เมื่อวันที่ 19 ส.ค. ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และ รมว.การอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ในฐานะประธานกรรมการป้องกันและแก้ไขปัญหาอุทกภัยและภัยแล้งในพื้นที่ภาคเหนือ ได้ลงนามในหนังสือด่วนที่สุด ที่ มท 0608/ว 14555 ส่งถึงผู้ว่าราชการจังหวัดน่าน, จังหวัดพะเยา และจังหวัดลำพูน เพื่อสั่งการเตรียมความพร้อมป้องกันและแก้ไขปัญหาอุทกภัยในพื้นที่ภาคเหนืออย่างครอบคลุมทุกมิติ โดยกำหนด 8 มาตรการสำคัญ ให้ทั้ง 3 จังหวัดเร่งดำเนินการทันที ดังนี้

1.เฝ้าระวังและประเมินสถานการณ์ใกล้ชิด: ประสานข้อมูลพื้นที่ต้นน้ำและจังหวัดข้างเคียง เพื่อคาดการณ์แนวโน้มและแจ้งเตือนได้ทันท่วงที โดยเน้นย้ำพื้นที่เกิดอุทกภัยซ้ำซาก ชุมชนหนาแน่น พื้นที่เศรษฐกิจ แหล่งท่องเที่ยว และเส้นทางคมนาคมสำคัญ

2.ยกระดับระบบแจ้งเตือนภัย รวดเร็ว-แม่นยำ: บูรณาการข้อมูลวิเคราะห์แจ้งเตือนผ่านระบบ Cell Broadcast พร้อมสั่งการผ่านช่องทางสื่อสารจังหวัด อำเภอ ท้องถิ่น กำนัน ผู้ใหญ่บ้าน และผู้นำชุมชน เพื่อให้ประชาชนมีคำแนะนำและปฏิบัติตามได้ทันที

3.เตรียมพร้อมกำลังพล-เครื่องจักรกล-เฮลิคอปเตอร์ KA-32: จัดเตรียมเจ้าหน้าที่ เรือ และเครื่องสูบน้ำ ประจำจุดเสี่ยงล่วงหน้า พร้อมปฏิบัติงานตลอด 24 ชั่วโมง รวมถึงสแตนด์บายเฮลิคอปเตอร์ป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (KA-32) สำหรับภารกิจอพยพผู้ประสบภัยและส่งสิ่งของบรรเทาทุกข์ในพื้นที่เข้าถึงยาก

4.จัดเตรียมศูนย์พักพิงชั่วคราว: ให้มีความพร้อมทั้งสิ่งอำนวยความสะดวก อาหาร น้ำดื่ม ระบบดูแลสาธารณสุข ตลอดจนโรงครัวประกอบอาหารและวัตถุดิบที่เพียงพอ

5.ประชาสัมพันธ์สถานการณ์น้ำอย่างต่อเนื่อง: แจ้งเตือนระดับน้ำในแม่น้ำ ลำน้ำ จุดเสี่ยงลุ่มต่ำ รวมถึงผู้ประกอบการแพ ร้านอาหาร ประชาชนริมน้ำ และนักท่องเที่ยวที่กำลังเดินทางเข้าพื้นที่

6.ตั้งศูนย์บัญชาการเหตุการณ์ เร่งช่วยกลุ่มเปราะบาง: หากเกิดสถานการณ์ ให้ตั้งศูนย์บัญชาการเพื่อสั่งการและระดมสรรพกำลัง โดยให้ความสำคัญกับการช่วยเหลือกลุ่มเปราะบางเป็นลำดับแรก ผ่านการประสานงานกับ พมจ. เพื่ออัปเดตข้อมูลให้เป็นปัจจุบัน

7.เร่งรัดการฟื้นฟูเยียวยา: สำรวจและทำบัญชีความเสียหาย เพื่อจ่ายเงินช่วยเหลือตามนโยบายรัฐบาล และระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยเงินทดรองราชการเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน พ.ศ. 2568 ด้วยความรวดเร็ว ทั่วถึง และเป็นธรรม

8.ผนึกกำลังกระทรวง อว. ประจำจังหวัด: ประสานหน่วยงานสังกัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ในพื้นที่ เพื่อสนับสนุนการรับมืออุทกภัย การขนย้ายสิ่งของ และการทำความสะอาดฟื้นฟูหลังน้ำลดตลอด 24 ชั่วโมง

นอกจากนี้ รองนายกฯ และ รมว.อว. ได้สั่งการให้ สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) :GISTDA ใช้ดาวเทียมติดตามสถานการณ์อย่างต่อเนื่อง พร้อมวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อส่งต่อข้อมูลให้กับหน่วยงานปฏิบัติในพื้นที่ และประชุมติดตามสถานการณ์น้ำท่วมน่านร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง อาทิ กองอำนวยการน้ำแห่งชาติ ปภ. กรมทรัพยากรน้ำ เป็นต้น รวมถึงส่งเสริมการใช้งาน app เช็คน้ำ เพื่อติดตาม ตรวจสอบ ดูพื้นที่เสี่ยงน้ำท่วม (มีข้อความแจ้งเตือนผ่าน app เกี่ยวกับความเสี่ยงน้ำท่วม)

ทั้งนี้ มาตรการดังกล่าวจัดทำขึ้นตามคำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรี ที่ 275/2569 ในการแต่งตั้งคณะกรรมการป้องกันและแก้ไขปัญหาอุทกภัยและภัยแล้งระดับภูมิภาค 5 คณะ เพื่อเร่งบรรเทาความเดือดร้อนของประชาชนในพื้นที่ภาคเหนืออย่างมีประสิทธิภาพ