เมื่อวันที่ 29 ก.ค. ในรายการ โหนกระแส วันนี้ นอกจากการติดตามสถานการณ์แนวชายแดนไทย-กัมพูชา ที่ยังมีการละเมิดข้อตกลงหยุดยิงจากฝ่ายกัมพูชาแล้ว ยังมีการพูดคุยถึงมิติด้านวัฒนธรรมและจิตวิทยาประชาชน โดยเฉพาะกรณีการปลูกฝังอคติผ่านนิทานพื้นบ้านในฝั่งกัมพูชา
รศ.ดร.ดุลยภาค ปรีชารัชช นักวิชาการด้านเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ศึกษา จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ได้กล่าวถึง นิทานเรื่อง “พระโค-พระแก้ว” ซึ่งเป็นเรื่องเล่าที่ถูกสอดแทรกอยู่ในระบบการศึกษาของกัมพูชา และมีบทบาทสำคัญในการสร้างภาพจำเกี่ยวกับความเป็นศัตรูระหว่างเขมรและไทย
นอกจากนี้ รศ.ดร.ดุลยภาค ยังได้อธิบายถึงกรณีการปลูกฝังความเชื่อเกี่ยวกับ “พระเสด็จกอน” (Preah Sdach Korn) ว่า เป็นยุทธศาสตร์ทางวัฒนธรรมที่ถูกนำมาใช้เพื่อสร้างความชอบธรรมให้กับ สมเด็จฮุน เซน อดีตนายกรัฐมนตรีกัมพูชา
พระเสด็จกอนเป็นกษัตริย์ที่มีตำนานเล่าว่าเคยเป็นสามัญชน ก่อนจะขึ้นครองราชย์ด้วยบารมีส่วนตัว จึงถูกยกเป็นสัญลักษณ์ของผู้นำจากรากหญ้าที่มีบุญญาธิการ ซึ่งสอดคล้องกับภาพลักษณ์ของฮุน เซน ที่มาจากพื้นเพชาวนา แต่ก้าวขึ้นสู่อำนาจสูงสุดในประเทศ
รศ.ดร.ดุลยภาค ระบุว่า มีการสร้างเรื่องราวชวนเชื่อว่า ฮุน เซน คือ “อวตารของพระเสด็จกอน” และมีการผลักดันแนวคิดนี้ผ่านสื่อวัฒนธรรมหลายรูปแบบ เช่น ละครเวทีที่ภรรยาของฮุน เซน อย่าง บุน รานี เป็นผู้สนับสนุนโดยตรง รวมถึงการจัดสร้างรูปเคารพพระเสด็จกอนที่มีใบหน้าคล้ายฮุน เซนอย่างชัดเจน
แนวทางนี้ถูกวิเคราะห์ว่าเป็นการผูกโยงอำนาจกับความเชื่อ เพื่อสร้างความชอบธรรมในการปกครอง โดยเฉพาะในบริบทที่ฮุน เซนไม่ได้มีชาติกำเนิดจากชนชั้นนำดั้งเดิม การอ้างอิงบุญบารมีจากอดีตกษัตริย์จึงกลายเป็นเครื่องมือสำคัญในการเสริมความชอบธรรมในสายตาประชาชน
ขอบคุณรายการโหนกระแส



