เมื่อวันที่ 25 ธ.ค. เวลา 14.45 น. ที่สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร จ.นครปฐม นายสุชาติ ชมกลิ่น รองนายกรัฐมนตรี และรมว.ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) เป็นผู้ส่งมอบไม้จันทน์หอมสำหรับนำไปจัดสร้างพระโกศจันทน์และพระหีบจันทน์ เพื่อใช้ในงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง โดยมี น.ส.ซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รมว.วัฒนธรรม (วธ.) เป็นผู้รับมอบไม้จันทน์หอม
นายสุชาติ กล่าวว่า ทส.รู้สึกซาบซึ้งในพระมหากรุณาธิคุณหาที่สุดมิได้ ที่ได้มีโอกาสดูแลรักษาไม้จันทน์หอมอันศักดิ์สิทธิ์นี้ ซึ่งเป็นพุทธบูชาและเป็นส่วนสำคัญยิ่งในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพฯ สำหรับไม้จันทน์หอมที่ส่งมอบได้ทำพิธีบวงสรวง ตัด และแปรรูป ในพื้นที่อุทยานแห่งชาติกุยบุรี จ.ประจวบคีรีขันธ์ จำนวน 20 ต้น ซึ่งแปรรูปเป็นไม้จันทน์หอม ไม้ท่อนจำนวน 130 ท่อน และไม้จันทน์หอม ไม้แผ่น จำนวน 1,000 แผ่น ไม้จันทน์หอมที่ส่งมอบเป็นไม้มงคลชั้นสูงมีลักษณะและคุณภาพที่เหมาะสม มีกลิ่นหอม และเนื้อไม้ละเอียด ตามที่สำนักช่างสิบหมู่ ต้องนำไปใช้ในการจัดสร้างพระโกศจันทน์ และพระหีบจันทน์
น.ส.ซาบีดา กล่าวว่า ไม้จันทน์หอมที่ส่งมอบครั้งนี้ เป็นความร่วมมือดำเนินการตามแบบแผนโบราณราชประเพณีและสมพระเกียรติยศ โดยขณะนี้ กรมศิลปากรได้จัดทำแบบร่างพระโกศจันทน์และพระหีบจันทน์ทูลเกล้าฯ ถวายแด่สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี องค์ที่ปรึกษาฯ และทรงมีพระราชวินิจฉัยเรียบร้อยแล้ว โดยขั้นตอนการจัดสร้างพระโกศจันทน์และพระหีบจันทน์หลังจากนี้จะระดมช่างฝีมือที่มีความเชี่ยวชาญทั้งหมดของกรมศิลปากรมาทำงานร่วมกัน ตั้งแต่การขยายแบบขนาด 1:1 การคัดลอกแยกชั้นลายซ้อนไม้การเขียนแบบโครงสร้างโลหะ การจัดทำโครงสร้างโลหะการเตรียมไม้จันทน์ การโกรกฉลุลายการประกอบลายช้อนไม้การประกอบลายโครงสร้างการแกะสลักลวดลายการปิดทองและการเก็บรายละเอียด หลังจากผ่านกระบวนการสร้างองค์ประกอบหลักไปแล้ว จะเชิญชวนจิตอาสาเข้ามาร่วมดำเนินการเพื่อแสดงความอาลัย คาดว่าการดำเนินการจะแล้วเสร็จภายในเดือน ก.ย. 2569
ด้าน นายพนมบุตร จันทรโชติ อธิบดีกรมศิลปากร กล่าวว่า แบบพระโกศจันทน์จัดสร้างเป็นยอดมหามงกุฎบนฐานย่อไม้สิบสอง ประดับลายพุ่มเข้าบิณฑ์ก้านแย่งหงสุ์ลีลา เป็นพระโกศรูปทรงแปดเหลี่ยม ฝายอดมงกุฎทำด้วยไม้จันทน์ ฉลุแกมด้วยการปิดทองคำเปลวและปีกแมลงทับทิมทองบางแห่งของลายตามสมควร ที่ฝายอดมงกุฎปลายปลียอดประดับพุ่มเข้าบิณฑ์ ที่ชั้นเกี้ยวปักดอกไม้ไหวและดอกไม้ทิศ บนฝาบัวถลามาลัยทองปักดอกไม้ไหวและประดับดอกไม้ทิศห้อยเฟื่องอุบะ 8 เฟื่อง จงกลพระโกศทำเป็นกลีบบัวจงกลลายใบเทศ ประดิษฐานรูปเทพยดา จำหลักด้วยไม้จันทน์แกมทองคำเปลวกลีบเว้นกลีบ พระโกศประดิษฐานบนหีบพระบรมศพย่อมุมไม้สิบสอง สมมุติเป็นพระแท่นของพระโกศจันทน์นั้น ตรงกลางสลักลวดลาย อักษรพระนามาภิไธย ส.ก. บนฝาบัวถลาพระหีบปักดอกไม้ไหว รอบข้างพระโกศจันทน์ปักพุ่มช่อมยุรฉัตรใหญ่ ซ้าย-ขวา ทั้ง 2 ข้าง ทำด้วยไม้จันทน์แกมปีกแมลงทับทิมทองและปิดทองคำเปลว ที่หน้ากระดานปากพระหีบประดับดอกไม้ไหว ดอกไม้ทิศ ห้อยอุบะเฟื่องโดยรอบ ที่ผนังพระหีบฉลุไม้จันทน์ลายก้านแย่งออกรูปราชหงสุพ่าห์ ที่ฐานพระหีบตรงบัวปากฐานปักดอกไม้ไหว ที่บัวเชิงบาตรประดับรูปจำหลักฉลุราชหงส์โดยรอบฐานและมีบัวหน้ากระดานล่างเป็นที่สุด พระโกศประดับรูปเทพยดานั้น สมมุติว่าเป็นพรหมทั้งปวง เมื่อพระโกศประดิษฐานบนพระหีบ ซึ่งประกอบประดับลายราชหงสุพ่าห์ ดูดุจว่าพระพรหมเมศวร์ครรไลหงสุ์ เป็นราชพาหนะทรงสู่ทิพยพิมาน
อธิบดีกรมศิลปากร กล่าวด้วยว่า ส่วนการออกแบบพระเมรุมาศและอาคารประกอบอยู่ในขั้นตอนของการพัฒนาแบบก่อสร้าง คาดว่าจะออกแบบแล้วเสร็จภายในเดือน ธ.ค. 2568 จากนั้นจะเข้าสู่ขั้นตอนของการคำนวณโครงสร้าง ประเมินราคา เพื่อเสนอของบกลางในเดือน ม.ค. 2569
