ดร.ศิริกร วิวรวงษ์ รองผู้อำนวยการสำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร องค์การมหาชน) หรือ ARDA เปิดเผยว่า แม้ GDP ภาคเกษตรปี 2568 จะขยายตัวเพิ่มขึ้น 3.3% มูลค่าราว 730,000 ล้านบาท แต่การเติบโตดังกล่าวเป็นการเติบโตในระดับใกล้เคียงค่าเฉลี่ยเดิม ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่าโครงสร้างภาคเกษตรไทยยังคง “เติบโตแบบเดิม” ขณะเดียวกันภาคเกษตรไทยกำลังเข้าสู่“เกมการค้าใหม่ของโลก” ARDA จึงปรับบทบาทจาก “ผู้สนับสนุนทุนวิจัย” สู่การเป็น ศูนย์กลางความร่วมมือด้านวิจัยเกษตรของประเทศ ที่เชื่อมโยงนักวิจัย เกษตรกร ภาคธุรกิจ และภาครัฐ เพื่อผลักดันให้งานวิจัยสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้จริงและสร้างมูลค่าในระบบเศรษฐกิจ
ตลอด 23 ปีที่ผ่านมา ARDA สนับสนุนโครงการวิจัยรวมกว่า 3,285 โครงการ ด้วยงบประมาณ 9,491 ล้านบาท และสามารถต่อยอดสู่การใช้ประโยชน์ได้ 1,233 โครงการ สร้างมูลค่าผลกระทบรวมกว่า 24,287 ล้านบาท และจากการดำเนินงานในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา (พ.ศ.2565 – 2569) ARDA ใช้งบประมาณ 4,021 ล้านบาท พัฒนาโครงการวิจัยการเกษตรกว่า 1,146 โครงการ และจากการประเมินมูลค่าการนำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์ จำนวน 100 โครงการวิจัยงบประมาณ 370 ล้านบาท พบว่าสามารถสร้างมูลค่าการใช้ประโยชน์ได้ถึง 2,700 ล้านบาท ยิ่งตอกย้ำศักยภาพของงานวิจัยไทยในการสร้าง “ผลตอบแทนเชิงระบบ” ที่จับต้องได้จริง
ขณะเดียวกันนอกจากการลงทุนด้านงานวิจัย ARDA ยังเร่งพัฒนากำลังคนภาคการเกษตรรองรับการเปลี่ยนแปลง โดยตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา ARDA ทุ่มงบประมาณกว่า 755 ล้านบาท พัฒนากำลังคนภาคการเกษตรแบบ“ครบห่วงโซ่” ตั้งแต่เกษตรกร นักวิจัย ไปจนถึงผู้บริหารระดับสูง มากกว่า 3 หมื่นราย ผ่านหลักสูตรฝึกอบรมมากกว่า 241 หลักสูตร อาทิ หลักสูตรวิทยาการเกษตรระดับสูง (วกส.) ที่มุ่งสร้างเครือข่ายผู้บริหารแบบ “ประชารัฐ” ที่เชื่อมภาครัฐ เอกชน และสถาบันการศึกษาเข้าด้วยกัน มีผู้บริหารด้านการเกษตรผ่านหลักสูตรแล้ว 591 ราย หลักสูตร นักบริหารการวิจัยธุรกิจเกษตร (วธก.) รวมถึงการพัฒนาคนรุ่นใหม่ตั้งแต่ระดับต้นน้ำ ผ่านหลักสูตร “ARDA Young Smart” มุ่งสร้างเยาวชนและนักศึกษาจากมหาวิทยาลัยต่าง ๆ ให้มีทักษะนวัตกรรมและเทคโนโลยีเกษตร เพื่อสร้าง “Change Agents” ที่สามารถวางรากฐานการเชื่อมงานวิจัย นโยบาย และภาคธุรกิจ ได้อย่างเหมาะสมรวมถึงการพัฒนานักวิจัยด้วยทุนการศึกษา ปฏิบัติงานวิจัย ทั้งในและต่างประเทศแล้วมากกว่า 900 ทุน พร้อมจัดอบรมเชิงปฏิบัติการ เน้นการนำความรู้ไปใช้ได้จริงให้กับบุคลากรภาคเกษตรอีกกว่า 20,000 ราย ที่พร้อมเป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนภาคการเกษตรต่อไป
สำหรับปีงบประมาณ 2570 ARDA วางกลไกขับเคลื่อนผ่าน 2 เครื่องมือหลัก ได้แก่ Strategic Fund (SF)และ Research Utilization (RU) โดยมุ่งเน้น 6 ทิศทางสำคัญ ครอบคลุมการเพิ่มมูลค่าผลผลิต การยกระดับ Smart Farming การจัดการทรัพยากร และการรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ โดยในมิติการใช้ประโยชน์จากงานวิจัย (Research Utilization) ARDA กำหนดแนวทางขับเคลื่อนอย่างเป็นระบบ เพื่อให้ “งานวิจัยไม่จบที่รายงาน แต่ไปสู่การใช้จริง” ผ่าน 3 กลไกสำคัญ ได้แก่ 1. การถ่ายทอดเทคโนโลยีสู่เกษตรกรและชุมชนเป้าหมาย เพื่อเพิ่มรายได้และยกระดับคุณภาพชีวิต2. การต่อยอดเชิงพาณิชย์ ร่วมกับภาคเอกชน เพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์และสร้างมูลค่าเพิ่มในห่วงโซ่อุปทาน 3. การเชื่อมโยงสู่เชิงนโยบาย เพื่อสนับสนุนการตัดสินใจของภาครัฐในประเด็นสำคัญ เช่น EUDR PM2.5 และ Climate Change
