ใครที่ติดนิสัยตั้งนาฬิกาปลุกหลายอัน หรือซ้ำๆ หลายรอบ เพื่อหวังจะได้ “งีบต่ออีกนิดสัก 5-10 นาที” ก่อนลุกจากเตียง ผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพออกมาเตือนว่า การงีบสั้นๆ ในช่วงเช้าที่ดูเหมือนจะช่วยเพิ่มพลังงาน แท้จริงแล้วคือพฤติกรรมทำร้ายสมองและร่างกายอย่างร้ายกาจ
พยาบาลหนุ่มชาวอเมริกัน จอร์แดน บรูซ สร้างความตื่นตะลึงให้กับผู้คนทั่วโลก ด้วยคลิปวิดีโอ TikTok ที่มียอดเข้าชมทะลุ 10 ล้านครั้ง โดยเขาออกมาเตือนว่า การกดปิดนาฬิกาปลุกซ้ำๆ เพื่อขอนอนต่ออีกนิด เป็นการรบกวนวงจรการนอนหลับตามธรรมชาติอย่างรุนแรง และอาจนำไปสู่ภาวะที่เรียกว่า “ความเฉื่อยชาขณะนอนหลับ” (Sleep Inertia) ซึ่งเป็นสาเหตุของอาการง่วงซึม อ่อนเพลีย หงุดหงิดง่าย และที่น่ากังวลคือ ทำให้ระดับฮอร์โมนความเครียดในร่างกายพุ่งสูงขึ้น
ธรรมชาติของการนอนหลับแบ่งเป็น 2 ช่วงหลัก คือ ช่วงหลับตื้น (non-REM) ที่ร่างกายฟื้นฟูตัวเอง และช่วงหลับลึก (REM) ที่สมองจัดการความทรงจำ ซึ่งทั้งสองช่วงนี้จะวนสลับกันทุก 90 นาที การกดนาฬิกาปลุกซ้ำๆ คือการไปรบกวนช่วงการหลับลึกที่สำคัญ ทำให้ร่างกายไม่ได้รับการฟื้นฟูอย่างเต็มที่
ดร.โอปู บักซ์ตัน ศาสตราจารย์ด้านประสาทวิทยา โรงพยาบาลบริกแฮมแอนด์วีเมนส์ อธิบายว่า หากคุณตื่นขึ้นมากลางคันในช่วงที่ร่างกายกำลังเข้าสู่การหลับลึก (ซึ่งเป็นช่วงที่คลื่นสมองอยู่ในโหมดคลื่นเดลต้า) การเปลี่ยนผ่านไปสู่สภาวะตื่นตัวจะทำได้ช้าลงมาก นอกจากนี้ยังขัดขวางการกำจัดฮอร์โมนที่ทำให้เกิดอาการง่วงนอน ทำให้คุณรู้สึกอ่อนเพลียสะสมไม่หาย
ที่เลวร้ายกว่านั้น การบังคับให้ตัวเองตื่นจากเสียงปลุกซ้ำๆ เป็นการกระตุ้นให้ร่างกายหลั่งฮอร์โมนความเครียดออกมามากเกินไป ทำให้ความดันโลหิต และระดับน้ำตาลในเลือดสูงขึ้น หัวใจเต้นเร็วขึ้น ร่างกายอยู่ในภาวะตึงเครียดตลอดเวลา หากทำเช่นนี้เป็นประจำ ความเสี่ยงในการเป็นโรคหัวใจและหลอดเลือด รวมถึงภาวะซึมเศร้า ก็จะเพิ่มสูงขึ้นอย่างน่าตกใจ
ผู้เชี่ยวชาญแนะนำทางออกง่ายๆ เพื่อสุขภาพที่ดีในระยะยาว นั่นคือ การฝึกนิสัยตื่นนอนทันทีที่นาฬิกาปลุกดังเพียงครั้งเดียว ซึ่งอาจฟังดูเป็นเรื่องยาก แต่สามารถทำได้ด้วยการค่อยๆ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรม
- ค่อยๆ ปรับลด: หากจำเป็นต้องตั้งปลุกหลายอัน ซ้ำๆ หรือหลายครั้ง ให้ค่อยๆ ลดจำนวนลง และเพิ่มช่วงเวลาระหว่างการปลุกให้ห่างขึ้น เพื่อให้ร่างกายได้ปรับตัว
- วางนาฬิกาปลุกให้ไกลตัว: การวางนาฬิกาปลุกไว้ในที่ที่ต้องลุกจากเตียง เพื่อเดินไปปิด จะช่วยลดโอกาสในการกดปุ่ม “งีบต่อ” โดยไม่รู้ตัว
- ปลุกสมองด้วยของเหลว: การดื่มน้ำอุ่น หรือกินของว่างเล็กน้อยทันทีหลังตื่นนอน คือการส่งสัญญาณให้สมองเริ่มทำงาน ช่วยให้คุณรู้สึกสดชื่น และกระปรี้กระเปร่ามากขึ้น
การเปลี่ยนแปลงเล็กๆ น้อยๆ ในทุกเช้า อาจเป็นก้าวสำคัญที่ช่วยยกระดับคุณภาพการนอนหลับ และสุขภาพโดยรวมให้ดีขึ้นอย่างไม่น่าเชื่อ ลองเริ่มเปลี่ยนนิสัยง่ายๆ ดูสิ แล้วคุณจะพบว่า การตื่นเช้าไม่ใช่เรื่องน่ากลัวอีกต่อไป
ที่มาและภาพ : insight korea
