สิ้น ‘ชูชาติ พิทักษากร’ ศิลปินแห่งชาติ ‘ปรมาจารย์ดนตรีสากลไทย’ ถึงแก่กรรมอย่างสงบ

เมื่อวันที่ 17 พ.ย. ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ผศ.พ.อ. (พิเศษ) ชูชาติ พิทักษากร ศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง (ดนตรีสากล) พ.ศ.2553 ได้ถึงแก่กรรมอย่างสงบ เมื่อวันที่ 17 พ.ย. 2568 ที่บ้านพัก เขตจตุจักร กรุงเทพฯ โดยมีกำหนดสวดพระอภิธรรม ตั้งแต่วันที่ 17-23 พ.ย. 2568 ณ ศาลา 11 วัดเสมียนนารี เขตจตุจักร กรุงเทพฯ ทั้งนี้ สำหรับศิลปินแห่งชาติที่เสียชีวิตจะได้รับสวัสดิการช่วยเหลือตามกฎกระทรวงกำหนดสาขา คุณสมบัติ หลักเกณฑ์และวิธีการคัดเลือก และประโยชน์ตอบแทนของศิลปินแห่งชาติ พ.ศ. 2555 ดังนี้ เงินช่วยเหลือเมื่อเสียชีวิต จำนวน 20,000 บาท ค่าเครื่องเคารพศพ จำนวน 3,000 บาท เงินค่าจัดพิมพ์หนังสือเผยแพร่ผลงานเมื่อเสียชีวิต เท่าที่จ่ายจริง จำนวนไม่เกิน 150,000 บาท

สำหรับประวัติ “อาจารย์ชูชาติ” เกิดเมื่อวันที่ 19 ก.พ. 2477 ท่านสนใจเรียนดนตรีไทยทั้งเครื่องดนตรีไทยและเครื่องดนตรีสากล จนสามารถบรรเลงซอด้วง ออร์แกน และไวโอลินได้ดี จบการศึกษาระดับปริญญาตรีและปริญญาโทด้านดนตรีจากประเทศอังกฤษ เมื่อ พ.ศ. 2505 ได้เข้ารับราชการที่กองดุริยางค์ทหารบก ต่อมาใน พ.ศ. 2519 ลาออกจากราชการและกลับเข้ารับราชการอีกครั้งที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยในปี พ.ศ. 2525

ขณะรับราชการเป็นนายทหารสังกัดกองดุริยางค์ทหารบก ได้ทำหน้าที่เป็นครูผู้พัฒนาหลักสูตรวิชาการดนตรีในโรงเรียนดุริยางค์ และผู้ควบคุมวงดุริยางค์แสดงในวาระสำคัญของชาติ ทั้งในประเทศและต่างประเทศ มีผลงานเพลงเรียบเรียงเสียงประสานเป็นจำนวนมากและเป็นที่รู้จักกันดี คือ ผลงานชิ้นประวัติศาสตร์ ในการเรียบเรียงเสียงประสานเพลงไทยสำหรับเดี่ยวเปียโน ซึ่งใช้ไวยากรณ์เสียงประสานตามแบบแผนสากลโดยรักษาความวิจิตรของดนตรีไทยไว้ได้อย่างสมบูรณ์ ระหว่างรับราชการที่กองดุริยางค์ทหารบก ได้เผยแพร่ความรู้ด้านดนตรีทางสถานีโทรทัศน์ช่อง 7 ในรายการ “ดนตรีวิจารณ์” เป็นเวลาถึง 10 ปี ได้รับพระราชทานรางวัลแผ่นเสียงทองคำในฐานะผู้เรียบเรียงเสียงประสานยอดเยี่ยม จากเพลงชื่อ “สุดแผ่นดิน” ในปี พ.ศ. 2516 ได้รับเหรียญเชิดชูเกียรติ The Silver Cross of Merit of Distinguished Service to the republic of Austria จากประธานาธิบดีของประเทศออสเตรีย ซึ่งเป็นรางวัลทรงคุณค่าในโลกดนตรีคลาสสิก และระหว่างรับราชการที่จุฬาฯ ได้ผลิตผลงานทางวิชาการหลายวิชา โดยเฉพาะด้านการเรียบเรียงเสียงประสานและการประพันธ์เพลง เป็นครูสอนไวโอลินและวิโอลา

“อาจารย์ชูชาติ” ได้ก่อตั้งวงซิมโฟนีออร์เคสตราและวงเครื่องสายวิโอลาแห่งจุฬาฯ ดำรงตำแหน่งเป็นศิลปินแห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในพระอุปถัมภ์สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ซึ่งนับตั้งแต่ปี 2533 ที่วงได้ก่อตั้งขึ้นได้ผลิดอกออกใบเป็นวงดนตรีหลายรูปแบบ อาทิ วงเครื่องสายแห่งจุฬาฯ วงเครื่องเคาะ วงคลาริเน็ต และแซ็กโซโฟน วงฟลูต คณะนักร้องประสานเสียง และวงวิโอลา ในนาม The Viola Lovers ทั้งนี้ เพื่อสืบสานพระดำริของสมเด็จเจ้าฟ้ากรมหลวงฯ ในการ เผยแพร่ความรู้ทางด้านดนตรีคลาสสิกให้แก่เยาวชนและประชาชนทั่วไป

“อาจารย์ชูชาติ” เป็นครูดนตรีในอุดมคติ เป็นปูชนียบุคคลด้านดนตรีที่ได้รับการยกย่องอย่างสูง ตลอดระยะเวลาที่ผ่านมาได้สร้างคุณูปการใหญ่หลวงต่อวงการดนตรีคลาสสิกของประเทศไทย โดยเฉพาะการสร้างบุคลากรดนตรีรุ่นแล้วรุ่นเล่าที่มีคุณภาพเป็นจำนวนมาก ซึ่งประสบความสำเร็จอย่างยิ่งและเป็นกำลังสำคัญด้านดนตรีคลาสสิกออกไปรับใช้สังคมไทยในปัจจุบัน ด้วยมีผลงานเป็นที่ประจักษ์และเป็นที่ยอมรับอย่างสูงในวงการดนตรี ทั้งด้านการแสดงดนตรี การสอนดนตรี การบุกเบิกดนตรี และการสร้างสรรค์ผลงานดนตรีอันทรงคุณค่าต่อเนื่องยาวนานถึง 50 ปี