มีรายงานข่าวว่าในระยะเวลาสองสัปดาห์ที่ผ่านมา ทางการรัสเซียได้ยุติการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาของบริษัทจากสหรัฐอเมริกาหลายบริษัท ที่เคยลงทุนธุรกิจในรัสเซีย รวมทั้งบริษัทต่างชาติอื่น ๆ จากประเทศที่ ‘ไม่เป็นมิตร’ อีก 23 ประเทศ ตามรายชื่อที่รัสเซียเคยประกาศออกมาก่อนหน้านี้
ดังนั้น บริษัทต่าง ๆ เช่น แมคโดนัลด์, สตาร์บัคส์ ซึ่งยุติการทำธุรกิจในรัสเซีย เพื่อประท้วงการตัดสินใจรุกรานยูเครนของประธานาธิบดีปูติน จึงไม่สามารถต่อสู้เพื่อปกป้องสิทธิในทรัพย์สินทางปัญญาของตนเองได้ เมื่อมีบริษัทธุรกิจในรัสเซีย ‘ขโมย’ รูปแบบของเครื่องหมายการค้าของบริษัทเหล่านี้ ไปใช้และยื่นขอจดทะเบียนทางการค้าในรัสเซีย โดยเครื่องหมายการค้าเหล่านั้นมีรูปลักษณ์ที่คล้ายคลึงกับเครื่องหมายการค้าของบริษัทต่าง ๆ เช่น อิเกีย, อินสตาแกรม, เฟซบุ๊ก, แมคโดนัลด์, สตาร์บัคส์ อย่างเห็นได้ชัด
จอช เกอร์เบน ทนายความผู้เชี่ยวชาญคดีด้านเครื่องหมายการค้าให้ความเห็นว่า บริษัทที่โดนละเมิดรูปลักษณ์ของเครื่องหมายการค้าเหล่านี้ มีหนทางคัดค้านหรือต่อสู้คดีน้อยมาก เนื่องจากต้องไปยื่นเรื่องฟ้องร้องกันที่ศาลในประเทศรัสเซีย และคาดว่าไม่น่าจะมีทนายความในรัสเซียที่รับทำคดีเหล่านี้ เนื่องจากอาจถูกมองว่าเป็นการช่วยปกป้องผลประโยชน์ของชาติตะวันตก และอาจเป็นการสุ่มเสี่ยงต่อความปลอดภัยของตนเอง
การตัดสินใจเรื่องระเบียบใหม่ด้านเครื่องหมายการค้าของทางการรัสเซียในครั้งนี้ นับว่าเป็นการโต้ตอบการบอยคอตทางธุรกิจจากชาติตะวันตกโดยตรง ซึ่งทำให้ผู้บริหารจากหลายบริษัท ต้องตกอยู่ในสถานการณ์ที่ยากลำบาก บางบริษัทอาจป้องกันทรัพย์สินของตนได้ โดยระงับธุรกิจไว้ก่อน แต่บางบริษัที่ยังคงเปิดบริการในรัสเซีย ก็เสี่ยงต่อการโดนประณามและทำให้พนักงานของบริษัทต้องทำงานด้วยความสุ่มเสี่ยง ยกตัวอย่างร้านแมคโดนัลด์บางแห่ง ที่ยังคงเปิดให้บริการในรัสเซีย เนื่องจากร้านแฟรนไชส์บางสาขา ไม่ยอมปิดทำการ
ขณะนี้ยังไม่มีความแน่ชัดว่า ทรัพย์สินทางปัญญาของบริษัทเหล่านี้ อยู่ในสถานการณ์สุ่มเสี่ยงระดับไหน
ในทางทฤษฎี องค์กรการค้าโลก สามารถเปิดศาลรับพิจารณาคดีฟ้องร้องเกี่ยวกับการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาระหว่างสหรัฐกับรัสเซีย ภายใต้ข้อตกลงเกี่ยวกับลิขสิทธิ์ของทรัพย์สินทางปัญญาทางการค้า ซึ่งทั้งสองประเทศเคยลงนามไว้ แต่ในความเป็นจริง กรณีเช่นนี้อาจเกิดขึ้นได้ยาก เนื่องจากสหรัฐเป็นฝ่ายระงับความสัมพันธ์ทางการค้ากับรัสเซียไปแล้ว
ผู้เชี่ยวชาญทางกฎหมายหลายคนให้ความเห็นว่า เวลานี้ไม่เหมาะที่บริษัทสัญชาติอเมริกันจะต่อสู้กับบริษัทของรัสเซียในศาล เพราะแทบไม่มีทางที่จะชนะคดีได้ ประกอบกับทางรัสเซียเอง ก็ไม่ค่อยสนใจที่จะบังคับใช้กฎหมายเกี่ยวกับการละเมิดลิขสิทธิ์หรือทรัพย์สินทางปัญญามาแต่เดิม
ทางด้านแมคโดนัลด์, เฟซบุ๊ก และสตาร์บัคส์ ยังไม่มีความเห็นใด ๆ ต่อปัญหาที่เกิดขึ้น ในขณะที่ตัวแทนของบริษัทอิเกียกล่าวเพียงว่า ยังไม่ต้องการคาดการณ์ใด ๆ เนื่องจากยังเร็วเกินไปที่จะกล่าวถึงผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากสถานการณ์นี้
แหล่งข่าว : Yahoo! Finance
เครดิตภาพ : Getty Images, Twitter/JoshGerben
