF เป็นหนึ่งในสาเหตุสำคัญของโรคอ้วน เบาหวาน มะเร็ง ภาวะซึมเศร้า และสมองเสื่อม

อันตรายของ “อาหารแปรรูปขั้นสุด”:

นพ.เจษฎ์ อธิบายถึงลักษณะของ Ultra-Processed Food ว่า มักมีส่วนผสมแปลกๆ เช่น สีสังเคราะห์ กลิ่นสังเคราะห์ สารให้ความหวานเทียม รวมถึงผ่านกระบวนการแยกส่วนประกอบและนำมาประกอบใหม่ มีปริมาณน้ำตาล เกลือ และไขมันทรานส์สูง เพื่อให้มีรสชาติถูกปากและกระตุ้นให้กินอย่างต่อเนื่อง นอกจากนี้ ยังถูกออกแบบมาให้กินง่าย เคี้ยวง่าย กลืนคล่อง จนอาจทำให้เราบริโภคโดยไม่รู้ตัว

ตัวอย่างอาหาร UPF ที่พบได้ในชีวิตประจำวัน: ไส้กรอก ลูกชิ้น แฮม หมูยอ บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป ขนมปังนิ่ม เบเกอรี่ ซาลาเปา ขนมกรุบกรอบ (มันฝรั่งทอด, ป๊อปคอร์นสำเร็จรูป) โยเกิร์ตหวาน นมปรุงแต่งรสต่างๆ เครื่องดื่มชงสำเร็จ (กาแฟ 3in1, ชานมขวด, น้ำผลไม้กล่อง) อาหารแช่แข็งหรืออาหารพร้อมทาน

ทำไม UPF ถึงเป็นภัยต่อสุขภาพ?

นพ.เจษฎ์ เตือนว่า UPF ไม่เพียงแต่ทำให้น้ำหนักเกิน แต่ยังส่งผลเสียต่อสุขภาพในระยะยาว ดังนี้:

เพิ่มความเสี่ยงต่อโรคเรื้อรัง เช่น อ้วน เบาหวาน มะเร็ง โรคหัวใจ และภาวะซึมเศร้า กระตุ้นให้เกิดการเสพติดรสชาติ ทำให้กินไม่หยุด ขาดสารอาหารที่จำเป็นต่อร่างกาย เช่น วิตามิน แร่ธาตุ และใยอาหาร ส่งเสริมการกินอาหารในปริมาณมากเกินความจำเป็น

วิธีลดการบริโภค UPF แบบง่ายๆ:

นพ.เจษฎ์ แนะนำแนวทางการลด UPF ในชีวิตประจำวัน ดังนี้:

อ่านฉลากโภชนาการ: หากส่วนผสมมีมากกว่า 5 รายการ หรือมีชื่อสารเคมีที่ไม่คุ้นเคย ควรหลีกเลี่ยง

เลือกอาหารจากธรรมชาติ: เน้นข้าวกล้อง เนื้อสัตว์สด ผักและผลไม้สด

ทำอาหารเองบ้าง: เริ่มจากมื้อที่พอมีเวลา จะช่วยลดการพึ่งพาอาหารแปรรูปได้มาก

เลี่ยงเครื่องดื่มหวาน: หันมาดื่มน้ำเปล่าแทน

สรุป:

นพ.เจษฎ์ ย้ำว่า อาหาร Ultra-Processed Food แม้จะสะดวกและอร่อย แต่เป็นภัยเงียบที่ทำร้ายสุขภาพ การลดการบริโภค UPF และหันมาเลือก “อาหารที่ยังเป็นอาหาร” เช่น ผัก ผลไม้ เนื้อสัตว์ไม่แปรรูป ข้าวไม่ขัดสี และการทำอาหารเอง จะเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีในการดูแลสุขภาพให้แข็งแรง หากมีข้อสงสัย สามารถสอบถามได้ในช่องแสดงความคิดเห็น