รศ.ดร.เวทย์ บรรณกรกุล อาจารย์ประจำมหาวชิราลงกรณบาลีเถรวาทราชวิทยาลัย กล่าวว่า มหาวชิราลงกรณบาลีเถรวาทราชวิทยาลัย มีจุดเริ่มต้นมาจากโรงเรียนศากยบุตรสามเณรสีหะ Pali English Program ก่อนจะพัฒนาเป็น วิทยาลัยบาลีเถรวาทศากยบุตรสามเณรสีหะ จากนั้นได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯ พระราชทานนามว่า “มหาวชิราลงกรณบาลีเถรวาทราชวิทยาลัย” ซึ่งจัดสร้างขึ้นเพื่อเฉลิมพระเกียรติในวโรกาสที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงเจริญพระชนมพรรษาครบ 70 พรรษา ใน พ.ศ. 2565 และเพื่อสนองพระราชปุจฉาเมื่อวันที่ 8 เม.ย. 2564 ที่ว่า “จะส่งเสริมการเรียนการสอนพระบาลีอย่างไรให้เข้าถึงพระไตรปิฎก” โดยพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงมีพระราชศรัทธาพระราชทานพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์สมทบในการก่อสร้างถึง 100 ล้านบาท โดยชื่อ “มหาวชิราลงกรณบาลีเถรวาทราชวิทยาลัย” มีความหมายว่า ราชวิทยาลัยเพื่อการศึกษาคัมภีร์บาลีเถรวาทในรัชสมัยของพระเจ้าแผ่นดิน พระนามว่า “มหาวชิราลงกรณ” โดยมุ่งเน้นการจัดการศึกษาบาลีพระไตรปิฎก อรรถกถา ฎีกา ในหลักสูตร “เตปิฏกบาลีศากยสีหะ” ตั้งแต่ขั้นพื้นฐานจนถึงปริญญาเอก
รศ.ดร.เวทย์ กล่าวต่อไปว่า ขณะเดียวกันเจ้าคุณพระสินีนาถ พิลาสกัลยาณี ซึ่งเป็นผู้ถวายงานในพระราชกรณียกิจ ท่านมีความสนใจศึกษาหาความรู้อย่างลึกซึ้งในภาษาบาลี ศาสตร์อันสำคัญต่อการธำรงรักษาพระพุทธศาสนา และมีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนการสร้างและพัฒนาหลักสูตร “เตปิฏกบาลีศากยสีหะ” Pali English Program ตามเจตจำนงในการอุปถัมภ์พระปริยัติศาสนา โดยเฉพาะการศึกษาคัมภีร์บาลีเถรวาท การพัฒนาการเรียนการสอนภาษาบาลีโดยนำเทคโนโลยี รวมไปถึงปัญญาประดิษฐ์ หรือ AI เข้ามาช่วย ทำให้เกิดโครงการบาลีปริยัติศาสน์เจ้าคุณพระสินีนาถ พิลาสกัลยาณี พัฒนาบทเรียนบาลีขั้นพื้นฐานสำหรับสามเณรและยุวชน เป็นโครงการที่ออกแบบบทเรียนในลักษณะวิจัยในชั้นเรียน พัฒนาปรับปรุงให้มีประสิทธิภาพเพื่อการเรียนการสอนบาลีในระดับนานาชาติ แต่ละบทเรียน ต้องท่องจำกัจจายนะสูตร เรียนรู้ เข้าใจ เพื่อให้สามเณรได้เพิ่มพูนความรู้ไปตามลำดับ โดยจัดสอบเก็บคะแนน ประจำบทเรียน หลักสูตรบาลีปริยัติศาสน์ฯ จะดำรงรักษาคัมภีร์บาลีเถรวาทโบราณ สืบสานพัฒนาต่อยอดให้เผยแผ่ออกไป เพื่อการศึกษาบาลีพระไตรปิฎก ในระดับสากล
รศ.ดร.เวทย์ กล่าวอีกว่า นอกจากนี้จากโครงการหลักสูตรบาลีปริยัติศาสน์ฯ ตนและพระธรรมวชิราจารย์ ผอ.มหาวชิราลงกรณบาลีเถรวาทราชวิทยาลัย ยังได้ร่วมกันพัฒนาพุทธนวัตกรรม BAI พุทธปัญญาประดิษฐ์ จนประสบความสำเร็จ โดยเป็นระบบปัญญาประดิษฐ์ที่สามารถพูดคุยการเรียน การสอนภาษาบาลี พระพุทธศาสนา กัมมัฏฐาน ได้ถึง 28 ภาษาทั่วโลก ผ่านทาง https://labs.heygen.com/interactive-avatar/share… ด้วย
