สำนักข่าวต่างประเทศรายงานจากเมืองซานดิเอโก ประเทศสหรัฐอเมริกา เมื่อวันที่ 14 มี.ค. ว่า ประธานาธิบดีโจ ไบเดน ผู้นำสหรัฐ นายกรัฐมนตรีริชี ซูแน็ก ผู้นำสหราชอาณาจักร และนายกรัฐมนตรีแอนโธนี อัลบาเนซี ผู้นำออสเตรเลีย ซึ่งเป็นสามประเทศร่วมกติกาความร่วมมือไตรภาคีออคัส แถลงร่วมกันที่ฐานทัพเรือโลมา ในเมืองซานดิเอโก เกี่ยวกับแผนมอบความสนับสนุนเรือดำน้ำขับเคลื่อนด้วยพลังงานนิวเคลียร์ ให้แก่ออสเตรเลีย
ข้อตกลงดังกล่าวมีเนื้อหาสำคัญว่า สหรัฐ “มีเป้าหมาย” ขายเรือดำน้ำขับเคลื่อนด้วยพลังงานนิวเคลียร์ชั้นเวอร์จิเนียให้แก่ออสเตรเลีย เริ่มแรก 3 ลำ ภายในปี 2573 และรัฐบาลแคนเบอร์ราจะได้รับ “สิทธิพิเศษ” ในการซื้อเรือดำน้ำรุ่นดังกล่าวเพิ่มอีกสองลำด้วย
ทั้งนี้ บริษัท เจเนอรัล ไดนามิกส์ ของสหรัฐ จะเป็นกำลังหลักในการผลิตเรือดำน้ำสำหรับออสเตรเลีย โดยอาศัยเทคโนโลยีบางส่วนจากสหรัฐ ซึ่งจะเป็นครั้งแรกที่รัฐบาลวอชิงตัน “ยอมแบ่งปันเทคนิคบางส่วน” ที่เกี่ยวข้อง ร่วมด้วยการออกแบบจากสหราชอาณาจักร และการปฏิบัติการโดยออสเตรเลีย
ด้วยเหตุนี้ จึงถือได้ว่า โครงการเรือดำน้ำที่กำลังจะเกิดขึ้น มาจากความร่วมมือระดับไตรภาคีอย่างแท้จริง และจะมีรหัสเรือว่า “เอสเอสเอ็น ออคัส” เพื่อเน้นย้ำความร่วมมือจากทั้งสามประเทศ ซึ่งในเบื้องต้นมีการประเมินงบประมาณไว้ที่ราว 368,000 ล้านดอลลาร์ออสเตรเลีย ( ราว 8.4 ล้านล้านบาท ) ภายในปี 2598
ปัจจุบัน มีเพียง 5 ประเทศบนโลกเท่านั้น ที่มีเรือดำน้ำขับเคลื่อนด้วยพลังงานนิวเคลียร์ ได้แก่ สหรัฐ สหราชอาณาจักร ฝรั่งเศส รัสเซีย และจีน ซึ่งรัฐบาลปักกิ่งวิจารณ์การรวมตัวของออคัส มาตลอดว่า เป็นการรวมกลุ่มที่มีเจตนาเพื่อให้เกิดการแบ่งแยกภายในภูมิภาค และปิดล้อมจีน.
