นายวิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ในฐานะผู้ทำหน้าที่พระยาแรกนา ประจำปีพุทธศักราช 2569 เป็นประธานในพิธีบวงสรวงบูรพกษัตริย์ เทวดา องค์พระพิรุณทรงนาค และสิ่งศักดิ์สิทธิ์ประจำกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ โดยมีเทพีคู่หาบทอง เทพีคู่หาบเงิน คู่เคียงพระยาแรกนา และผู้อัญเชิญเครื่องอิสริยยศ พร้อมด้วยผู้บริหารกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ร่วมสักการะพระพุทธรูปประจำอาคาร 1 ชั้น 4 (ห้องพระพิรุณ 130) ศาลพระภูมิ ศาลท้าวเวสสุวรรณ ศาลตา-ยาย และองค์พระพิรุณทรงนาค จุดธูปเทียน บูชาเครื่องสังเวยบนโต๊ะบวงสรวง ณ บริเวณด้านหน้าอาคาร 1 โดยมี เทพีคู่หาบทอง เทพีคู่หาบเงิน เข้าถวายพวงมาลัย บูรพกษัตริย์ เทวดา พญานาค และคล้องถวายพวงมาลัยองค์พระพิรุณทรงนาค หลังจากนั้น ประธานในพิธีได้โปรยข้าวตอกดอกไม้ที่โต๊ะเครื่องบวงสรวง และเข้ารับน้ำเทพมนต์ ใบมะตูม เจิมหน้าผาก พร้อมกับเทพีคู่หาบทอง เทพีคู่หาบเงิน จากพระมหาราชครูพิธีศรีวิสุทธิคุณ เป็นอันเสร็จพิธี
สำหรับพิธีบวงสรวงฯ นี้ จัดขึ้นเพื่อความเป็นสิริมงคลแก่ข้าราชการ เจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงานทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ซึ่งเป็นพิธีกรรมก่อนการเริ่มงานวันพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ โดยมีพระมหาราชครูพิธีศรีวิสุทธิคุณ พร้อมคณะ เป็นผู้ดูแลการประกอบพิธีพราหมณ์ ซึ่งในปี 2569 สำนักพระราชวังกำหนดให้วันอังคารที่ 12 พฤษภาคม พ.ศ. 2569 เป็นวันสวดมนต์เริ่มการ “พระราชพิธีพืชมงคล” อันเป็น พระราชพิธีทางสงฆ์ โดยประกอบพระราชพิธี ณ พระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม ในพระบรมมหาราชวัง ซึ่งถือเป็น “วันเกษตรกร” ด้วย และ วันพุธที่ 13 พฤษภาคม พ.ศ. 2569 กำหนดเป็นวัน “พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ” (วันไถหว่าน) อันเป็นพิธีพราหมณ์ โดยประกอบพระราชพิธี ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง
ทั้งนี้ นายวิณะโรจน์ ทำหน้าที่พระยาแรกนา เทพีคู่หาบทอง ได้แก่ น.ส.ฉันทิสา อารีเสวต นายสัตวแพทย์ชำนาญการ สำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ(มกอช.) และน.ส.อภิชญา ฟูแสง นักวิชาการตรวจสอบบัญชีชำนาญการ กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ เทพีคู่หาบเงิน ได้แก่ น.ส.พรจิตรา จันทร์เจริญ นักวิชาการส่งเสริมการเกษตรชำนาญการ กรมส่งเสริมการเกษตร และน.ส.ศรัญญา ทองคำ นักวิชาการส่งเสริมการเกษตรปฏิบัติการ กรมส่งเสริมการเกษตร ผู้อัญเชิญเครื่องอิสริยยศ จำนวน 4 ราย และคู่เคียงในกระบวนแห่อิสริยยศพระยาแรกนา จำนวน 16 ราย พระโคแรกนา ได้แก่ พระโคพอ และพระโคเพียง พระโคสำรอง ได้แก่ พระโคเพิ่ม และพระโคพูล
อนึ่ง การเสี่ยงทายทำนายความสมบูรณ์ของปริมาณน้ำฝน และการเจริญเติบโตของพืชพันธุ์ จากผ้านุ่งของพระยาแรกนา และของกิน 7 สิ่งตั้งเลี้ยงพระโค มีคำทำนาย ดังนี้ “ข้าว หรือ ข้าวโพด” พยากรณ์ว่า ธัญญาหาร ผลาหาร จะบริบูรณ์ดี หมายถึงในปีนี้จะอุดมสมบูรณ์ไปด้วยข้าวและผลไม้ “ถั่ว หรือ งา” พยากรณ์ว่า ผลาหาร ภักษาหาร จะอุดมสมบูรณ์ดี หมายถึงอุดมไปด้วยพืชผักและเนื้อสัตว์ “น้ำ หรือ หญ้า” พยากรณ์ว่า น้ำท่าจะบริบูรณ์พอสมควร ธัญญาหาร ผลาหาร ภักษาหาร มังสาหารจะอุดมสมบูรณ์ “เหล้า” พยากรณ์ว่า การคมนาคมจะสะดวกขึ้น การค้าขายกับต่างประเทศดีขึ้น ทำให้เศรษฐกิจรุ่งเรือง นอกจากนี้ พระยาแรกนาต้องตั้งสัตยาธิษฐาน หยิบผ้านุ่งจากพานโตก โดยเป็นผ้าลาย 3 ผืน มีความหมายตามขนาดของผ้า ดังนี้ “ผ้า 4 คืบ” พยากรณ์ว่า น้ำมาก นาในที่ดอนได้ผลบริบูรณ์ดี นาในที่ลุ่มเสียหายบ้างได้ผลไม่เต็มที่ “ผ้า 5 คืบ” พยากรณ์ว่า น้ำพอดีข้าวกล้าในนาได้ผลสมบูรณ์ ผลาหาร มังสาหารอุดมสมบูรณ์ และ “ผ้า 6 คืบ” พยากรณ์ว่า น้ำจะน้อย นาในที่ลุ่มได้ผลบริบูรณ์ดี นาในที่ดอนเสียหายบ้าง ได้ผลไม่เต็มที่
สำหรับพันธุ์ข้าวพระราชทานที่เตรียมไว้ในพระราชพิธี รวมทั้งสิ้น 7 พันธุ์ แบ่งเป็น พันธุ์ข้าวนาสวน จำนวน 5 พันธุ์ ได้แก่ 1) ขาวดอกมะลิ 105 จำนวน 1,295 กิโลกรัม 2) กข 79 จำนวน 550 กิโลกรัม 3) กข 85 จำนวน 990 กิโลกรัม 4) กข 99 (หอมคลองหลวง 72) จำนวน 520 กิโลกรัม 5) กข 109 (หอมพัทลุง 72) จำนวน 600 กิโลกรัม และพันธุ์ข้าวเหนียว จำนวน 2 พันธุ์ ได้แก่ 1) กข 6 จำนวน 592 กิโลกรัม และ 2) กข 26 (เชียงราย 72) จำนวน 600 กิโลกรัม เป็นน้ำหนักรวมทั้งสิ้น 5,147 กิโลกรัม
