เป็นไม้ยืนต้น สูงประมาณ 15–30 เมตร อายุขัยเฉลี่ยประมาณ 40–50 ปี เปลือกต้นสีเทา ใบประกอบ มีใบย่อย 3 ใบ การเกาะติดของใบบนกิ่งแบบเรียงสลับ ใบย่อยรูปรีแกมไข่จนถึงขอบขนาน ขนาดประมาณ กว้าง 6–15 ซม. ยาว 8–20 ซม. เมื่อใบแก่จัดจะเปลี่ยนเป็นสีส้มแดงดอกออกเป็นช่อ ที่ซอกใบบริเวณปลายกิ่ง ดอกย่อยจำนวนมาก กลีบดอกสีเหลืองนวลผลอ่อนสีเขียวมีน้ำยางสีขาว เมื่อแก่เปลือกผลจะเปลี่ยนเป็นสีเหลืองและมีน้ำยางน้อยลง รูปกลมแป้น ผิวมีขนแบบกำมะหยี่อ่อนนุ่ม ขนาดประมาณ 5–15 ซม.ภายในผลจะมีเมล็ด 3–5 เมล็ด และมีปุยสีขาวหุ้มอยู่ ลักษณะ ของปุยและรสชาติจะแตกต่างกันออกไปในแต่ละพันธุ์ เมล็ดรูปรี มีปลอกเหนียวห่อหุ้ม
กระท้อนมีประโยชน์หลากหลาย อาทิ ช่วยในระบบขับถ่าย เพราะกระท้อนมีไฟเบอร์สูง ช่วยกระตุ้นการทำงานของลำไส้ แก้อาการท้องผูกได้ดี อุดมไปด้วยสารแทนนิน ซึ่งมีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ ช่วยชะลอวัยและลดความเสี่ยงโรคเรื้อรัง ช่วยบำรุงผิวพรรณ เนื่องจาก วิตามินในกระท้อน โดยเฉพาะวิตามินซี ช่วยส่งเสริมการสร้างคอลลาเจนให้ผิวกระจ่างใส ลดความดันโลหิต โพแทสเซียมในกระท้อนช่วยควบคุมระดับความดันโลหิตให้สมดุล ลดคอเลสเตอรอล สารอาหารบางชนิดในกระท้อนช่วยลดระดับไขมันไม่ดีในร่างกาย
แม้จะมีประโยชน์แต่กระท้อน หากกินมากไปก็อันตราย เสี่ยงท้องอืดหรือท้องผูกหากกินมากเกิน แม้กระท้อนจะมีไฟเบอร์สูง แต่หากรับประทานเกินความจำเป็นอาจทำให้ระบบย่อยอาหารทำงานหนัก ระดับน้ำตาลสูงในเมนูแปรรูป กระท้อนที่ผ่านการแปรรูป เช่น กระท้อนทรงเครื่อง มักมีการเติมน้ำตาลสูง ซึ่งไม่เหมาะกับผู้ป่วยเบาหวาน
