อีกไม่กี่ชั่วโมง … จะใกล้เข้าสู่ปีใหม่  1 ม.ค. 2569  หนึ่งในของขวัญของกระทรวงพลังงาน ที่ให้กับประชาชน ในช่วงที่ประชาชนกำลังเผชิญค่าครองชีพสูงต่อเนื่อง หลังจากคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (กกพ.) มีมติ “คำนวณค่าไฟฟ้าใหม่” ให้ลดลงเหลือ 3.88 บาทต่อหน่วย สำหรับรอบเดือน ม.ค. – เม.ย.  2569  จากงวดปัจจุบัน ก.ย. – ธ.ค. 68 ค่าไฟที่ประชาชนต้องจ่ายอยู่ที่ 3.94 บาท นับเป็นการปรับลดที่เกิดขึ้นจากข้อมูลต้นทุนเชื้อเพลิงล่าสุด และการทบทวนค่า Ft แบบละเอียด เพื่อบรรเทาภาระของประชาชนโดยตรง

จุดเปลี่ยนสำคัญในรอบนี้มาจากการที่ บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) ปรับประมาณการราคาก๊าซธรรมชาติใหม่ โดยราคา LNG ซึ่งเป็นเชื้อเพลิงหลักของการผลิตไฟฟ้า ลดจาก 12.5 เหลือ 11.6 ดอลลาร์สหรัฐต่อล้านบีทียู ส่งผลให้ต้นทุนรวมของระบบผลิตไฟฟ้าลดลงอย่างมีนัยสำคัญ เมื่อสถานการณ์เชื้อเพลิงเปลี่ยน การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) ต้องกลับมาคำนวณต้นทุนใหม่ ก่อนเสนอปรับค่าไฟจากเดิม 3.94 บาท เหลือ 3.88 บาทต่อหน่วย พร้อมลดค่า Ft จากค่าเอฟทีลดจาก 15.72 สต. เหลือ 9.72 สต.ต่อหน่วย

เท่ากับว่า ค่าไฟในบิลรอบใหม่ ก็จะปรับลดลง ส่วนบ้านไหน จะปรับเท่าไร ก็ต้องขึ้นอยู่กับพฤติกรรมการใช้ไฟด้วย ถ้าเห็นค่าไฟถูกแล้ว กระหน่ำใช้ไฟแบบไม่ประหยัด!! บิลค่าไฟก็จะไม่ได้ลดเช่น กัน แถมอาจปรับขึ้นอีกด้วย … ส่วนบ้านที่ลดแน่ๆ คือ พฤติกรรมการใช้ไฟยังเป็นแบบแบบเดิมๆ บิลงวดใหม่ ค่าไฟก็จะลดลงแน่นอน!! ยิ่งุถ้าประหยัดเพิ่มเติม ค่าไฟก็จะยิ่งลดอีก

ที่สำคัญ ต้องดูมิเตอร์ที่บ้านเลือกใช้ด้วย เหมาะสมกับพฤติกรรมการใช้ไฟหรือไม่

โดยมิเตอร์คิดค่าไฟฟ้าหลักๆ มี 2 ประเภท คือ มิเตอร์ปกติ ที่คิดค่าไฟแบบขั้นบันไดตามปริมาณการใช้ยิ่งใช้มากยิ่งแพง และ มิเตอร์ TOU (Time of Use Tariff) ที่คิดค่าไฟตามช่วงเวลา (Peak/Off-Peak) โดยช่วงเวลา Peak (กลางวัน) ค่าไฟแพง และ Off-Peak (กลางคืน/เสาร์-อาทิตย์) ค่าไฟถูกกว่า เพื่อให้ผู้ใช้ไฟฟ้าบริหารจัดการการใช้ไฟเพื่อประหยัดได้. 

1. มิเตอร์ไฟฟ้าปกติ (Progressive Rate)

  • หลักการคิด: คิดค่าไฟเป็นขั้นๆ ยิ่งใช้มากหน่วยถัดไปจะแพงขึ้น เช่น ใช้เกิน 150 หน่วยต่อเดือน ราคาจะสูงขึ้น.
  • เหมาะสำหรับ: ผู้ที่ใช้ไฟฟ้าสม่ำเสมอทั้งวัน. 

2. มิเตอร์ไฟฟ้า TOU 

  • หลักการคิด: แบ่งเป็น 2 ช่วงเวลาหลัก.
    • On-Peak (ช่วงเวลาใช้ไฟมาก): 09:00-22:00 น. (จันทร์-ศุกร์) ค่าไฟสูง.
    • Off-Pek (ช่วงเวลาใช้ไฟน้อย): 22:00-09:00 น. (จันทร์-ศุกร์) และ 00:00-24:00 น. (เสาร์-อาทิตย์, วันหยุดราชการ) ค่าไฟถูกกว่า.
  • เหมาะสำหรับ: บ้านที่ใช้ไฟเยอะตอนกลางคืน (เช่น ชาร์จรถ EV, ใช้เครื่องใช้ไฟฟ้าตอนกลางคืน) หรือมีโซลาร์เซลล์ติดตั้งอยู่

รวมทั้งยังขึ้นอยู่กับขั้นบันไดปริมาณการใช้ไฟฟ้า แต่ละบ้านด้วย ตามตารางข้างล่างนี้

ดร.พูลพัฒน์ ลีสมบัติไพบูลย์ เลขาธิการสำนักงาน กกพ. เปิดเผยว่า การพิจารณาครั้งนี้ไม่ใช่แค่การดูตัวเลขเชื้อเพลิง แต่ต้องคำนึงถึง 3 แกนหลัก

• ความมั่นคงและเสถียรภาพของระบบไฟฟ้า

• วินัยทางการเงินของผู้ประกอบกิจการ รวมถึงภาระต้นทุนคงค้าง (ค่า AF) ของ กฟผ.

มูลค่า 6,141 ล้านบาท

• ความสามารถในการจ่ายของประชาชนที่กำลังเผชิญภาระค่าครองชีพ

ข้อมูลล่าสุดจากทั้ง กฟผ. และ ปตท. รวมถึงข้อเสนอการปรับลดค่า AF ถูกนำมาวิเคราะห์เพื่อให้ค่าไฟสะท้อนต้นทุนจริง โปร่งใส ตรวจสอบได้ และไม่สร้างภาระเกินจำเป็น ค่าไฟที่ลดลงรอบต้นปี 69 จะช่วยลดภาระครัวเรือนทันที ขณะที่ภาคธุรกิจ โดยเฉพาะอุตสาหกรรมที่ใช้ไฟฟ้าปริม0าณสูง จะมีต้นทุนลดลงในช่วงไตรมาสแรก ซึ่งเป็นจังหวะสำคัญของการขับเคลื่อนเศรษฐกิจ

แม้รอบนี้จะเป็นข่าวดี แต่กกพ. ย้ำว่าตลาดก๊าซโลกยังผันผวนสูง ทั้งจากปัจจัยฤดูกาลและภูมิรัฐศาสตร์ จึงต้องติดตามต้นทุนเชื้อเพลิงอย่างใกล้ชิด เพื่อให้การกำหนดค่าไฟงวดถัดไปยังคงเป็นธรรมและไม่สร้างภาระให้ประชาชน