เกือบ ๆ 10 ปีมาแล้ว ผมเคยเข้าไปดูและฟังการบรรยายของผู้บริหารโรงกลั่นน้ำมันแห่งหนึ่งใน จ.ระยอง
หลังสุดเมื่อ 2-3 ปีก่อน มีโอกาสนั่งคุยกับผู้บริหารบริษัท ปตท. จึงพอจะทราบข้อมูลคร่าว ๆ ว่า ประเทศไทย มีความต้องการใช้ “น้ำมันดิบ” วันละประมาณ 1 ล้านบาร์เรล (บวก-ลบเล็กน้อย) ขึ้นอยู่กับสภาพทางเศรษฐกิจ
ในจำนวนนี้เป็นน้ำมันดิบที่ขุดได้ภายในประเทศ ทั้งแหล่งผลิตบนพื้นดิน และแหล่งผลิตในทะเล ประมาณ 10% ส่วนอีก 90% ต้องพึ่งพาการนำเข้าจาก “ตะวันออกกลาง”
มีคนถามว่าทำไม? ไม่นำเข้าน้ำมันดิบจากประเทศรัสเซีย ซึ่งอาจจะมีราคาถูกกว่าตะวันออกกลาง ก็ได้รับคำตอบว่าโรงกลั่นฯ 7 โรง ในประเทศไทย ส่วนใหญ่ออกแบบ วาง “สเปก” รับน้ำมันดิบจากตะวันออกกลางเป็นหลัก ซึ่งยังมีปริมาณสำรองอีกมากในระยะยาว
แต่เหตุผลที่ไม่รับน้ำมันดิบจากแหล่งผลิตอื่นๆ เพราะน้ำมันดิบในแต่ละแหล่งผลิต มีคุณสมบัติและส่วนประกอบต่างๆไม่เหมือนกัน หรือแม้แต่บางแหล่งผลิตในประเทศไทย โรงกลั่นฯก็ไม่รับ จึงต้องส่งออกไปต่างประเทศ ซึ่งมีปริมาณไม่มาก
น้ำมันสำเร็จรูปที่หน้าโรงกลั่นฯ จะเป็นราคาเดียวกัน แต่เมื่อออกจากหน้าโรงกลั่นฯไปแล้ว ราคาขายถูกหรือแพง! ขึ้นอยู่กับค่าขนส่ง (ระยะทางใกล้-ไกล)-โครงสร้างของภาษีต่าง ๆ-ค่าการตลาด (กำไร/ลิตร)
เมื่อเดือน ก.พ. ที่ผ่านมา นายสราวุธ แก้วตาทิพย์ อธิบดีกรมธุรกิจพลังงาน กระทรวงพลังงาน เปิดเผยภาพรวมการใช้น้ำมันเชื้อเพลิงปี 68 (ม.ค.-ธ.ค.68) มีปริมาณการใช้อยู่ที่ 154.85 ล้านลิตร/วัน ลดลงร้อยละ 0.2 เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน
โดยก๊าซธรรมชาติสำหรับยานยนต์ (NGV) มีปริมาณการใช้ลดลงสูงสุด ที่ร้อยละ 16.4 ตามด้วยน้ำมันดีเซลหมุนเร็วลดลงร้อยละ 2.6 ก๊าซปิโตรเลียมเหลว (LPG) ลดลงร้อยละ 1.4 น้ำมันอากาศยานเชิงพาณิชย์ (Jet A1) มีปริมาณการใช้เพิ่มขึ้นร้อยละ 7.6 การใช้น้ำมันเตาเพิ่มขึ้นร้อยละ 6.3 และกลุ่มเบนซินเพิ่มขึ้นร้อยละ 1.1 โดยมีรายละเอียดปริมาณการใช้น้ำมันเชื้อเพลิงแต่ละชนิด ดังนี้
ปริมาณการใช้น้ำมันกลุ่มเบนซิน เฉลี่ยอยู่ที่ 31.72 ล้านลิตร/วัน ปริมาณการใช้น้ำมันดีเซลหมุนเร็ว เฉลี่ยอยู่ที่ 65.03 ล้านลิตร/วัน ปริมาณการใช้ Jet A1 (น้ำมันเครื่องบิน) เฉลี่ยอยู่ที่ 17.23 ล้านลิตร/วัน ปริมาณการใช้ LPG เฉลี่ยอยู่ที่ 18.01 ล้าน กก./วัน ปริมาณการใช้ NGV เฉลี่ยอยู่ที่ 2.31 ล้าน กก./วัน
ส่วนปริมาณการนำเข้าน้ำมันเชื้อเพลิง เฉลี่ยอยู่ที่ 1,006,959 บาร์เรล/วัน คิดเป็นมูลค่าการนำเข้า 74,157 ล้านบาท/เดือน ขณะที่ “น้ำมันดิบ” มีการนำเข้าอยู่ที่ 970,097 บาร์เรล/วัน คิดเป็นมูลค่าการนำเข้าน้ำมันดิบอยู่ที่ 72,141 ล้านบาท/เดือน
ปริมาณการส่งออกน้ำมันสำเร็จรูป เฉลี่ยอยู่ที่ 151,390 บาร์เรล/วัน โดยเป็นการส่งออกน้ำมันเบนซิน น้ำมันดีเซล น้ำมันเตา น้ำมันอากาศยาน และ LPG คิดเป็นมูลค่าส่งออกรวม 12,245 ล้านบาท/เดือน
ทั้งหมดนี้คือภาพรวมการใช้น้ำมันเชื้อเพลิงในประเทศไทย ซึ่งยังต้องพึ่งพาการนำเข้าส่วนใหญ่จากภูมิภาคตะวันออกกลาง เมื่อประเทศแถวนั้นมีศึกสงคราม หลายๆประเทศรวมทั้งไทย จึงได้แต่ภาวนาว่าอย่าสู้รบยืดเยื้อกันเป็นเดือนๆ ไม่เช่นนั้นเดือดร้อนแน่นอน คือราคาไม่ปรับขึ้น แต่ไม่มีขาย!!.
พยัคฆ์น้อย
