การดูแลทำความสะอาดฟันและช่องปาก มีผลิตภัณฑ์มากมาย นอกจากวิธียอดนิยม อย่างการใช้แปรงสีฟันและยาสีฟันแล้ว ยังมีการใช้น้ำยาบ้วนปากด้วย ขณะเดียวกันมีการส่งต่อข้อมูลที่ว่าการบ้วนปากด้วยน้ำเกลือมีประโยชน์ด้วยเช่นกัน

“คณะทันตแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย” บอกเล่าเกร็ดความรู้เกี่ยวกับเรื่องนี้ว่า “น้ำเกลือ” และ “น้ำยาบ้วนปาก” มีวัตถุประสงค์การใช้งานที่แตกต่างกัน

การกลั้วปากด้วยน้ำเกลือ

การกลั้วปากด้วยน้ำเกลือ มีข้อดีคือช่วยล้างคราบอาหาร ลดการระคายเคือง และบรรเทาอาการบวม อาทิ ในกรณีหลังถอนฟันหรือมีแผลในช่องปาก เพราะน้ำเกลือมีความปลอดภัยสูง และสามารถเตรียมได้เอง

อย่างไรก็ตาม น้ำเกลือไม่มีฟลูออไรด์ จึงไม่ช่วยป้องกันฟันผุ อีกทั้งฤทธิ์ในการฆ่าเชื้อขึ้นกับความเข้มข้นของน้ำเกลือ

น้ำยาบ้วนปาก

-น้ำยาบ้วนปากที่มีส่วนผสมของฟลูออไรด์ จะช่วยเสริมความแข็งแรงของเคลือบฟันและลดโอกาสเกิดฟันผุ

-น้ำยาบ้วนปากที่มีส่วนผสมของสารฆ่าเชื้อ เช่น คลอเฮกซิดีน จะช่วยลดเชื้อแบคทีเรียได้อย่างมีประสิทธิภาพ เหมาะสำหรับผู้ที่มีโรคเหงือกหรือต้องดูแลหลังผ่าตัดทางทันตกรรม ทั้งนี้ คลอเฮกซิดีนออกฤทธิ์ได้นานกว่าน้ำเกลือ แต่หากใช้ต่อเนื่องติดต่อกันเป็นเวลานาน อาจทำให้เกิดคราบสีบนผิวฟัน

ทั้งนี้มีงานวิจัยพบว่าน้ำเกลือที่มีความเข้มข้นสูงสามารถลดเชื้อได้ใกล้เคียงกับน้ำยาบ้วนปากคลอเฮกซิดีน อย่างไรก็ตาม น้ำเกลือเข้มข้นสูงอาจมีรสเค็มจัด และทำให้ระคายเคืองเยื่อบุช่องปาก จึงไม่เหมาะสำหรับการใช้เป็นประจำ

ข้อสรุป

หากต้องการล้างคราบอาหารและลดการอักเสบ น้ำเกลือเป็นทางเลือกที่เหมาะสม

-หากต้องการลดเชื้อแบคทีเรียอย่างมีประสิทธิภาพ ควรใช้น้ำยาบ้วนปากที่มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อ ภายใต้คำแนะนำของทันตแพทย์

-หากต้องการป้องกันฟันผุ ควรเลือกใช้น้ำยาบ้วนปากที่มีส่วนผสมของฟลูออไรด์

ดังนั้น น้ำเกลือไม่ได้ดีกว่าน้ำยาบ้วนปาก แต่ทั้ง 2 ชนิดมีบทบาทแตกต่างกัน ขึ้นกับวัตถุประสงค์ของการใช้งาน.